482.84
+0.58
521.61
+4.72
7.62
+0.05
-6
Եղանակը Երևանում
Հայ
Աշխարհում ամենահին գինեգործության հետքերը հայտնաբերվել են Հայաստանում
14:18
11 Հունվարի 2011

ԵՐԵՎԱՆ, 11 հունվարի. /Նովոստի-Արմենիա/. Հայաստանի հարավ-արևելքում գտնվող «Արենի 1» քարանձավային համալիրն ուսումնասիրելիս՝ հնագետների միջազգային խումբը հայտնաբերել է գինեգործության հնագույն ապացույցներ, որոնք արդեն ավելի քան վեց հազար տարեկան են: Այս մասին տեղեկացվում է «Journal of Archaeological Science» ամսագրում հրապարակված գիտական հոդվածում, հաղորդում է ՌԻԱ Նովոստին:

Հոդվածի հեղինակները՝ եգիպտացի, ամերիկացի և հայաստանցի հնագետները՝ Կալիֆոռնիայի համալսարանից ժամանած Հանս Բեռնարդի (Hans Barnard) ղեկավարությամբ, հետազոտել են նույն քարանձավները, որտեղ ավելի վաղ կաշվե ոտնամանի հնագույն նմուշ և եղինջի մանրաթելից պատրաստված վեց հազար տարեկան հագուստ է հայտնաբերվել:

Առաջին անգամ այս քարանձավում գինեգործության հետքեր էին գտնվել դեռ 2008թ.-ին: Այժմ Արենի քարանձավում գտնված մի քանի կերամիկական խեցամանների վրա հայտնաբերված նյութերի քիմիական անալիզը թույլ տվեց ապացուցել, որ քարանձավի բնակիչներն իսկապես զբաղվել են գինեգործությամբ մոտավորապես մ.թ.ա. 4000 թվականին:

Բացի այդ, հնագետները հայտնաբերել են նաև մամլիչի մնացորդներ, գինու պահպանման համար նախատեսված սափորներ և «արտադրության թափոններ»՝ խաղողի հատիկներ, քամած հատապտուղների մնացորդներ,  ցողուններ:
Գիտնականների համար առավել դժվար խնդիր էր ապացուցել, որ քարանձավի բնակիչները զբաղվել են հենց գինեգործությամբ:
Ոգելից խմիչքներ ստանալու համար ածխաջրերի խմորումը համարվում է պալեոլիթի դարաշրջանից նեոլիթի դարաշրջան անցումը նշանավորող գլխավոր գյուտը:

«Համարվում է, որ այս տեխնոլոգիան գործոններից մեկն է, որը հանգեցրել է բուսական կուլտուրաների և խեցեգործության առաջացմանը», - գրում են գիտնականները:

Սովորաբար գինեգործության հնագիտական ապացույց է համարվում կերամիկական անոթների մնացորդների վրա այս կամ այն նյութերի հետքերի առկայությունը, մասնավորապես՝  գինեքարի թթվուտի և խեժի առկայությունը, որոնց ավելացնում են գինու մեջ՝ այն ավելի լավ պահպանելու համար: Սակայն գինեքարի թթվուտ կա նաև բազմաթիվ բույսերում և մրգերում, չնայած ավելի քիչ խտությամբ, քան խաղողում:

«Կարմիր գինու առկայությունն ապացուցող լավագույն քիմիական ինդիկատորը մալվիդին-ֆլավանոյիդն է, որը խաղողին ու գինուն կարմիր գույն է հաղորդում, այն առկա է համեմատաբար ավելի քիչ բույսերում», - նշվում է հոդվածում:

Այս նյութն իր հերթին արտադրում է սիրինգաթթու, որն էլ հայտնաբերվել է գիտնականների կողմից քրոմատոգրաֆիայի և սպեկտրոսկոպիայի օգնությամբ:

«Արենի 1» քարանձավային համալիրի պեղումները մեկնարկել են 2007 թ.-ին: Բացառիկ միկրոկլիմայի շնորհիվ այս համալիրում պահպանվել են քարե դարին պատկանող օրգանական նյութեր՝ լաթի, բուրդի և այլ նյութերի կտորներ, ինչը բացառիկ հնարավորություններ է տալիս հնագույն տեխնոլոգիաների և մշակույթների ուսումնասիրման համար:-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
19:11
07 Դեկտեմբերի 2016
Քնի պակասը կրկնակի ավելացնում է ՃՏՊ–ներում հայտնվելու ռիսկը
Առողջ և լիարժեք քունն ավտոպատահարներից խուսափելու միջոց է։
21:10
05 Դեկտեմբերի 2016
Հնագետները Տիրոջ Գերեզմանի իսկության ապացույցներ են գտել
Հնագետները պարզել են Երուսաղեմում Տիրոջ Գերեզմանի ծագումը:
16:19
04 Դեկտեմբերի 2016
Ասպիրինը կյանքը երկարացնող միջոց է. գիտնականներ
Տարեց մարդիկ, ում համար բարձր է սիրտ-անոթային հիվանդություններից մահանալու ռիսկը, կարող են երկարացնել իրենց կյանքը:
16:20
03 Դեկտեմբերի 2016
Facebook-ը կօգտագործի արհեստական ինտելեկտը ֆեյքերը հայտնաբերելու համար
Facebook սոցիալական ցանցը կօգտագործի արհեստական ինտելեկտը կեղծ նորությունների և ուղիղ տեսահեռարձակումներում բռնության տեսարաններ հայտնաբերելու համար:
13:26
03 Դեկտեմբերի 2016
Անտարկտիդայում 14 մլն տարեկան բզեզ են գտել
Ժամանակակից Անտարկտիդայի տարածքում ընդամենը երեք տեսակի միջատ է բնակվում, սակայն անցյալում դրանց թիվն ավելի մեծ է եղել:
21:11
01 Դեկտեմբերի 2016
Nestle–ն 40%–ով կպակասեցնի շոկոլադի քաղցրությունը, բայց համային որակները չեն փոխվի
Շվեյցարական Nestle ընկերությունը գտել է իր շոկոլադում շաքարի պարունակությունը նվազեցնելու ձևը։
16:26
30 Նոյեմբերի 2016
Հայտնի են դարձել կյանքը երկարացնող մարզաձևերը
Արդյո՞ք, կյանքի տևողության և ընտրած մարզաձևի մինջև կապ կա։
22:15
29 Նոյեմբերի 2016
Apple-ը նախատեսում է ճկվող էկրանով iPhone թողարկել
2017 թ.-ին վաճառքի կարող է հանվել ճկվող էկրանով, օրգանական լուսադիոդներով iPhone:
17:18
28 Նոյեմբերի 2016
Երկրի մակերևույթից 1000 կմ խորության վրա օվկիանոս է հայտնաբերվել
Երկրաֆիզիկոսների միջազգային խումբն առաջին անգամ Երկրի ստորին շերտի վերին հատվածում ջուր պարունակող հեղուկների առկայության ուղիղ ապացույցներ է հայտնաբերել։
16:18
28 Նոյեմբերի 2016
Քարահունջն ընդգրկվել է աշխարհի հնագույն աստղադիտարանների ցուցակում ըստ National Geographic–ի
National Geographic  աշխարհագրական գիտահանրամատչելի ամսագիրը Քարահունջ մեգալիթյան համալիրն ընդգրկել է աշխարհի հնագույն աստղադիտարանների ցուցակում։
20:55
27 Նոյեմբերի 2016
Չափավոր սնվելը բարելավում է տրամադրությունը
Չափավոր սնվելն օգնում է ոչ միայն քաշ գցել, այլ նաև բարելավել հոգեբանական վիճակը:
19:45
27 Նոյեմբերի 2016
Ինչպիսի՞ն կլինի կյանքը Երկրի վրա Մարսի անհետացման դեպքում. գիտնականներ
ԱՄՆ-ի և ՄԱԷ-ի գիտնականները ներկայացրել են Երկիր մոլորակի կենսապայմանները: