538.95
6.44
480.22
+4
Եղանակը Երևանում
Հայ

Արդյունավե՞տ են, արդյոք, հակակարկտային կայանքները. Սուրենյանը ներկայացնում է ուսումնասիրության ադյունքները

14:43
02 Նոյեմբերի 2021

ԵՐԵՎԱՆ, 2 նոյեմբերի./Նովոստի–Արմենիա/. Հայաստանի ամենաաղետալի, ամենամեծ հաճախականություն ունեցեղ կարկտահարությունները գրանցվում են Արմավիրում, Շիրակում,Արագածոտնում:

Այս մասին այսօր հրավիրված ասուլիսում ասաց «Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի տեղակալ Գագիկ Սուրենյանը:

Նրա խոսքով՝ փորձ է արվել օդերևութաբանական ռադարի օգնությամբ ուսումնասիրել, թե ամպը ինչպիսի փոփոխություններ է կրում, երբ կայանքները սկսում են ազդել:

«Պետք է ասեմ, որ կարկտաբեր ամպերի փոփոխության ուսումնասիրության միակ գիտական մեթոդը օդերևութաբանական ռադարի ստացված տվյալներն են: Այսինքն օդերևութաբանական ռադարը 300 տրամագծով ճառագայթներ է բաց թողնում մթնոլորտ, և կախված ամպի կառուցվածքից այդ ճառգայթների մեծ մասն անդրադառնում է դեպի ալեհավաք և արդեն վիզուալիզացվում և տվյալներ են ստացվում» ,- ասաց Սուրենյանը:

Նա նշեց,  որ ամենասկզբում ուսումնասիրվել են 2015, 2016, 2017 թ.-ի Արմավիրի, Շիրակի, Արագածոտնի աղետալի կարկտահարությունները:

«Եվ պարզվեց, որ շատ դեպքերում ոչ կարկտաբեր ամպը, որն իր մեջ միայն ջրային կաթիլներ է պարունակում, տեղափոխվելով ներգործման տարածք, որտեղ գործում են հակակարկտային կայանքները, զարգանում է և վերածվում կարկտաբեր ամպի»,-ընդգծեց «Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի տեղակալը:

Նրա խոսքով՝ եթե հակակարկտային կայանքներն ազդում են ամպի թուլացման վրա, ապա ինչպես է ստացվում, որ Արմավիրի մարզում, որը սահմանի երկայնքով շրջապատված է կայանքներով, հենց այդ կայանքների գլխավերևում գոյացող ոչ կարկտաբեր ամպը զարգանում է և դառնում կարկտաբեր ու վնասում մարզի ցանքատարածությունները:

«Ամբողջ աշխարհին հայտնի է, որ կարկտաբեր ամպը բնության ամենագերհզոր երևույթներից մեկն է, այն ունենում է մոտ 5-8 կմ ուղաձիգ հզորություն, իսկ առանձին դեպքերում նույնիսկ կարող է հասնել մինչև 10-15 կմ: Այսինքն 2 Արաարտ լեռան չափի  գոյացություն է մթնոլորտում, որի վրա փորձում են ազդել հակակարկտային կայաքներից բաց թողնվող ձայնային ալիքներով, երբ վիճելի է, թե ինչ ազդեցություն են ունենում այդ ալիքները»,-ասաց  Սուրենյանը:

Նրա պնդմամբ՝ ինչ պետք է անի ձայնային ալիքը ամպին, եթե այդ ամպն իր մեջ պարունակում է մի քանի հազար անգամ ավելի ուժեղ ձայնային ալիքներ: Մանագետը նշում է, որ բոլոր կարկտավտանգ ամպերը ամպրոպային գոյացություններ են, որոնք մի քանի հազար անգամ գերազանցում են այդ կայանքներից արձակած ձայնային ալիքնների ուժգնությանը:

«Մենք հանրապետությունում ունենք մի շարք տարածքներ, որտեղ այդ հակակարկտային կայանքներից չկան: Եվ այդ հատվածներում մենք ունենում ենք տարիներ, որ ընդհանրապես կարկտահարության դեպքեր չենք գրանցվում: Այսինքն կարկուտի բացակայությունը տվյալ տարի որակել որպես այդ կայանքների ներգործության արդյունք, մեղմ ասած, չի կարելի»,-ընդգծեց մասնագետը:

Նա նաև նշեց, որ «Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն»-ի կողմից իրականացված վիճակագրական վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ երբ չեն եղել հակակարկտային կայանքներ, կարկուտի դեպքերը եղել են ավելի պակաս: Իսկ, երբ աստիճանաբար սկսեցին հակակարկտային կայանքներ տեղադրել, վերջին տարիներին նույնիսկ գրանցվել է ամպրոպային երևույթների աճ:

ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարության «Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի ժ/պ Լևոն Ազիզյանի խոսքով էլ՝ 2021 թ.-ի օգոստոսի 13-ի դրությամբ արդեն գործում է 612 հակակարկտային կայանքներ, որոնցից 234-ը՝ պետական նշանակության են, 329-ը՝ համայնքային նշանակության, 49-ը պատկանում է ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձանց:

Լևոն Ազիզյանի դիտարկմամբ՝ հակակարկտային կայանքների խտությամբ աչքի է ընկնում Արմավիրի մարզը, որտեղ առկա է 225 կայանք: Հաջորդում է Արարատի մարզը՝ 99 կայանքով, Շիրակ մարզում՝ 87, Լոռու մարզում՝ 75, Արագածոտնում՝ 73 հակակարկտային կայանք:

«Փորձագետների կողմից կատարված ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ Հայաստանում տարիներ շարունակ օգտագործվող հակակարկտային մեթոդի գազագեներատորային կայանքների կողմից կարկտաբեր ամպերի վրա կիրառվող ներգործության արդյունավետությունը խիստ ցածր է: Իսկ առանձին դեպքերում, նույնիսկ զրո»,-ասաց Ազիզյանը:

Որպես լուծում մասնագետներն առաջարկում են, որ գյուղացիներին պաշտպանելու համար տրամադրվի գյուղատնտեսական ապահովագրություն, ինչը կիրառվում է մի շարք զարգացած երկրներում:–0–
Partners News
Partners News
ԱՌԿԱ գործակալություն
Բաժնի այլ նյութեր
12:05
26 Նոյեմբերի 2021
Ամառ նոյեմբերին.Հայաստանում ջերմաստիճանը կբարձրանա` հասնելով +24–ի
Ամառ նոյեմբերին.Հայաստանում ջերմաստիճանը կբարձրանա` հասնելով +24–ի
11:49
26 Նոյեմբերի 2021
Այսօր Ադրբեջանը Հայաստանին երկու գերի է փոխանցել, հայտնի են նրանց անունները
Այսօր Ադրբեջանը Հայաստանին երկու գերի է փոխանցել, հայտնի են նրանց անունները
11:19
26 Նոյեմբերի 2021
Կորոնավիրուսը Հայաստանում.հաստատվել է 675 նոր դեպք, 1539 մարդ առողջացել է, 40 մարդ մահացել է
Կորոնավիրուսը Հայաստանում.հաստատվել է 675 նոր դեպք, 1539 մարդ առողջացել է, 40 մարդ մահացել է
10:15
26 Նոյեմբերի 2021
Հաստատվել է բուհերի 2022/2023 ուստարվա մասնագիտությունների և ընդունելության քննությունների ցանկը
Հաստատվել է բուհերի 2022/2023 ուստարվա մասնագիտությունների և ընդունելության քննությունների ցանկը
21:33
25 Նոյեմբերի 2021
Ինչպե՞ս են նոյեմբերի 16–ին գերեվարվել հայ զինծառայողները. 7 զինծառայող ու գումարտակի հրամանատարի պ.կ–ն փախուստի են դիմել, վերջինս կալանավորվել է
Ինչպե՞ս են նոյեմբերի 16–ին գերեվարվել հայ զինծառայողները. 7 զինծառայող ու գումարտակի հրամանատարի պ.կ–ն փախուստի են դիմել, վերջինս կալանավորվել է
21:12
25 Նոյեմբերի 2021
Ամերիաբանկը մանրածախ բիզնեսի վարկավորման ցուցանիշներով գրանցել է զգալի աճ բոլոր ուղղություններով (ՎԻԴԵՈ)
Ամերիաբանկը մանրածախ բիզնեսի վարկավորման ցուցանիշներով գրանցել է զգալի աճ բոլոր ուղղություններով.ՎԻԴԵՈ
19:47
25 Նոյեմբերի 2021
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը մեկնարկում է Ռուսաստանի Դաշնություն SWIFT դրամական փոխանցումների ուղարկման ակցիա
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկն առաջարկում է ֆիզիկական անձանց 25.11.21-25.02.22թթ․ կատարել դրամական փոխանցումներ դեպի Ռուսաստան ՌԴ ռուբլով, ԱՄՆ դոլարով և Եվրոյով՝ իջեցված սակագներով
18:48
25 Նոյեմբերի 2021
«Դուք հոգեբանորեն առո՞ղջ եք». Էլիբեգովան ԱԺ ամբիոնից քննադատել է Փաշինյանի հայտարարությունը (ՎԻԴԵՈ)
«Դուք հոգեբանորեն առո՞ղջ եք». Էլիբեգովան ԱԺ ամբիոնից քննադատել է Փաշինյանի հայտարարությունը.ՎԻԴԵՈ
17:20
25 Նոյեմբերի 2021
Սանհանգույցի անմխիթար վիճակ, ժամկետանց դեղեր, մասնագետների պակաս. Վարդենիսի նյարդահոգեբանական տուն–ինտերնետում խայտառակ վիճակ է (ՖՈՏՈ)
Սանհանգույցի անմխիթար վիճակ, ժամկետանց դեղեր, մասնագետների պակաս. Վարդենիսի նյարդահոգեբանական տուն–ինտերնետում խայտառակ վիճակ է.ՖՈՏՈ
16:24
25 Նոյեմբերի 2021
ԱԺ խոսնակը մոտ 200 հազար դոլարանոց նոր ծառայողական ավտոմեքենա կստանա
Ալեն Սիմոնյանը մոտ 200 հազար դոլարանոց նոր ծառայողական ավտոմեքենա կստանա
13:27
25 Նոյեմբերի 2021
COVID-19–ի դեմ պատվաստված քաղաքացիները 6 ամիս անց կարող են վերապատվաստվել.նախարար
COVID-19–ի դեմ պատվաստված քաղաքացիները 6 ամիս անց կարող են վերապատվաստվել
13:10
25 Նոյեմբերի 2021
Դպրոցների շենքերի կառավարմամբ կզբաղվի ուրիշ պաշտոնյա.Փաշինյան
Դպրոցների շենքերի կառավարմամբ կզբաղվի ուրիշ պաշտոնյա, նոր փոփոխություններ են նախատեսված