487.29
-0.01
568.08
+2.76
8.23
+0.01
+4
Եղանակը Երևանում
Հայ
ՀՀ իշխանությունները պետական և իրավաբանական մակարդակով պետք է գնահատական տան Սումգայիթի իրադարձություններին. պատգամավոր
16:23
24 Փետրվարի 2011

ՀՀ իշխանությունները պետական և իրավաբանական մակարդակով պետք է գնահատական տան Սումգայիթի իրադարձություններին, հինգշաբթի լրագրողներին ասաց «Ժառանգություն» ընդդիմադիր կուսակցության խորհրդարանական խմբակցության քարտուղար, ղարաբաղյան հարցով փորձագետ Լարիսա Ալավերդյանը:

1988թ. փետրվարի 26-29-ը, Ադրբեջանի իշխանությունների փաստացի աջակցությամբ և ԽՍՀՄ ղեկավարության լռակյաց թողտվությամբ, հայաբնակ Սումգայիթ (Ադրբեջանական ԽՍՀ) քաղաքում տեղի ունեցան հայերի զանգվածային կոտորածներ, որոնց ընթացքում, պաշտոնական տվյալներով, սպանվել է 32 և վիրավորվել են հարյուրավոր հայեր։ Մի քանի օրվա ընթացքում Սումգայիթի 14 հազար հայ բնակիչները լքեցին քաղաքը։

Հայկական բնակչության ջարդերը շարունակվեցին Ադրբեջանի այլ քաղաքներում, մասնավորապես՝ 1990 թ.-ի հունվարին Բաքվում: Հայաստանի պետական միգրացիոն ծառայության տվյալների համաձայն՝ այս ամենի հետևանքով 1988-1992թթ.-ին Ադրբեջանի տարբեր երկրներից Հայաստան է ժամանել ավելի քան 360 հազար հայազգի փախստական, ևս շուրջ 140 հազար էթնիկ հայ գաղթել է ԱՊՀ երկրներ:

«Այս հանցագործությունը, որը Հայաստանի Գերագույն խորհուրդը բնութագրեց որպես ցեղասպանություն, մինչ օրս ոչ իրավական, ոչ քաղաքացիական գնահատականի չի արժանացել», - «Նովոստի» միջազգային մամուլի կենտրոնում լրագրողներին ասաց Ալավերդյանը:

Ինչպես կարծում է պատգամավորը, Հայաստանն օրենսդրական մակարդակով պետք է ճանաչի, որ Սումգայիթի իրադարձությունների զոհերը Ադրբեջանի կողմից իրականացված ցեղասպանության զոհեր են, որը 1988թ.-ի փետրվարից խաղաղ բնակչության անմարդկային ջարդեր էր սկսել:

Նա նշեց, որ 198 թ.-ին իրավապահ մարմինների ջանքերի և իրադարձությունների՝ ջարդերից փրկված ականատեսների ցուցմունքների շնորհիվ բողոքներ ներկայացվեցին ՄԱԿ-ի համապատասխան հանձնաժողով, որտեղ լսումների ընթացքում նշվեց դրանց շարունակության և լրացուցիչ նյութեր կցելու անհրաժեշտությունը:
Ալավերդյանի խոսքով՝ Մոսկվայում և այլ քաղաքներում, այդ թվում նաև Ադրբեջանում մի շարք դատական լսումներ են կազմակերպվել, որոնց նյութերը մինչև օրս գաղտնի են պահվում:

«Չնայած մենք նոր հնարավորություններ և նյութեր ստացանք, սակայն, ցավոք, Հայաստանում տեղի ունեցած իրադարձությունների զարգացումը՝ անկախությունը, Ադրբեջանի կողմից պարտադրված պատերազմը թույլ չտվեց շարունակել այդ գործունեությունը, որը պետք է իրականացվեր թարմ հետքերով», - ասաց Ալավերդյանը:
Սակայն, ինչպես կարծում է պատգամավորը, այժմ ոչինչ չի կորել հանցագործներին իրավաբանորեն հետապնդելու իմաստով, քանի որ «սումգայիթյան գործը» կարող է միակը լինել մինչև 1991թ.-ը իրականացված այլ ջարդերի շարքում, որտեղ կա դատավճիռ, կան Ադրբեջանում բնակվող ադրբեջանցիների և այլ ազգերի ներկայացուցիչների վկայությունները:

Նրա խոսքով՝ այսօր եկել է Հայաստանի իրավաբանական հասարակության, սփյուռքի և իշխանության հերթը, որոնք պարտավոր են հատուկ իրավաբանական խումբ ստեղծել և ներկայացնել այդ հարցը միջազգային բոլոր ատյաններում:

Ինչպես կարծում է Ալավերդյանը, նման քայլերը պետք է իրականացվեն պետական մակարդակի վրա, և գործող իշխանությունները պետք է ոչ միայն տեղեկատվական աշխատանք իրականացնեն, որն ակտիվորեն իրագործվում է վերջին 1,5-2 տարվա ընթացքում, այլև պետք է այն դարձնեն Հայաստանի պետական քաղաքականության իրավաբանական մտածելակերպի մի մասը:

Նրա խոսքով՝ երբեք ուշ չէ այս ուղղությամբ քայլեր ձեռնարկել, քանի որ այս հանցագործությունը չունի վաղեմության ժամկետ, և այն իրականացվել է ոչ միայն հայերի, այլև ողջ մարդկության դեմ, և միջազգային հանրությունը դեռևս բավականաչափ իրազեկված չէ, քանի որ անտարբեր է այս ողբերգության նկատմամբ:
«Մեծ համառությամբ մենք պետք է Ադրբեջանին բնութագրենք որպես ցեղասպանածին պետություն, որը ոչ միայն չի դատապարտել այդ գործողությունները, այլև պետական մակարդակով  հերոսացրել է այդ մարդասպաններին, քաղաքական մարդակերներին», - ասաց Ալավերդյանը՝ նշելով, որ նույնիսկ Թուրքիայում երիտթուրքերի նկատմամբ դատական գործ է իրականացվել:-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
20:24
07 Նոյեմբերի 2017
ՀՀ նախագահ. Եվրոպայի խորհրդի հետ համագործակցությունը բխում է Հայաստանի շահերից
ՀՀ նախագահն ընդունել է ԵԽԽՎ մոնիտորինգային հանձնաժողովի Հայաստանի մասով համազեկուցողներին։
19:54
07 Նոյեմբերի 2017
ՀՀ ԱԳ նախարարը Բենիամին Նեթանյահուին է ներկայացրել ղարաբաղյան հիմնախնդիրը (ՎԻԴԵՈ)
Էդվարդ Նալբանդյանն ու Բենիամին Նեթանյահուն քննարկել են նաև հայ-իսրայելական երկկողմ օրակարգին վերաբերող հարցեր։
17:23
06 Նոյեմբերի 2017
Ֆրանսիան հայերի անկեղծ բարեկամն է. Մակրոն
Նա ընդգծել է նաև, որ Ֆրանսիան լիովին հանձնառու է Արցախի խնդրին բանակցությունների միջոցով մնայուն լուծում գտնելու հարցին:
18:09
04 Նոյեմբերի 2017
ՀՀ նախագահն այցելել է Թաջ Մահալ և հանդիպել Հնդկաստանի հայկական համայնքի հետ (ՖՈՏՈ)
Հնդկաստան աշխատանքային այցի շրջանակում ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այցելել է Հնդկաստանի տեսարժան վայրերից մեկը՝ Թաջ Մահալ:
14:33
01 Նոյեմբերի 2017
Հայաստանը ու Ռուսաստանը աշխատում են նոր 100 մլն դոլարի պաշտպանական վարկային համաձայնագրի իրականացման ուղղությամբ. ՀՀ նախագահ
Առաջիկայում Ռուսաստանը գործող պայմանագրի շրջանակում Երևան զենքի խմբաքանակ կմատակարարի։
18:05
31 Հոկտեմբերի 2017
Ադրբեջանի մասնակցությունը ԵԶԲ–ում չի նշանակում, որ այն կդառնա ԵՏՄ–ի անդամ
Ադրբեջանի հնարավոր մասնակցությունը Եվրասիական զարգազման բանկում այդ երկիրը Եվրասիական տնտեսական միրության անդամ չի դարձնում, ասաց ԵԶԲ վարչության նախագահ Դմիտրի Պանկինը:
11:43
26 Հոկտեմբերի 2017
Դմիտրի Մեդվեդևը ներկայացրել է հայաստանյան այցի տպավորությունները (ՖՈՏՈ)
ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդևը ներկայացրել է հայաստանյան այցի տպավորությունները` Instagram–ում  հրապարակելով լուսանկարներ։
16:49
25 Հոկտեմբերի 2017
Հայտնի է Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի հաջորդ նիստի անցկացման վայրը
ԵՏՄ անդամ երկրների կառավարության ղեկավարները չորեքշաբթի հավաքվել են Երևանում` մասնակցելու Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի նիստին։
19:07
24 Հոկտեմբերի 2017
Ադրբեջանը պատասխան է տալու ամեն մի ռազմական կորստի համար. Սերժ Սարգսյան
«Կամ բանակցում ենք, կամ էլ՝ կրակում: Երկուսին էլ մենք պատրաստ ենք», – նշել է նա։
17:23
24 Հոկտեմբերի 2017
Հայաստան ժամանած ՌԴ վարչապետն ուղևորվել է Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր
«Զվարթնոց» օդանավակայանում գործընկերոջը դիմավորել է վարչապետ Կարեն Կարապետյանը:
13:51
24 Հոկտեմբերի 2017
Հայաստան–ԵՄ գործընկերության համաձայնագիրը կստորագրվի. ԱԳՆ
Հայաստանը նախատեսում է ստորագրել ԵՄ–ի հետ շրջանակային փաստաթուղթը նոյեմբերին կայանալիք «Արևելյան գործընկերության» գագաթնաժողովում։
19:10
19 Հոկտեմբերի 2017
Թուրք հասարակական գործչին ձերբակալել են Ծիծեռնակաբերդ այցելելու համար
Ստամբուլի Աթաթուրքի անվան միջազգային օդանավակայանում ձերբակալվել է հայտնի թուրք գործարարներից մեկը։