486.78
+0.12
515.5
+2.27
8.41
+0.01
+1
Եղանակը Երևանում
Հայ
Այսօր Հայաստանում շուրջ 5 հազար գնչու է բնակվում. փորձագետ
18:49
08 Ապրիլի 2014

ԵՐԵՎԱՆ, 8 ապրիլի. /Նովոստի–Արմենիա/. Այսօր Հայաստանում շուրջ 5 հազար հայ գնչու է բնակվում, «Նովոստի–Արմենիա» գործակալությանը տեղեկացրեց ԵՊՀ Արևելագիտության ֆակուլտետի դեկանի տեղակալ Վարդան Ոսկանյանը։

«Այս պահին նրանք բնակվում են Երևանի ծայրամասերում (Սարի Թաղում և Քանաքեռում), Խարբերդում (հիմնականում հայրենադարձներ են, ովքեր Հայաստան են եկել Հունաստանից 1947–48 թթ.–ին) և Գյումրիում (Բոշա Մայլա շրջանում)», – ասաց նա այսօր նշվող Գնչուների միջազգային օրվա համատեքստում։

Ոսկանյանի խոսքով` հայ գնչուների անվանումը լոմ է (ծագում է սանսկրիտի «դոմբա» բառից, որով անվանում էին Հնդկաստանի ցածրագույն կաստաներին)։ Այդ էթնիկ խմբի հաղորդակցման լեզուն հայերենն է, սակայն մինչև օրս նրանք խոսում են «գաղտնի» լեզվով` լոմավրենով, որն օգտագործում է հնդարիական ծագման բառապաշարն ու հայոց լեզվի քերականությունը։

Արևելագետը նշեց, որ հայ գնչու–բոշաների ավանդական զբաղմունքը խոհանոցային պարագաների և կենցաղային այլ իրեր պատրաստելն է։

Նա ընդգծեց, որ հայ գնչուներն իրենց չեն նույնացնում Մերձավոր Արևելքի այլ գնչուական խմբերի հետ, իսկ էթնիկ ինքնագիտակցման առումով իրենց հայ են համարում և հայկական ինքնության կրողներ են, սակայն կենցաղային գիտակցման մակարդակում հատուկ էթնիկ խմբի պատկանելիություն են զգում։

Ոսկանյանի խոսքով` քանի որ բոշաները պատմության ընթացքում ցածր դիրք են զբաղեցրել հասարակական և սոցիալական հիերարխիայում, նրանք հաճախ թաքցնում են, որ այդ խմբի են պատկանում և չեն ցանկանում տարբերվել Հայաստանի այլ բնակիչներից։ Ավելացնելով, որ գնչուներն ամուսնանում են հայերի հետ, իսկ հանրապետությունում առկա սոցիալ–տնտեսական պայմանները նրանց ևս հաճախ ստիպում են լքել իրենց բնակավայրը` արևելագետը ենթադրեց, որ հնարավոր է` մոտ ապագայում այդ խումբն ամբողջովին անհետանա։

Դատելով ռոմոլոգիայի ոլորտի վերջին ուսումնասիրություններից` գնչուների խմբերն առաջին անգամ հայտնվել են Հայաստանի տարածքում 11–12 դարերում Իրանական բարձրավանդակի տարածքով Հնդկական թերակղզու հյուսիս–արևմտյան և կենտրոնական հատվածներից գրեթե երեք դար տևած միգրացիայի հետևանքով։ Բացի Հայաստանից հայ գնչուների առանձին խմբեր են բնակվում նաև Վրաստանի և Թուրքիայի տարածքում։

Գնչուների միջազգային օրը (International Roma (Gypsy) Day), որը ողջ աշխարհում նրանք նշում են ապրիլի 8–ին, որոշվել է Գնչուների համաշխարհային կոնգրեսի ժամանակ, որն առաջին անգամ տեղի է ունեցել 1971 թ.–ի ապրիլի 8–ի Լոնդոնում, կոնգրեսին մասնակցել են 30 երկրի ներկայացուցիչներ։ Արդյունքում ընդունվել են ազգային խորհրդանիշներ` դրոշ և օրհներգ, ինչը թույլ է տվել աշխարհի գնչուներին ճանաչել իրենց` որպես միասնական ազատ ազգ։–0–

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
20:35
25 Փետրվարի 2017
Ինչպես նիհարել 10 կգ 7 օրում. շատ պարզ և արդյունավետ դիետա
Առջևում գարուն է, և շատ աղջիկներ ու կանայք մտածում եմ` ինչպես կարելի է ձերբազատվել ձմռան ընթացքում ձեռք բերած ավելորդ քաշից։
19:25
25 Փետրվարի 2017
Ավստրալիայում մատուցողուհին պոչից քաշելով ռեստորանից դուրս է հանել հսկա մողեսի (ՏԵՍԱՆՅՈւԹ)
Չորս օրում տեսանյութը դիտել է ավելի քան 310 հազար օգտատեր։
18:25
25 Փետրվարի 2017
Համեղ Պահք. հայկական պասուց կերակրատեսակների տասնյակը
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունը որոշել է իր ընթերցողին ներկայացնել հայկական ավանդական խոհանոցի պասուց համեղ կերակրատեսակների լավագույն տասնյակը։
17:23
25 Փետրվարի 2017
Չեխիայում հայրերն արձակուրդ կունենան երեխայի ծնունդից հետո
Չեխական խորհրդարանը հավանություն է տվել երեխայի ծնունդից հետո հայրերի համար արձակուրդ սահմանելու որոշմանը:
16:25
25 Փետրվարի 2017
Երևանաբնակ տղամարդը ԱՄԷ–ում աշխատանքային շահագործման է ենթարկվել
Երևանաբնակ 38-ամյա տղամարդը Արաբական Միացյալ Էմիրություններում աշխատանքային շահագործման է ենթարկվել:
15:15
25 Փետրվարի 2017
Ցնցող բացահայտում. գոյություն ունի կյանք մահից հետո, և գերմանացի գիտնականներն ապացուցել են դա (ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ)
Փորձագետների խումբը պնդում է, որ գոյություն ունի կյանք մահից հետո, և դա ապացուցվել է կլինիկական գիտափորձերի միջոցով։
14:25
25 Փետրվարի 2017
Հանգստյան օրերին տեղի կունենա այս տարվա առաջին արեգակնային խավարումը
Հանգստյան օրերին Երկիր մոլորակի բնակիչները կարող են դառնալ աստղագիտական եզակի երևույթներից մեկի`արեգակնային խավարման ականատեսը։
13:11
25 Փետրվարի 2017
Facebook-ի օգտատերերը հայտնում են խափանումների մասին
Ֆեյսբուքում խափանումներ են նկատվում:
20:06
23 Փետրվարի 2017
Գիտնականն ու զբոսավարն ընկել են գործող հրաբխի խառնարանը և ողջ են մնացել
Արգենտինացի գիտնական–հրաբխագետ Ռոդոլֆո Ալվարեսը (Rodolfo Alvarez) և նրա զբոսավարը ողջ են մնացել Նիկարագուայի Մասայա գործող հրաբխի խառնարանն ընկնելուց հետո։
10:25
23 Փետրվարի 2017
Հանրապետության տարածքում ջերմաստիճանը բարձրացել է
Ձմեռը, կարծես, չի ուզում զիջել դիրքերը, սակայն եղանակը տաքացել է։
20:41
22 Փետրվարի 2017
«Քարդաշյանների ընտանիք»–ի իսլանդական ծաղրանմանության գլխավոր հերոսները կատուներն են (ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ)
Իսլանդիայում «Քարդաշյանների ընտանիքը» ամերիկյան հեռուստաշոուի ծաղրանմանությունը համացանցային իսկական հիթ է դարձել։
19:01
22 Փետրվարի 2017
Սոցցանցերի հայկական տիրույթը լի է ծիծաղով Մեհրիբանի նշանակման կապակցությամբ
Սոցցանցերի հայ օգտատերերը նախօրեին բուռն քննարկում էին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի որոշումը: