478.23
-0.15
574.4
+0.97
8.26
+0.03
+22
Եղանակը Երևանում
Հայ
Աստանայի հայտարարությունը կնպաստի Ղարաբաղի բանակցային գործընթացի խորացմանը. հայ փորձագետ
18:58
01 Դեկտեմբերի 2010

Աստանայում ընդունված հայտարարությունը կարող է նպաստել բանակցային գործընթացի հետագա խորացմանը, չորեքշաբթի լրագրողներին ասաց Հայաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի արևելագիտության ինստիտուտի տնօրեն, պրոֆեսոր Ռուբեն Սաֆրաստյանը։

Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկրների պատվիրակությունների ղեկավարները, ովքեր մասնակցել են Աստանայի գագաթնաժողովին, ինչպես նաև Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահներ Սերժ Սարգսյանը և Իլհամ Ալիևը չորեքշաբթի հանդես են եկել հայտարարությամբ այն մասին, որ եկել է ղարաբաղյան հակամարտության վերաբերյալ վճռական քայլերի ժամանակը:

«ԵԱՀԿ գագաթաժողովի շրջանակներում Ղարաբաղի մասին ընդունված փաստաթուղթը սենսացիոն բնույթ չի կրում և արտացոլում ու հաստատում է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի՝ մինչ այժմ կատարած աշխաատանքները», - չորեքշաբթի «Նովոստի» միջազգային մամուլի կենտրոնում ասաց Սաֆրաստյանը։

Նշելով, որ փաստաթուղթը հանգրվանային նշանակություն կունենա, նա ասաց, որ հերթական անգամ տեսանելի եղավ, որ ՄԽ-ն չի ընդունում տարածքային ամբողջականության սկզբունքի գերակշռության պահանջը, որը առաջ է քաշում Ադրբեջանը, այլև այն, որ ՄԽ-ն պետք է ավելի մեծ ուշադրություն դարձնի հրադադարի ռեժիմի պահպանմանը։

Խոսելով փաստաթղթի հիմնական դրույթների մասին՝ Սաֆրաստյանը նշեց, որ Ալիևի վերջին հայտարարությունն այն մասին, որ Ադրբեջանը չի համաձայնի Ղարաբաղի ինքնորոշմանը, մեծ ճնշում էր, «սակայն մենք վկա դարձանք, որ այդ ճնշումը չընդունվեց ԵԱՀԿ համանախագահ երկրների ղեկավարների կողմից»։

Բացի այդ, փորձագետի կարծիքով, ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման մասին հայտարարությունը դուրս է բերվել այլ հակամարտությունների քննարկումների շրջանակներից։

«Սա խոսում  է այն մասին, որ ԵԱՀԿ-ն ղարաբաղյան հակամարտության լուծումը տեսնում են բացառապես այն  սկզբունքների հիման վրա, որոնք հիմնաքար են եղել Մինսկի խմբի աշխատանքներում», - ասաց նա:

Սաֆրաստյանը կարևորեց նաև Աստանայում ընդունված փաստաթղթում հակամարտող կողմերի միջև զինանադադարի ռեժիմի պահպանման  մասին կետը, «քանի որ մենք տեսանք, որ Ադրբեջանը մշտապես խախտում էր այդ ռեժիմը՝ օգտագործելով դա որպես ճնշման հերթական միջոց Մինսկի խմբի աշխատանքի վրա»։

«Սակայն հրադադարի ռեժիմի պահպանման նոր քայլերի անհրաժեշտության առանձին կետը տվյալ համատեքստում վկայում է այն մասին, որ կարգավորման խաղաղ ճանապարհն այլընտրանք չունի»,- ասաց նա։

Միաժամանակ քաղաքագետը հույս հայտնեց, որ այս փաստաթուղթը հիմք կդառնա ՄԽ համանախագահ երկրների համար, որպեսզի ավելի մեծ ուշադրություն դարձվի Ադրբեջանի հետ հրադադարի ռեժիմի խախտումների դեպքերին և դրան համապատասխան համարժեք գնահատական տալու համար, «ինչը, ցավոք, դեռ չկա»։
 
Աստանայում ընթացող ԵԱՀԿ գագաթաժողովի շրջանակներում Ղարաբաղի մասին ընդունված փաստաթղթում նշված է, որ Հայաստանի 7 Ադրբեջանի նախագահները համաձայնել են, որ «եկել է Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունը լուծելու ուղղությամբ ավելի վճռական քայլեր ձեռնարկելու ժամանակը»։ Համանախագահ երկրները հաստատել են իրենց պատրաստակամությունը սատարել Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարներին խաղաղ կարգավորման հասնելու համար անհրաժեշտ լուծումների ընդունման գործում:

Նրանք կոչ են արել Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարներին նոր ուժով ուշադրությունը կենտրոնացնել առկա խնդիրների լուծմանը, որոնք դեռևս Հիմնական սկզբունքներում են մնում, և հանձնարարել են իրենց համանախագահներին շարունակել աշխատանքը հակամարտող կողմերի հետ և օժանդակություն ցուցաբերել այդ խնդիրների լուծման գործում:

Բանակցությունների համար լավագույն մթնոլորտ ստեղծելու համար նրանք կոչ են արել լրացուցիչ քայլեր ձեռնարկել հրադադարի ռեժիմի ամրապնդման և բոլոր ոլորտներում փոխադարձ վստահության ձևավորման ուղղությամբ քայլեր իրականացնելու համար:

Ղարաբաղյան հակամարտությունը սկսվել է 1988 թվականին, երբ գերազանցապես հայերով բնակեցված Լեռնային Ղարաբաղը հայտարարեց Ադրբեջանի կազմից դուրս գալու մասին: 1991թ. դեկտեմբերի 10-ին Լեռնային Ղարաբաղում հանրաքվե անցկացվեց, որի ժամանակ մասնակիցների 99,89 տոկոսը քվեարկեց Ադրբեջանից լիովին անկախանալու օգտին:

Դրան հետևեցին Ադրբեջանի ձեռնարկած լայնածավալ ռազմական գործողությունները, որոնք հանգեցրին նրան, որ նրանք կորցրեցին վերահսկողությունը ոչ միայն Լեռնային Ղարաբաղի, այլև հարակից յոթ շրջանների նկատմամբ:

1994թ. մայիսի 12-ին զինադադարի վերաբերյալ եռակողմ համաձայնագրի կնքումից  հետո հակամարտության գոտում դադարեցին ռազմական գործողությունները, որոնց արդյունքում երկու կողմից էլ եղավ շուրջ 25-30 հազար զոհ և մոտ մեկ միլիոն մարդ  ստիպված լքեց բնօրրանը:

Հրադադարի ռեժիմ հաստատելու վերաբերյալ համաձայնագիրը մինչև այսօր ուժի մեջ է: 1992 թվականից ի վեր հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ բանակցություններ են տարվում ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում, որի համանախագահներն են ԱՄՆ-ն, Ռուսաստանը և Ֆրանսիան: -0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
15:38
20 Սեպտեմբերի 2017
Ղարաբաղյան հակամարտությունը կարող է կարգավորվել բացառապես խաղաղ ճանապարհով. Լեհաստանի նախագահ
Ղարաբաղյան հակամարտությունը կարող է կարգավորվել բացառապես խաղաղ ճանապարհով:
12:02
20 Սեպտեմբերի 2017
ՀՀ նախագահ. Հայաստանը հայ–թուրքական արձանագրությունները հայտարարելու է առ ոչինչ
Հայ–թուրքական արձանագրությունների կենսագործման ուղղությամբ որևէ դրական տեղաշարժի բացակայության պայմաններում Հայաստանը այդ արձանագրությունները հայտարարելու է առ ոչինչ, հայտարարել է ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը:
21:05
19 Սեպտեմբերի 2017
Շավարշ Քոչարյանը` ղարաբաղյան հակամարտության մասին. ոչ մեկը ոչ մեկին ոչ մի տարածք չի տալիս
Շավարշ Քոչարյանը տարակուսանք է հայտնել այն իրարանցման կապակցությամբ, որն առաջացրել է ղարաբաղյան հարցի վերաբերյալ ՀՀ ԱԳ նախարարի արված հայտարարությունը։
16:03
19 Սեպտեմբերի 2017
ՀՀԿ–ն դեռ վերջնական որոշում չի ընդունել վարչապետի թեկնածության հարցում
ՀՀԿ–ն դեռ պաշտոնական որոշում չի ընդունել, թե ով է զբաղեցնելու վարչապետի պաշտոնը 2018 թվականի ընտրություններից հետո։
14:25
19 Սեպտեմբերի 2017
Գարո Փայլան. միայն ժողովրդական Թուրքիան կարող է ճանաչել Հայոց ցեղասպանությունը
Միայն ժողովրդական Թուրքիան կարող է ճանաչել Հայոց ցեխասպանությունը և բացել սահմանները:
12:51
19 Սեպտեմբերի 2017
Նալբանդյանը չի բացառում Արցախի անվտանգությանը չսպառնացող տարածքների վերադարձը
Հայաստանի արտաքին գործերի նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը չի բացառում Արցախի անվտանգությանը չսպառնացող տարածքների վերադարձը։
19:25
18 Սեպտեմբերի 2017
Նալբանդյան. Հայաստանը մտադիր է դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատել վեց երկրների հետ
Հայաստանը մտադիր է դիվանագիտական հարաբերությունների մասին համաձայնագրեր ստորագրել վեց երկրների հետ:
17:39
18 Սեպտեմբերի 2017
ՀՀ պաշտպանության նախարարը ներկայացրել է Ռուսաստանից սպառազինություն գնելու պայմանները
Ռուսաստանը Հայաստանին սպառազինություն է վաճառում ներքին գներով:
16:47
18 Սեպտեմբերի 2017
ԱԳ նախարար. հայկական կողմը ԵՄ-ի հետ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման խոչընդոտներ չի տեսնում
Հայկական կողմից Եվրամիության հետ շրջանակային համաձայնագիր ստորագրելու խոչընդոտներ չկան:
11:17
18 Սեպտեմբերի 2017
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս. Հայաստան-Սփյուռք համաժողովները կարևոր հարթակ են Հայաստանի, Արցախի և սփյուռքի միասնության զորացման համար
Երևանում մեկնարկել է Հայաստան–Սփյուռք «Փոխադարձ վստահություն, միասնականություն և պատասխանատվություն» վեցերորդ համաժողովը:
21:56
15 Սեպտեմբերի 2017
Լապշինը` հայերին. եթե կորցնեք Ղարաբաղը, ադրբեջանցիները գալու են ձեզ մորթելու
Հայտնի ռուս բլոգեր Ալեքսանդր Լապշինն ուղերձով դիմել է հայերին:
16:46
14 Սեպտեմբերի 2017
ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդևը մոտ ապագայում կայցելի Երևան
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանն այսօր հեռախոսազրույց է ունեցել ՌԴ կառավարության ղեկավար Դմիտրի Մեդվեդևի հետ: