478.55
+0.13
563.73
+1.43
8.1
+0.05
+27
Եղանակը Երևանում
Հայ
Այսօր Հայաստանում շուրջ 5 հազար գնչու է բնակվում. փորձագետ
18:49
08 Ապրիլի 2014

ԵՐԵՎԱՆ, 8 ապրիլի. /Նովոստի–Արմենիա/. Այսօր Հայաստանում շուրջ 5 հազար հայ գնչու է բնակվում, «Նովոստի–Արմենիա» գործակալությանը տեղեկացրեց ԵՊՀ Արևելագիտության ֆակուլտետի դեկանի տեղակալ Վարդան Ոսկանյանը։

«Այս պահին նրանք բնակվում են Երևանի ծայրամասերում (Սարի Թաղում և Քանաքեռում), Խարբերդում (հիմնականում հայրենադարձներ են, ովքեր Հայաստան են եկել Հունաստանից 1947–48 թթ.–ին) և Գյումրիում (Բոշա Մայլա շրջանում)», – ասաց նա այսօր նշվող Գնչուների միջազգային օրվա համատեքստում։

Ոսկանյանի խոսքով` հայ գնչուների անվանումը լոմ է (ծագում է սանսկրիտի «դոմբա» բառից, որով անվանում էին Հնդկաստանի ցածրագույն կաստաներին)։ Այդ էթնիկ խմբի հաղորդակցման լեզուն հայերենն է, սակայն մինչև օրս նրանք խոսում են «գաղտնի» լեզվով` լոմավրենով, որն օգտագործում է հնդարիական ծագման բառապաշարն ու հայոց լեզվի քերականությունը։

Արևելագետը նշեց, որ հայ գնչու–բոշաների ավանդական զբաղմունքը խոհանոցային պարագաների և կենցաղային այլ իրեր պատրաստելն է։

Նա ընդգծեց, որ հայ գնչուներն իրենց չեն նույնացնում Մերձավոր Արևելքի այլ գնչուական խմբերի հետ, իսկ էթնիկ ինքնագիտակցման առումով իրենց հայ են համարում և հայկական ինքնության կրողներ են, սակայն կենցաղային գիտակցման մակարդակում հատուկ էթնիկ խմբի պատկանելիություն են զգում։

Ոսկանյանի խոսքով` քանի որ բոշաները պատմության ընթացքում ցածր դիրք են զբաղեցրել հասարակական և սոցիալական հիերարխիայում, նրանք հաճախ թաքցնում են, որ այդ խմբի են պատկանում և չեն ցանկանում տարբերվել Հայաստանի այլ բնակիչներից։ Ավելացնելով, որ գնչուներն ամուսնանում են հայերի հետ, իսկ հանրապետությունում առկա սոցիալ–տնտեսական պայմանները նրանց ևս հաճախ ստիպում են լքել իրենց բնակավայրը` արևելագետը ենթադրեց, որ հնարավոր է` մոտ ապագայում այդ խումբն ամբողջովին անհետանա։

Դատելով ռոմոլոգիայի ոլորտի վերջին ուսումնասիրություններից` գնչուների խմբերն առաջին անգամ հայտնվել են Հայաստանի տարածքում 11–12 դարերում Իրանական բարձրավանդակի տարածքով Հնդկական թերակղզու հյուսիս–արևմտյան և կենտրոնական հատվածներից գրեթե երեք դար տևած միգրացիայի հետևանքով։ Բացի Հայաստանից հայ գնչուների առանձին խմբեր են բնակվում նաև Վրաստանի և Թուրքիայի տարածքում։

Գնչուների միջազգային օրը (International Roma (Gypsy) Day), որը ողջ աշխարհում նրանք նշում են ապրիլի 8–ին, որոշվել է Գնչուների համաշխարհային կոնգրեսի ժամանակ, որն առաջին անգամ տեղի է ունեցել 1971 թ.–ի ապրիլի 8–ի Լոնդոնում, կոնգրեսին մասնակցել են 30 երկրի ներկայացուցիչներ։ Արդյունքում ընդունվել են ազգային խորհրդանիշներ` դրոշ և օրհներգ, ինչը թույլ է տվել աշխարհի գնչուներին ճանաչել իրենց` որպես միասնական ազատ ազգ։–0–

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
17:37
23 Օգոստոսի 2017
Երևանը ծափողջույններով է դիմավորել աշխարհի իր չեմպիոններին (ՖՈՏՈ)
«Զվարթնոց» միջազգային օդանավակայանում ծափողջույններով են դիմավորել հունահռոմեական ոճի ըմբիշներ Արթուր Ալեքսանյանին և Մաքսիմ Մանուկյանին:
15:36
23 Օգոստոսի 2017
Հայտնի թուրք խոհարարը ցնցել է Instagram–ը հայկական երաժշտության ուղեկցությամբ կատարած պարով (ՎԻԴԵՈ)
Տեսանյութն արդեն դիտել է ավելի քան 4,5 մլն մարդ, ինչն առաջացրել է ադրբեջանցի օգտատերերի վրդովմունքը։
15:13
23 Օգոստոսի 2017
Քիմ Քարդաշյանը հուզել է երկրպագուներին երեխաներով և արևի խավարմամբ (ՖՈՏՈ)
Քիմ Քարդաշյանը երեխաների` Նորթի և Սեյնթի հետ հուզիչ լուսանկար է հրապարակել:
20:24
22 Օգոստոսի 2017
Երևանն առաջ և այսօր
Այս լուսանկարներում Հայաստանի մայրաքաղաքի պատմությունն է։
16:23
22 Օգոստոսի 2017
Հայտնի է ըմբիշ Միհրան Հարությունյանի հարսանիքի օրը
Միհրան Հարությունյանի ներկայացուցիչ Արթուր Գալստյանը պատմել է մարզիկի առաջիկա ծրագրերի մասին։
20:57
21 Օգոստոսի 2017
Սերժ Թանկյանի կինը հուզիչ շնորհավորանք է հղել ամուսնուն (ՖՈՏՈ)
Աշխարհահռչակ ռոք երգիչ Սերժ Թանկյանի կինը` Անժելա Մադաթյանը, շնորհավորել է ամուսնուն ծննդյան օրվա կապակցությամբ:
13:46
21 Օգոստոսի 2017
Մահացել է հայտնի գրող Պերճ Զեյթունցյանը
79 տարեկանում մահացել է հայտնի գրող, թատերագիր Պերճ Զեյթունցյանը։
16:30
18 Օգոստոսի 2017
Գերմանիայում ավանդական հայկական լավաշ կթխվի
Գերմանիայում հանդիսավորապես կբացվի լավաշի առաջին թոնիրը:
13:00
18 Օգոստոսի 2017
Արոնյանի սիրո խոստովանությունը` Աստվածաշնչի ամենագեղեցիկ տողերով (ՖՈՏՈ)
Հայ գրոսմայստեր Լևոն Արոնյանը Facebook–ի իր էջում իր հարսնացուի` Արիանա Կաոիլիի հետ լուսանկարների շարք է հրապարակել։
21:08
17 Օգոստոսի 2017
Քլոե Քարդաշյանի ընկերը նրան Հայաստանի ոսկե զինանշան է նվիրել (ՎԻԴԵՈ)
Քիմ Քարդաշյանի կրտսեր քույրը` Քլոե Քարդաշյանը, յուրօրինակ նվեր է ստացել։
16:40
17 Օգոստոսի 2017
Ռուսաստանում վերջնականապես արգելվեց «Եհովայի վկաներ»–ի գործունեությունը
ՌԴ արդարադատության նախարարությունը «Եհովայի վկաներ» կազմակերպությունն ընդգրկել է արգելված կազմակերպությունների ցանկում:
17:04
16 Օգոստոսի 2017
Սիթիբանկում պատանդներ պահած գործարար Արամ Պետրոսյանին 50 հազ.ռուբլու հայց է ներկայացվել
Արամ Պետրոսյանի նկատմամբ գործի տուժած կողմը նրան 50 հազար ռուբլու քաղաքացիական հայց է ներկայացրել։