537.47
6.43
476.52
-3
Եղանակը Երևանում
Հայ

Բաքվի և Անկարայի լավ հարաբերությունները չպետք է խոչընդոտեն հայ-թուրքական հարաբերությունների զարգացմանը. փորձագետ

16:44
14 Մայիսի 2009

ԵՐԵՎԱՆ, 14 մայիսի. /Նովոստի-Արմենիա/. Բաքվի և Անկարայի լավ հարաբերությունները չպետք է խոչընդոտեն հայ-թուրքական հարաբերությունների զարգացմանը, կարծում է Երևանի Վ.Բրյուսովի անվան պետական լեզվաբանական համալսարանի ռեկտոր Սուրեն Զոլյանը։

Հայաստանի և Թուրքիայի հարաբերություններում, որոնց միջև դիվանագիտական հարաբերությունները բացակայում են, իսկ հայ-թուրքական սահմանը փակ է 1993 թ.-ից պաշտոնական Անկարայի նախաձեռնությամբ, վերջին շրջանում որոշակի տեղաշարժեր են գրանցվել, մասնավորապես, արտաքին քաղաքական գերատեսչությունները հայտարարել են հարաբերությունները կարգավորելու պատրաստակամության մասին և «ճանապարհային քարտեզ» ընդունել։    

«Թուրքիան, բնականաբար, կողմ է Ադրբեջանի հետ հիանալի հարաբերություններին, սակայն ներկայումս դա չպետք է խոչընդոտի հայ-թուրքական հարաբերությունների զարգացմանը, թեև այսօր, դա, դժբախտաբար, այդպես չէ»,- հինգշաբթի Երևանում «Վերագնահատելով Հարավային Կովկասի անվտանգ միջավայրը. տարածաշրջանային հակամարտություններ, կայունություն և տրանսֆորմացիա» խորագրով միջազգային համաժողովի ժամանակ ասաց Զոլյանը։

Ըստ նրա՝ տպավորություն է ստեղծվում, որ Թուրքիայում չկա համաձայնություն այդ հարցի վերաբերյալ, և այն ներկայումս տեսական դաշտում է մնում։

Միաժամանակ քաղաքագետը կարևորեց հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման հնարավորությունները, ինչը հնարավորություն կտա հաստատել վստահության այն մթնոլորտը, որը «պետք է այդ թվում հենց Թուրքիային բանակցային գործընթացի վրա ազդելու համար»։

Զոլյանը հիշեցրեց, որ Թուրքիան ընդգրկված էր ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի կազմում, սակայն բացահայտ ադրբեջանամետ դիրքորոշումը թույլ չտվեց նրան մասնակցել բանակցային գործընթացին։

Նրա խոսքերով՝ Անկարան այն աստիճանի էր ներգրավվել բանակցային գործընթացում, որ 1993 թվականին նույնսիկ ստեղծվեց համանախագահների եռյակ՝ Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի և Թուրքիայի ներկայացուցիչներից, բայց Հայաստանի հետ սահմանների փակումը և բացահայտ թշնամական մոտեցումները բացառեցին նրան՝ որպես Ադրբեջանի դաշնակցի։

«Այնուամենայնիվ, կարծում եմ, որ ցանկացած դրական քայլ, այդ թվում՝ հայ-թուրքական հարաբերությունների բարելավման ուղղությամբ, կնպաստի ղարաբաղյան կարգավորմանը»,- ասաց Զոլյանը։
 
Ղարաբաղյան հակամարտությունը սկիզբ է առել 1988 թ.-ին, երբ հիմնականում հայերով բնակեցված Լեռնային Ղարաբաղը հայտարարեց Ադրբեջանի կազմից  դուրս գալու մասին։ 1991 թ. դեկտեմբերի 10-ին, Խորհրդային Միության փլուզումից մի քանի օր առաջ, Լեռնային Ղարաբաղում տեղի ունեցավ հանրաքվե, որի ժամանակ բնակչության ճնշող մեծամասնությունը՝ 99,89 տոկոսը Ադրբեջանից ամբողջովին անկախանալու կողմ քվեարկեց։ Դրանից հետո սկսվեցին լայնամասշտաբ ռազմական գործողություններ, որոնց հետևանքով Ադրբեջանը կորցրեց վերահսկողությունը Լեռնային Ղարաբաղի և նրան հարակից յոթ շրջանների նկատմամբ։

 

1994 թ.-ի մայիսի 12-ին՝ զինադադարի մասին համաձայնագրի ուժի մեջ մտնելուց հետո հակամարտության գոտում դադարեցին ռազմական գործողությունները։ Պատերազմի  հետևանքով երկու կողմից զոհվեց մոտավորապես 25-30 հազ մարդ և մոտ  մեկ միլիոնը ստիպված եղավ լքել  բնակավայրերը։ Զինադադարի ռեժիմի մասին համաձայնությունը պահպանվում է մինչ այժմ։ 1992 թ.-ից մինչ օրս ընթանում են բանակցություններ հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում, որի համանախագահներն են ԱՄՆ-ն, Ռուսաստանը և Ֆրանսիան։-0-

Partners News
Partners News
ԱՌԿԱ գործակալություն
Բաժնի այլ նյութեր
19:01
22 Նոյեմբերի 2021
ՀՀ ԱԳՆ–ն մեկնաբանել է Փաշինյան–Պուտին–Ալիև հանդիպման լուրը.ԷՔՍԿԼՅՈւԶԻՎ
ՀՀ ԱԳՆ–ն մեկնաբանել է Փաշինյան–Պուտին–Ալիև հանդիպման լուրը.ԷՔՍԿԼՅՈւԶԻՎ
15:55
22 Նոյեմբերի 2021
Փաշինյանը Լուկաշենկոյի հետ քննարկել է հայ–ադրբեջանական սահմանին տիրող իրավիճակի կարգավորման ուղիները
Փաշինյանը Լուկաշենկոյի հետ քննարկել է հայ–ադրբեջանական սահմանին տիրող իրավիճակի կարգավորման ուղիները
17:11
20 Նոյեմբերի 2021
ՀՀ ԱԳՆ–ն հաստատել է Փաշինյան–Ալիև հանդիպումն անցկացնելու պատրաստակամությունը. ԷՔՍԿԼՅՈւԶԻՎ
ՀՀ ԱԳՆ–ն հաստատել է Փաշինյան–Ալիև հանդիպումն անցկացնելու պատրաստակամությունը. ԷՔՍԿԼՅՈւԶԻՎ
00:20
20 Նոյեմբերի 2021
Փաշինյանն ու Ալիևը պայմանավորվել են հանդիպել դեկտեմբերի 15–ին ու հաստատել ուղիղ կապի գիծ. ԼՐԱՑՎԱԾ
ԼՐԱՑՎԱԾ.Փաշինյանն ու Ալիևը պայմանավորվել են հանդիպել դեկտեմբերի 15–ին ու հաստատել ուղիղ կապի գիծ
00:00
20 Նոյեմբերի 2021
Փաշինյանն ու Ալիևը պայմանավորվել են հաստատել ուղիղ կապի գիծ միջադեպերը կանխելու համար
Փաշինյանն ու Ալիևը պայմանավորվել են հաստատել ուղիղ կապի գիծ միջադեպերը կանխելու համար
23:39
19 Նոյեմբերի 2021
ՀՐԱՏԱՊ. Փաշինյանն ու Ալիևը կհանդիպեն
ՀՐԱՏԱՊ. Փաշինյանն ու Ալիևը կհանդիպեն
13:52
19 Նոյեմբերի 2021
Ադրբեջանի ռազմական սադրանքներն ուղղված են Հայաստանի տարածքային ամբողջականության խախտմանը.Փաշինյան
Փաշինյանը Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի ընդլայնված կազմով նիստին հայտարարել է, որ Ադրբեջանի ռազմական սադրանքներն ուղղված են Հայաստանի տարածքային ամբողջականության խախտմանը
22:38
18 Նոյեմբերի 2021
Միրզոյանն ու Զասը քննարկել են սահմանային իրավիճակը
Միրզոյանն ու Զասը քննարկել են սահմանային իրավիճակը
21:05
17 Նոյեմբերի 2021
Փաշինյան. միջազգային հանրությունն ասում է՝ դե հերիք է շաբաթը մեկ ասեք՝ վայ, հրադադարի ռեժիմը խախտվեց, վայ ագրեսիա է, գնացեք, իրար հետ լեզու գտեք
Փաշինյան. միջազգային հանրությունն ասում է՝ դե հերիք է շաբաթը մեկ ասեք՝ վայ, հրադադարի ռեժիմը խախտվեց, վայ ագրեսիա է, գնացեք, իրար հետ լեզու գտեք
17:40
17 Նոյեմբերի 2021
Պեսկովը նշել է Պուտին–Ալիև–Փաշինյան շփման պայմանը
Կրեմլից նշել են Պուտին–Ալիև–Փաշինյան շփման պայմանը
11:09
17 Նոյեմբերի 2021
Իսկանդարյանը` Երևանի վրա Բաքվի ճնշման, ՀԱՊԿ–ի հնարավոր արձագանքի և ՄԱԿ–ի ԱԽ դիմելու նպատակահարմարության մասին. ԷՔՍԿԼՅՈւԶԻՎ
Քաղաքագետ Ալեքսանդր Իսկանդարյանը «Նովոստի–Արմենիա» գործակալության թղթակցի հետ զրույցում մեկնաբանել է հայ–ադրբեջանական սահմանի արևելյան հատվածում  իրավիճակի սրացումը
10:16
17 Նոյեմբերի 2021
Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի սանձազերծած ագրեսիայի հարցը կներկայացվի ԱՄՆ Սենատի ուշադրությանը. Մակունցը հանդիպել է Սենատի անդամի հետ
Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի սանձազերծած ագրեսիայի հարցը կներկայացվի ԱՄՆ Սենատի ուշադրությանը. Մակունցը հանդիպել է Սենատի անդամի հետ