553.13
6.61
488.5
-3
Եղանակը Երևանում
Հայ

Կոստանդնուպոլսի նոր հայ պատրիարքի ընտրությունն անհրաժեշտ է Թուրքիայի հայ համայնքի խնդիրները լուծելու համար. փորձագետ

20:08
11 Հունիսի 2009

ԵՐԵՎԱՆ, 11 հունիսի./Նովոստի-Արմենիա/. Կոստանդնուպոլսի նոր հայ պատրիարքի կամ գոնե փոխանորդի ընտրությունը, եթե նորի ընտրությունը հակասում է եկեղեցական օրենքներին, անհրաժեշտ է Թուրքիայի հայ համայնքի խնդիրները լուծելու համար, կարծում է «Նորավանք» գիտակրթական հիմնադրամի փորձագետ, թուրքագետ Ռուբեն Մելքոնյանը։

«Պատրիարքի վատ ինքնազգացողությունն ու նրա փաստացի բացակայությունը հայկական համայնքի կյանքում լուրջ խնդիրներ են առաջ բերում, և Կոստանդնուպոլսի պատրիարքության համար ակտիվ հովվի ընտրությունը պարզապես ժամանակի պահանջ է, քանի որ հայկական համայնքը փաստորեն անտեր է մնացել»,- հինգշաբթի լրագրողներին հայտարարեց Մելքոնյանը։ 

Բժիշկների եզրահանգման համաձայն, Կոստանդնուպոլսի հայ պատրիարք, արքեպիսկոպոս Մեսրոպ Մութաֆյանը անբուժելի հիվանդ է։ Ընդ որում Կոստանդնուպոլսի հայ պատրիարքությունը հայտարարել է պատրիարքի ցմահ կարգավիճակի մասին՝ չբացառելով, անհրաժեշտության դեպքում, փոխանորդի ընտրության հնարավորությունը։ 

Մելքոնյանի խոսքով, այժմ հայկական համայնքը լուրջ խնդիրների առջև է կանգնած, որոնցից առաջինը լեզվային խնդիրն է: Անգամ հայկական դպրոցներում, որտեղ օրենդրությամբ թույլ է տրվում ուսուցումն անցկացնել հայերեն լեզվով, առարկաների մեծ մասն ուսուցանվում է թուրքերեն՝ հայերենին չտիրապետող ուսուցիչների պակասի պատճառով: Հայկական եկեղեցիներում կիրակի օրերը քարոզները կարդում են թուրքերեն, որովհետև հավատացյալներից շատերը բավականչափ հայերեն չգիտեն:

Մելքոնյանը հայտնեց, որ վերջն 30 տարվա ընթացքում կրկնակի անգամ կրճատվել է հայկական դպրոցների, ինչպես նաև աշակերտների թիվը Ստամբուլում, և այդ միտումը շարունակական բնույթ է կրում:

Հայկական համայնքի մեկ այլ լուրջ խնդիրն է փոխըմբռնման հարցը, որը բարդանում է տեղայնացված հայրենասիրությամբ, մարդկանց ըստ ծննդավայրի և դասակարգային ծագման բաժանելով: «Թուրքիայի հայկական համայնքը չափազանց  ճնշված է և ղեկավարվում է կարծրատիպերով»,- նշեց Մելքոնյանը:

Նրա խոսքով, դրա արդյունքն են Թուրքիայի հայկական համայնքում իսլամացված հայերին ինտեգրելու անհնարինությունը, որոնց թիվն անհայտ է և, տարբեր տեղեկությունների համաձայն, տատանվում է մի քանի հարյուրից մինչև միլիոնի միջև:

Մելքոնյանն ընդգծեց, որԹուրքիայի հայկական համայնքում չափազանց զարգացած է թուրքական քաղաքացիություն հասկացությունը, և շատ դեպքերում նրանք Թուրքիայի շատ ավելի ակնառու պաշտպաններ են հանդես գալիս, քան թուրքերն իրենք:

Ըստ նրա, դա պայմանավորված է վախի այն մթնոլորտով, որում պատմականորեն ապրում է համայնքը, և Թուրքիային ապացուցելու ձգտումը, որ իրենք Թուրքիայի հավատարիմ քաղաքացիներն են: Այս ամենով հանդերձ, Թուրքիայում արգելված է հայերին սպայական կամ պետական բարձր պաշտոններ զբաղեցնելը, և միայն վերջին ժամանակներում են նրանք սկսել ընտրվել տեղական ինքնակառավարման մարմիներում, նշեց նա:

Մելքոնյանի խոսքով, Թուրքիայի հայկական համայնքը զգուշությամբ, սակայն հոգում որոշակի հույս փայփայելով է վերաբերվում հայ-թուրքական հարաբերությունների բարելավմանը, քանի որ դրա հետ է կապում առկա հինախնդիների լուծման գործում Հայաստանից օգնություն ստանալու հնարավորությունը:

Այժմ, երկու երկրների միջև դիվանագիտական հարաբերություների բացակայության դեպքում, Հայաստանը Թուրքիայի հայկական համայնքին օգնելու հնարավորություն չունի, նրանցից շատերը վախենում են Հայաստանի հետ շփումներից՝ երկյուղելով հետապնդումներից: Այսօրվա Թուրքիայում, չհաշված Ստամբուլը, որտեղ 50-հազարանոց հայկական համայնք կա, գրեթե հայ չի մնացել:-0-

Partners News
Partners News
ԱՌԿԱ գործակալություն
Բաժնի այլ նյութեր
19:30
02 Դեկտեմբերի 2021
Ղարաբաղյան հարց, ՀՀ անվտանգություն․ Արարատ Միրզոյանը հանդիպել է ԱՄՆ պետքարտուղարի հետ
Արարատ Միրզոյանը հանդիպել է ԱՄՆ պետքարտուղարի հետ, ի՞նչ են քննարկել
23:39
01 Դեկտեմբերի 2021
Միրզոյանը և Բայրամովը վաղը կհանդիպեն Ստոկհոլմում․ԶԼՄ
Միրզոյանը և Բայրամովը վաղը կհանդիպեն Ստոկհոլմում
19:02
01 Դեկտեմբերի 2021
Մոսկվայում դեկտեմբերի 1-ին կկայանա Հայաստանի, ՌԴ-ի և Ադրբեջանի փոխվարչապետերի հանդիպումը
Եռակողմ աշխատանքային խումբը ստեղծվել էր տարածաշրջանում բոլոր տնտեսական և տրանսպորտային կապերն ապաշրջափակելու նպատակով
17:08
01 Դեկտեմբերի 2021
Լավրովը մեկնաբանել է Էրդողանի «թուրքական աշխարհի քարտեզը». դրա վրա նշված են ՌԴ- ի գրեթե 20 սուբյեկտներ
Լավրովը հայտարարել է, որ Ռուսաստանը կարող է ներկել գրեթե բոլոր տարածաշրջանները՝ աշխարհի քարտեզի վրա նշելով իր ազգակիցների բնակության վայրերը
22:11
30 Նոյեմբերի 2021
Ադրբեջանը պատրաստվում է հաջորդ պատերազմին, իսկ «հնարավորությունների պատուհանը» Հայաստանի համար նեղանում է.Էլիբեգովա (ՎԻԴԵՈ)
Էլիբեգովան նշեց, որ պետք է կատեգորիկ միամիտ լինել` հուսալու համար, որ Ադրբեջանն ինչ–որ պահի կզսպի իր ախորժակը, ակնկալիքներն ու պլանները.ՎԻԴԵՈ
20:27
30 Նոյեմբերի 2021
Սոչիի հանդիպման ժամանակ Հայաստանի շահերից բխող որևէ կետ չկար. փորձագետները` Սոչիի հանդիպման ևսահմանային անկայունության մասին
Փորձագետները մեկնաբանել են Փաշինյան–Պուտին–Ալիև վերջին հանդիպումը և անդրադարձել սահմանային անկայունությանն ու անվտանգությանը
16:35
29 Նոյեմբերի 2021
«Թշնամին փորձում է ամեն ինչ կորզել, և փորձում է դա անել հիմա, երբ Հայաստանը ընկճված վիճակում է».ՀՅԴ ներկայացուցիչ
ՀՅԴ Բյուրոյի ներկայացուցիչ Հակոբ Տեր-Խաչատուրյանն անդրադարձել է Սոչիում նոյեմբերի 26–ին կայացած Փաշինյան–Պուտին–Ալիև հանդիպմանն ու մատնանշել կարևորագույն խնդիրները
17:48
26 Նոյեմբերի 2021
Պուտինն ԱԽ խորհրդակցություն կանցկացնի Փաշինյանի և Ալիևի հետ հանդիպումից հետո
Պուտինն այսօր ԱԽ խորհրդակցություն կանցկացնի Փաշինյանի և Ալիևի հետ հանդիպումից հետո
14:14
26 Նոյեմբերի 2021
Փաշինյանն արդեն Սոչիում է. այսօր նախատեսված են հանդիպումներ Պուտինի և Ալիևի հետ (ՎԻԴԵՈ)
Փաշինյանն արդեն Սոչիում է. այսօր նախատեսված են հանդիպումներ Պուտինի և Ալիևի հետ.ՎԻԴԵՈ
16:16
25 Նոյեմբերի 2021
Հայաստանը դիմել է ՌԴ-ին հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորմանը աջակցելու համար. Զախարովա
Զախարովան այսօր հայտնել է, որ Հայաստանը դիմել է ՌԴ-ին հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորմանը աջակցելու համար
13:05
25 Նոյեմբերի 2021
Միրզոյանն ու Լավրովը հեռախոսազրույց են ունեցել
Միրզոյանն ու Լավրովը հեռախոսազրույց են ունեցել
21:11
24 Նոյեմբերի 2021
Պուտինը Եվրախորհրդի նախագահին հայտնել է` ինչ է քննարկելու Սոչիում Փաշինյանի և Ալիևի հետ հանդիպման ժամանակ
Պուտինը Եվրախորհրդի նախագահին հայտնել է` ինչ է քննարկելու Սոչիում Փաշինյանի և Ալիևի հետ հանդիպման ժամանակ