482.01
-0.12
540.96
+2.13
8.56
+0.01
+12
Եղանակը Երևանում
Հայ
Աստանայի հայտարարությունը կնպաստի Ղարաբաղի բանակցային գործընթացի խորացմանը. հայ փորձագետ
18:58
01 Դեկտեմբերի 2010

Աստանայում ընդունված հայտարարությունը կարող է նպաստել բանակցային գործընթացի հետագա խորացմանը, չորեքշաբթի լրագրողներին ասաց Հայաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի արևելագիտության ինստիտուտի տնօրեն, պրոֆեսոր Ռուբեն Սաֆրաստյանը։

Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկրների պատվիրակությունների ղեկավարները, ովքեր մասնակցել են Աստանայի գագաթնաժողովին, ինչպես նաև Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահներ Սերժ Սարգսյանը և Իլհամ Ալիևը չորեքշաբթի հանդես են եկել հայտարարությամբ այն մասին, որ եկել է ղարաբաղյան հակամարտության վերաբերյալ վճռական քայլերի ժամանակը:

«ԵԱՀԿ գագաթաժողովի շրջանակներում Ղարաբաղի մասին ընդունված փաստաթուղթը սենսացիոն բնույթ չի կրում և արտացոլում ու հաստատում է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի՝ մինչ այժմ կատարած աշխաատանքները», - չորեքշաբթի «Նովոստի» միջազգային մամուլի կենտրոնում ասաց Սաֆրաստյանը։

Նշելով, որ փաստաթուղթը հանգրվանային նշանակություն կունենա, նա ասաց, որ հերթական անգամ տեսանելի եղավ, որ ՄԽ-ն չի ընդունում տարածքային ամբողջականության սկզբունքի գերակշռության պահանջը, որը առաջ է քաշում Ադրբեջանը, այլև այն, որ ՄԽ-ն պետք է ավելի մեծ ուշադրություն դարձնի հրադադարի ռեժիմի պահպանմանը։

Խոսելով փաստաթղթի հիմնական դրույթների մասին՝ Սաֆրաստյանը նշեց, որ Ալիևի վերջին հայտարարությունն այն մասին, որ Ադրբեջանը չի համաձայնի Ղարաբաղի ինքնորոշմանը, մեծ ճնշում էր, «սակայն մենք վկա դարձանք, որ այդ ճնշումը չընդունվեց ԵԱՀԿ համանախագահ երկրների ղեկավարների կողմից»։

Բացի այդ, փորձագետի կարծիքով, ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման մասին հայտարարությունը դուրս է բերվել այլ հակամարտությունների քննարկումների շրջանակներից։

«Սա խոսում  է այն մասին, որ ԵԱՀԿ-ն ղարաբաղյան հակամարտության լուծումը տեսնում են բացառապես այն  սկզբունքների հիման վրա, որոնք հիմնաքար են եղել Մինսկի խմբի աշխատանքներում», - ասաց նա:

Սաֆրաստյանը կարևորեց նաև Աստանայում ընդունված փաստաթղթում հակամարտող կողմերի միջև զինանադադարի ռեժիմի պահպանման  մասին կետը, «քանի որ մենք տեսանք, որ Ադրբեջանը մշտապես խախտում էր այդ ռեժիմը՝ օգտագործելով դա որպես ճնշման հերթական միջոց Մինսկի խմբի աշխատանքի վրա»։

«Սակայն հրադադարի ռեժիմի պահպանման նոր քայլերի անհրաժեշտության առանձին կետը տվյալ համատեքստում վկայում է այն մասին, որ կարգավորման խաղաղ ճանապարհն այլընտրանք չունի»,- ասաց նա։

Միաժամանակ քաղաքագետը հույս հայտնեց, որ այս փաստաթուղթը հիմք կդառնա ՄԽ համանախագահ երկրների համար, որպեսզի ավելի մեծ ուշադրություն դարձվի Ադրբեջանի հետ հրադադարի ռեժիմի խախտումների դեպքերին և դրան համապատասխան համարժեք գնահատական տալու համար, «ինչը, ցավոք, դեռ չկա»։
 
Աստանայում ընթացող ԵԱՀԿ գագաթաժողովի շրջանակներում Ղարաբաղի մասին ընդունված փաստաթղթում նշված է, որ Հայաստանի 7 Ադրբեջանի նախագահները համաձայնել են, որ «եկել է Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունը լուծելու ուղղությամբ ավելի վճռական քայլեր ձեռնարկելու ժամանակը»։ Համանախագահ երկրները հաստատել են իրենց պատրաստակամությունը սատարել Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարներին խաղաղ կարգավորման հասնելու համար անհրաժեշտ լուծումների ընդունման գործում:

Նրանք կոչ են արել Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարներին նոր ուժով ուշադրությունը կենտրոնացնել առկա խնդիրների լուծմանը, որոնք դեռևս Հիմնական սկզբունքներում են մնում, և հանձնարարել են իրենց համանախագահներին շարունակել աշխատանքը հակամարտող կողմերի հետ և օժանդակություն ցուցաբերել այդ խնդիրների լուծման գործում:

Բանակցությունների համար լավագույն մթնոլորտ ստեղծելու համար նրանք կոչ են արել լրացուցիչ քայլեր ձեռնարկել հրադադարի ռեժիմի ամրապնդման և բոլոր ոլորտներում փոխադարձ վստահության ձևավորման ուղղությամբ քայլեր իրականացնելու համար:

Ղարաբաղյան հակամարտությունը սկսվել է 1988 թվականին, երբ գերազանցապես հայերով բնակեցված Լեռնային Ղարաբաղը հայտարարեց Ադրբեջանի կազմից դուրս գալու մասին: 1991թ. դեկտեմբերի 10-ին Լեռնային Ղարաբաղում հանրաքվե անցկացվեց, որի ժամանակ մասնակիցների 99,89 տոկոսը քվեարկեց Ադրբեջանից լիովին անկախանալու օգտին:

Դրան հետևեցին Ադրբեջանի ձեռնարկած լայնածավալ ռազմական գործողությունները, որոնք հանգեցրին նրան, որ նրանք կորցրեցին վերահսկողությունը ոչ միայն Լեռնային Ղարաբաղի, այլև հարակից յոթ շրջանների նկատմամբ:

1994թ. մայիսի 12-ին զինադադարի վերաբերյալ եռակողմ համաձայնագրի կնքումից  հետո հակամարտության գոտում դադարեցին ռազմական գործողությունները, որոնց արդյունքում երկու կողմից էլ եղավ շուրջ 25-30 հազար զոհ և մոտ մեկ միլիոն մարդ  ստիպված լքեց բնօրրանը:

Հրադադարի ռեժիմ հաստատելու վերաբերյալ համաձայնագիրը մինչև այսօր ուժի մեջ է: 1992 թվականից ի վեր հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ բանակցություններ են տարվում ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում, որի համանախագահներն են ԱՄՆ-ն, Ռուսաստանը և Ֆրանսիան: -0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
15:08
24 Մայիսի 2017
ՀՀ վարչապետն աշխատանքային այցով կմեկնի Կազան
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանը մայիսի 25–ին աշխատանքային այցով կմեկնի ՌԴ։
18:34
19 Մայիսի 2017
ՀՀ ԱԺ–ն կրճատեց հանձնաժողովների թիվը
ԱԺ պատգամավորներն ուրբաթ նիստի ժամանակ որոշեցին կրճատել մշտական հանձնաժողովների թիվը։
16:58
19 Մայիսի 2017
Կարեն Քոչարյանը ներկայացրել է ԱԺ խոսնակի պաշտոնում Բաբլոյանի ընտրվելու պատճառները
6–րդ գումարման ԱԺ–ի խոսնակ Արա Բաբլոյանը փոխզիջումային ֆիգուր է։
20:55
17 Մայիսի 2017
ՀՀԿ–ն կողմնորոշվել է, թե ում է առաջադրելու Հայաստանի ԱԺ խոսնակի պաշտոնում
Հայաստանի հանրապետական կուսակցությունն իր թեկնածուներին է առաջադրել նորընտիր Ազգային ժողովի խոսնակի, փոխխոսնակների և հանձնաժողովների ղեկավարների պաշտոնում։
18:13
11 Մայիսի 2017
Ադրբեջանի «սև ցուցակը» ֆարսի է վերածվում
Ադրբեջանի «սև ցուցակն» ավելի շատ սկսում է ֆարս հիշեցնել:
16:21
11 Մայիսի 2017
ՀՀԿ–ն ու ՀՅԴ–ն կոալիցիոն հուշագիր ստորագրեցին
Նախագահական նստավայրում ՀՀԿ–ն ու ՀՅԴ–ին կոալիցիոն հուշագիր ստորագրեցին։
11:41
10 Մայիսի 2017
ՀՅԴ-ին հաջողվել է ավելին «պոկել» ՀՀԿ–ից
Առաջիկայում ստորագրվելիք ՀՅԴ-ՀՀԿ կոալիցիոն հուշագրով կպահպանվեն դաշնակցական երեք նախարարների պորտֆելները։
11:16
10 Մայիսի 2017
Հովիկ Աբրահամյան. քաղաքականությունից չեմ հեռացել, շարունակելու եմ հայանպաստ գործունեությունս
Հովիկ Աբրահամյանը նշել է, որ քաղաքականությունից չի հեռացել։
11:04
10 Մայիսի 2017
«Ծառուկյան» դաշինքում իսկական խառնաշփոթ է
«Ծառուկյան» դաշինքի շուրջ ստեղծված ինքնաբացարկների աղմուկը մոտենում է իր տրամաբանական հանգուցալուծմանը։
10:51
06 Մայիսի 2017
Հայտնի է արդարադատության նոր նախարարի անունը
Ըն¬դամենը մի քանի օր առաջ հայտնի դարձավ, որ արդարադատության նախարար Արփինե Հովհաննիսյանին, այնուամենայնիվ, խորհրդարան են տանում
11:43
03 Մայիսի 2017
Աշոտյանին բարձր պաշտոն է սպասվում ԱԺ–ում
Ըստ կուսակիցների` նա ավելի խելացի է, կազմակերպչական առումով ավելի գործունյա:
11:26
03 Մայիսի 2017
Ի՞նչ պաշտոն կզբաղեցնի Արփինե Հովհաննիսյանը և ո՞վ կփոխարինի նրան նախարարի պաշտոնում
Արդարադատության նախարար Արփինե Հովհաննիսյանն առաջիկայում հրաժարական կտա զբաղեցվրած պաշտոնից։