480.74
+0.03
511.65
+0.46
7.48
-0.03
+3
Եղանակը Երևանում
Հայ
Ուկրաինական ճգնաժամը մասամբ վերակենդանացրել է «սառը պատերազմի» որոշ հայեցակարգեր. փորձագետ
20:07
01 Հուլիսի 2015

ԵՐԵՎԱՆ, 1 հուլիսի. /Նովոստի–Արմենիա/. Ուկրաինական ճգնաժամը մասամբ վերակենդանացրել է «սառը պատերազմի» որոշ ռազմական–ռազմավարական հայեցակարգեր, չորեքշաբթի լրագրողներին ասաց Կովկասի ինստիտուտի քաղաքական հետազոտությունների դեպարտամենտի ղեկավար Սերգեյ Մինասյանը` ներկայացնելով «Ուկրաինական հակամարտության ռազմաքաղաքական չափումը` «հիբրիդային» դասեր հետխորհրդային տարածքի համար» զեկույցը։

«Ուկրաինական ճգնաժամը թույլ տվեց փորձարկել որոշ նոր և գնահատել զինված պայքարի` վաղուց առկա մեթոդների և ձևերի գործուն լինելը։ Դրանում համադրվում էին հետխորհրդային տարածքում ավելի քան մեկ քառորդ դար առաջ  հակամարտություններին բնորոշ մոտեցումներ` սկզբունքորեն նոր և ժամանակակից ռազմաքաղաքական կամ ռազմատեխնիկական տարրերով»,– ասաց Մինասյանը։

Նրա խոսքով` ռազմական–ռազմավարական և ռազմատեխնիկական ոլորտներում ուկրաինական ճգնաժամը հեղափոխություն չի նշանավորել, այլ ցուցադրել է վերջին տասնամյակների զինված պայքարի ձևերի և մեթոդների էվոլյուցիան։ «Դրանով իսկ` ուկրաինական ճգնաժամը նույնիսկ մասամբ վերակենդանացրել է «սառը պատերազմի» ժամանակների ռազմական–ռազմավարական որոշ հայեցակարգեր»,– ընդգծեց նա։

Ինչպես նշվում է վերլուծական զեկույցում, ուկրաինական ճգնաժամը, ամենայն հավանականությամբ, «սառը պատերազմի» ավարտից, Արևելյան բլոկի փլուզումից և ԽՍՀՄ անհետացումից հետո եվրոպական մայրցամաքում ամենածավալուն ռազմաքաղաքական իրադարձությունն էր։

«Դրա կարևոր առանձնահատկությունը «հիբրիդայնությունն է», ընդ որում` ոչ միայն դրա զուտ ռազմական բաղկացուցչում, որին համապատասխան` այժմ ստեղծվում են «հիբրիդային պատերազմների» նորաձև հայեցակարգերը։ Պատմական առումով կարելի է նմանություններ գտնել ուկրաինական ճգնաժամի և 1990–ականների հետխորհրդային էթնոքաղաքական հակամարտությունների միջև, իսկ իր ռազմավարական և գլոբալ հետևանքներով այն առիթ տվեց բազմաթիվ հետազոտողների և քաղաքական գործիչների գրեթե նոր «սառը պատերազմի» սկզբի մասին խոսել` բոլոր ակնհայտ և գաղտնի ռազմաքաղաքական անալոգիաներով»,– նշում է Մինասյանը։

Դրանց զուգընթաց, հեղինակի խոսքով, ուկրաինական ճգնաժամը, հատկապես դրա սկզբնական զինված փուլը, իր ներքին չափման մեջ հիշեցնում էր եվրոպական ուշ ֆեոդալիզմի պատերազմներ` լանդսկնեխտների, վարձու զինվորների և ամենատարբեր էթնիկ, գաղափարախոսական, սոցիալական պատկանելության մասնակի բանակներով։

Խոսելով ուկրաինական և ղարաբաղյան հակամարտությունների միջև նմանությունների մասին` հեղինակն ընդգծում է, որ Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ ռազմաքաղաքական ներկայիս իրավիճակի պարամետրերը թույլ չեն տալիս այն դասել դասական «հիբրիդային պատերազմի», թեև որոշ հատկանիշներով դրան կարելի է դասել 1990-1994 թվականների մարտական գործողությունները։

«Ավելի շուտ, ներկայում Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ քաղաքական իրավիճակը կարող է բնութագրվել որպես «ցածր ինտենսիվության հակամարտություն», ինչը դրսևորվում է մշտական, թեև համեմատաբար տեղային մարտական բախումներում ճակատի երկայնքով, բայց որոնք երկու կողմերից հանգեցնում են զոհերի»,– գրում է նա։

Մյուս կողմից, նրա խոսքերով, եթե ներկա պահին  ղարաբաղյան հակամարտության վերաբերյալ «հիբրիդային պատերազմ» տերմինի կիրառումը կոռեկտ և տեղին չէ, դա չի նշանակում, որ սա հնարավոր չի ընդհանրապես կամ հառանկարում։

Ուկրաինական ճգնաժամի ռազմաքաղաքական յուրահատուկ եզրահանգումներից մեկը, հեղինակի կարծիքով, կարող է դառնալ հետխորհրդային տարածքի զինամթերքի շուկայից Ուկրաինայի հեռանալը։

«Ողջ հետխորհրդային ժամանակաշրջանում Ուկրաինան եղել է Հարավային Կովկասի երկրների (հատկապես` Ադրբեջան և Վրաստան) զինամթերքի հիմնական մատակարարներից մեկը... Թեև զինամթերքի հետխորհրդային շուկայում վերջին տարիներին առանց այդ էլ տեղի է ունենում արտահանողների լուրջ վերաբաշխում։ Օրինակ` Ադրբեջանի զինամթերքի ներմուծման մեջ Ուկրաինային ավելի ու ավելի վստահ փոխարինում է Ռուսաստանը», – գրում է նա։

Մինասյանի խոսքերով` իր աշխատանքը նպատակ չունի ցույց տալ ուկրաինական ճգնաժամի ժամանակացույցային զարգացման ընթացքը 2014 թվականի փետրվարից սկսած, առավել ևս, որ դրա ռազմական և քաղաքական փուլերը բավականին հեռու են ավարտից։ -0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
15:40
03 Դեկտեմբերի 2016
ԲՀԿ քաղխորհուրդը խնդրում է Ծառուկյանին վերադառնալ ակտիվ քաղաքականություն
Շաբաթ օրը կայացած ԲՀԿ քաղաքական խորհրդի ընդլայնված նիստում քննարկվել է ԲՀԿ հիմնադիր նախագահ Գագիկ Ծառուկյանի ակտիվ քաղաքականություն վերադառնալու հարցը:
12:34
03 Դեկտեմբերի 2016
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն ու ԱՄՆ նորընտիր փոխնախագահ Մայք Փենսը հեռախոսազրույց են ունեցել
Հեռախոսազրույցը կայացել է ամերիկյան կողմի նախաձեռնությամբ:
19:55
02 Դեկտեմբերի 2016
Հայ–ռուսական զորախմբի ստեղծումը բխում է Հայաստանի շահերից. պաշտպանության նախկին նախարար
Հայաստանի և Ռուսաստանի Զինված ուժերի միավորված զորախմբի ստեղծումը բխում է Հայաստանի շահերից, ուրբաթ լրագրողներին հայտարարեց ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար Վաղարշակ Հարությունյանը։
17:18
02 Դեկտեմբերի 2016
Ադրբեջանի հետ սահմանագծում լարվածություն չկա. ՀՀ ՊՆ
Հայ-ադրբեջանական սահմանագծում և ղարաբաղա-ադրբեջանական շփման գծում իրավիճակը հանգիստ է, ասաց ՀՀ ՊՆ մամուլի քարտուղար Արծրուն Հովհաննիսյանը:
11:43
02 Դեկտեմբերի 2016
Րաֆֆի Հովհաննիսյանի որոշումը վտանգում է «Ժառանգություն» կուսակցության գոյությունը
Րաֆֆի Հովհաննիսյանը սպասում է քաղաքական դաշտում կատարվելիք փոփոխություններին:
17:22
01 Դեկտեմբերի 2016
Պուտինի ուղերձը. ի՞նչ օգուտ կարող է քաղել իր համար Հայաստանը
Այս տարի ՌԴ նախագահի` Դաշնային ժողովին ուղղված ուղերձը մի շարք առումներով անսովոր էր:
16:49
01 Դեկտեմբերի 2016
ՀԴԿ ղեկավարը վայր է դրել Համաշխարհային հայկական կոնգրեսի փոխնախագահի լիազորությունները
Հայաստանի դեմոկրատական կուսակցության նախագահ Արամ Սարգսյանը վայր է դրել Համաշխարհային հայկական կոնգրեսի փոխնախագահի լիազորությունները:
17:20
30 Նոյեմբերի 2016
Ռուսաստան vs Թուրքիա. ե՞րբ բարեկամության պատրանքը կվերածվի ծեծկռտուքի
Ռուսաստանի գործընկերների, հատկապես` Հայաստանի համար շատ զարմանալի է հետևել, թե ինչպես են զարգանում Մոսկվայի և Անկարայի հարաբերությունները:
15:29
28 Նոյեմբերի 2016
Աշոտյանը պարզաբանել է, թե ինչու է շտապել շնորհավորել նախագահին ՀՀԿ-ի նախագահի պաշտոնում վերընտրվելու կապակցությամբ
ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանը պարզաբանել է, թե ինչու է շաբաթ օրը ՀՀԿ-ի համագումարին շտապել շնորհավորել ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանին կուսակցության նախագահ վերընտրվելու կապակցությամբ:
14:24
28 Նոյեմբերի 2016
Հայաստանի բնակչությունը կզգա նախագահի և վարչապետի համագործակցության արդյունքը
Հայաստանի բնակչությունը որոշ ժամանակ հետո կզգա ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի և վարչապետ Կարեն Կարապետյանի համագործակցության արդյունքը, երկուշաբթի լրագրողներին ասաց ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանը։
19:37
26 Նոյեմբերի 2016
Հայաստանի քաղաքական ուժերը կհամախմբվեն խորհրդարանական ընտրությունների նախաշեմին. պատգամավոր
Հայաստանի քաղաքական ուժերը խորհրդարանական ընտրությունների նախաշեմին կհամախմբվեն:
15:18
26 Նոյեմբերի 2016
ՀՀԿ–ում կլինի առաջին փոխնախագահի պաշտոն և Ավագանու խորհուրդ
Առաջին փոխնախագահի պաշտոն կգործարկվի ՀՀԿ–ում, շաբաթ օրը լրագրողներին ասաց ՀՀ արդարադատության նախարար, ՀՀԿ անդամ Արփինե Հովհաննիսյանը։