483.51
+0.04
521.51
-0.3
8.36
-0.1
+3
Եղանակը Երևանում
Հայ
Աշխարհում ամենահին գինեգործության հետքերը հայտնաբերվել են Հայաստանում
14:18
11 Հունվարի 2011

ԵՐԵՎԱՆ, 11 հունվարի. /Նովոստի-Արմենիա/. Հայաստանի հարավ-արևելքում գտնվող «Արենի 1» քարանձավային համալիրն ուսումնասիրելիս՝ հնագետների միջազգային խումբը հայտնաբերել է գինեգործության հնագույն ապացույցներ, որոնք արդեն ավելի քան վեց հազար տարեկան են: Այս մասին տեղեկացվում է «Journal of Archaeological Science» ամսագրում հրապարակված գիտական հոդվածում, հաղորդում է ՌԻԱ Նովոստին:

Հոդվածի հեղինակները՝ եգիպտացի, ամերիկացի և հայաստանցի հնագետները՝ Կալիֆոռնիայի համալսարանից ժամանած Հանս Բեռնարդի (Hans Barnard) ղեկավարությամբ, հետազոտել են նույն քարանձավները, որտեղ ավելի վաղ կաշվե ոտնամանի հնագույն նմուշ և եղինջի մանրաթելից պատրաստված վեց հազար տարեկան հագուստ է հայտնաբերվել:

Առաջին անգամ այս քարանձավում գինեգործության հետքեր էին գտնվել դեռ 2008թ.-ին: Այժմ Արենի քարանձավում գտնված մի քանի կերամիկական խեցամանների վրա հայտնաբերված նյութերի քիմիական անալիզը թույլ տվեց ապացուցել, որ քարանձավի բնակիչներն իսկապես զբաղվել են գինեգործությամբ մոտավորապես մ.թ.ա. 4000 թվականին:

Բացի այդ, հնագետները հայտնաբերել են նաև մամլիչի մնացորդներ, գինու պահպանման համար նախատեսված սափորներ և «արտադրության թափոններ»՝ խաղողի հատիկներ, քամած հատապտուղների մնացորդներ,  ցողուններ:
Գիտնականների համար առավել դժվար խնդիր էր ապացուցել, որ քարանձավի բնակիչները զբաղվել են հենց գինեգործությամբ:
Ոգելից խմիչքներ ստանալու համար ածխաջրերի խմորումը համարվում է պալեոլիթի դարաշրջանից նեոլիթի դարաշրջան անցումը նշանավորող գլխավոր գյուտը:

«Համարվում է, որ այս տեխնոլոգիան գործոններից մեկն է, որը հանգեցրել է բուսական կուլտուրաների և խեցեգործության առաջացմանը», - գրում են գիտնականները:

Սովորաբար գինեգործության հնագիտական ապացույց է համարվում կերամիկական անոթների մնացորդների վրա այս կամ այն նյութերի հետքերի առկայությունը, մասնավորապես՝  գինեքարի թթվուտի և խեժի առկայությունը, որոնց ավելացնում են գինու մեջ՝ այն ավելի լավ պահպանելու համար: Սակայն գինեքարի թթվուտ կա նաև բազմաթիվ բույսերում և մրգերում, չնայած ավելի քիչ խտությամբ, քան խաղողում:

«Կարմիր գինու առկայությունն ապացուցող լավագույն քիմիական ինդիկատորը մալվիդին-ֆլավանոյիդն է, որը խաղողին ու գինուն կարմիր գույն է հաղորդում, այն առկա է համեմատաբար ավելի քիչ բույսերում», - նշվում է հոդվածում:

Այս նյութն իր հերթին արտադրում է սիրինգաթթու, որն էլ հայտնաբերվել է գիտնականների կողմից քրոմատոգրաֆիայի և սպեկտրոսկոպիայի օգնությամբ:

«Արենի 1» քարանձավային համալիրի պեղումները մեկնարկել են 2007 թ.-ին: Բացառիկ միկրոկլիմայի շնորհիվ այս համալիրում պահպանվել են քարե դարին պատկանող օրգանական նյութեր՝ լաթի, բուրդի և այլ նյութերի կտորներ, ինչը բացառիկ հնարավորություններ է տալիս հնագույն տեխնոլոգիաների և մշակույթների ուսումնասիրման համար:-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր

Բաժնի այլ նյութեր
19:35
18 Մարտի 2017
Գիտնականներն ապացուցել են, որ 5 վայրկյանում գետնից բարձրացված մթերքն անվտանգ է
Բիրմինհեմի համալսարանի պրոֆեսոր Էնթոնի Հիլթոնն ապացուցել է այսպես կոչված «հինգ վայրկյանի» կանոնի ճշմարտացիությունը:
19:45
12 Մարտի 2017
Apple-ի նոր սմարթֆոնը կարող է կոչվել iPhone Edition
Ներկայում ընկերությունը փորձարկում է նոր iPhone-ի նախատիպերը:
18:25
05 Մարտի 2017
Գիտնականները ստեղծել են առաջին ԴՆԹ-համակարգիչը
Մանչեսթերի համալսարանի մասնագետները ԴՆԹ-ի հիման վրա հաշվիչ համակարգ են մշակել:
21:08
20 Փետրվարի 2017
Ձախլիկությունը կամ աջլիկությունը կապված չէ գլխուղեղի կիսագնդերի հետ. գիտնականներ
Բոհումի Ռուրի համալսարանի գիտնականների խումբը հերքել է գոյություն ունեցող կարծիքը, թե ձախլիկությունը կամ աջլիկությունը կապված է ուղեղի կիսագնդերի հետ։
21:11
19 Փետրվարի 2017
Տղամարդկանց ճաղատության պատճառը կանայք են. գիտնականներ
Հետազոտություններն բացահայտել են մի քանի գեներ, որոնց առկայությունն ավելացնում է ճաղատացման զարգացման հավանականությունը:
17:15
18 Փետրվարի 2017
Facebook-ի ձևաչափը կփոխվի
Մարկ Ցուկերբերգը մտադիր է զբաղվել սոցիալական ենթակառուցվաքի զարգացմամբ` իր ստեղծած Facebook սոցիալական ցանցի բազայի հիման վրա գլոբալ հանրույթ ձևավորելու համար:
20:19
12 Փետրվարի 2017
Սիրած երաժշտությունը լսելը և թմրանյութից ստացած հաճույքը հավասարազոր են
Կանադացի գիտնականները պարզել են, թե ինչու է որոշ մեղեդիներ լսելն ուրախություն բերում մարդուն:
19:10
11 Փետրվարի 2017
YouTube–ում հայտնաբերվել է «պատմության մեջ խոշորագույն» սխալը
YouTube–ում ստեղծել են տարօրինակ պաշտպանական մեխանիզմ:
16:35
11 Փետրվարի 2017
Lenovo-ն ներկայացրել է բարակ հիբրիդային Android նոութբուք
Lenovo ընկերությունը ներկայացրել է հիբրիդային Yoga A12 նոութբուքը, որն աշխատում է Android օպերացիոն համակարգով։
18:02
05 Փետրվարի 2017
Գիտնականները ժամանակին քնելու միջոց են գտել
Ամերիկացի և շվեդ գիտնականներն առաջարկել են ժամանակին քնելու գործուն միջոց:
14:39
05 Փետրվարի 2017
Hater: ծանոթությունների հավելված ատելության հիման վրա
Կատակերգու և «Գոլդման Սաքս»-ի նախկին աշխատակից Բրենդան Ալպերը հայտարարել է Hater ծանոթությունների հավելվածի գործարկման մասին:
13:15
05 Փետրվարի 2017
Մտավոր աշխատանքը դանդաղեցնում է ուղեղի ծերացումը
Մեյո կլինիկայի նյարդակենսաբանները կարծում են, որ կոգնիտիվ կարողությունների տարիքային վատացումը կարելի է կանխել: