480.39
+0.17
536.6
+0.48
8.07
+0.03
+29
Եղանակը Երևանում
Հայ
Կատաղության դեմ պայքարը Հայաստանում օպերատիվ է և արդյունավետ. փորձագետ
18:50
28 Սեպտեմբերի 2015

ԵՐԵՎԱՆ, 28 սեպտեմբերի. /Նովոստի–Արմենիա/. Հայաստանում կատաղության դեմ օպերատիվ են պայքարում ժամանակին պատվաստումներ կատարելու շնորհիվ, երկուշաբթի լրագրողներին ասաց ՀՀ առողջապահության նախարարության հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման ազգային կենտրոնի հատկապես վտանգավոր և օդակաթիլային վարակների համաճարակաբանության բաժնի պետ Լիանա Թորոսյանը։

«Այսօր աշխարհում նշում են կատաղության դեմ պայքարի համաշխարհային օրը։ Եվ, ցավոք, հարկ է նշել, որ այդ խնդիրը շատ երկրներում, ինչպես և Հայաստանում, շարունակում է մնալ ամենալուրջ խնդիրներից մեկը։ Հիվանդությունն ամենից շատ տարածված է աղքատ երկրներում, որտեղ պատվաստանյութն ու իմունոգլոբուլինը ոչ միշտ են հասանելի։ Սակայն Հայաստանում համապարփակ պատվաստման շնորհիվ այս խնդիրն օպերատիվ լուծում է ստանում», – նշեց նա։

Թորոսյանն ընդգծեց, որ թափառող կամ վայրի կենդանիների կծելու դեպքում, քերծվածքների առկայության և կենդանու թքի հետ մաշկի բաց հատվածների շփման պարագայում անհրաժեշտ է հրատապ դիմել բժշկի և ստանալ պատվաստման համապատասխան կուրս։

Նրա խոսքով` հիվանդությունը հիմնականում ախտահարում է կենտրոնական նյարդային համակարգի բջիջները, այդ իսկ պատճառով հիվանդությունը ուղեկցվում է գրգռվածությամբ, կծկումներով, իսկ այնուհետև պարալիչ է առաջանում, ու մարդը մահանում է սրտի կանգից։ Գաղտնի շրջանը կարող է տևել մեկ շաբաթից մինչև մեկ տարի։ 

«Կատաղության առաջնային հատկանիշներից են` թուլությունը, բարձր ջերմաստիճանը, վերքի շրջանում քորն ու այրոցը, չոր հազը։ Հիվանդության առաջնային ախտանիշները մի փոքր նման են գրիպի ախտանիշներին», – նշեց նա։

Երկրորդ փուլում (կծոցից 2-4 օր հետո) տուժածի վարքն ավելի ագրեսիվ է դառնում, նա շատ զգայուն է դառնում լույսի, աղմուկի, ջրի նկատմամբ, վախենում է մթությունից, դժվարությամբ է թուքը կուլ տալիս։

Երրորդ` պարալիտիկ փուլը, փորձագետի խոսքով, ի հայտ է գալիս, երբ վարակը ախտահարում է կենտրոնական նյարդային համակարգի բջիջները։ «Աչքի մկանների, ներքևի վերջույթների պարալիչ է առաջանում։ Շնչառության ծանր պարալիտիկ խանգարումները առաջացնում են սրտի դադար և անխուսափելիորեն հանգեցնում են մահվան», – ավելացրեց նա։
Թորոսյանը նշեց, որ հայկական գյուղերում վայրի կենդանիների` աղվեսների, գայլերի, արջերի հարձակումների զոհ են դառնում հիմնականում ընտանի կենդանիները, և մարդը կարող է վարակվել նրանցից։ Քաղաքի բնակիչներին անհրաժեշտ է զգուշանալ թափառող շներից, կատուներից և կրծողներից։
Նրա խոսքով` ոչ մի դեպքում չի կարելի սպանել մարդու վրա հարձակված կենդանուն, քանի որ պատվաստման հետագա կուրսի նշանակման համար անհրաժեշտ է 14 օրվա ընթացքում ուսումնասիրել այդ կենդանու վարքագիծը։

Տարբերում են պատվաստման պայմանական և ոչ պայմանական կուրսեր։ Եթե հարձակված կենդանին 14 օրերի ընթացքում չի սատկում, նշանակվում է պայմանական կուրս` 3 պատվաստում երեք օրերի ընթացքում։ Ոչ պայմանական կուրսը (6 պատվաստում) նշանակվում է կենդանու մոտ կատաղության հաստատման պարագայում, այն իրականացվում է հատուկ հերթականությամբ` 1-ին, 3-րդ, 7-րդ, 14-րդ, 30-րդ և 90-րդ օրերին։
Հայաստանում կատաղության դեպքեր վերջին անգամ գրանցվել են 2008 և 2009 թվականներին Շիրակի (մահվան 2 դեպք) և Լոռվա մարզերում (մահվան 1 դեպք)։
2009-ից 2015 թվականներին հանրապետության տարածքում կատաղության դեպքեր չեն գրանցվել, սակայն եղել են թափառող, վայրի կենդանիների և կրծողների կծոցների դեպքեր։ Կծոցների ենթարկված մարդկանց 40%–ը մինչև 15 տարեկան երեխաներ են։

Կատաղությունը (հիդրոֆոբիա) սուր վիրուսային զոոնոզ հիվանդություն է, որը կանխարգելվում է պատվաստումների օգնությամբ։  Մարդու մոտ կլինիկական այս ախտանշանների ի հայտ գալու դեպքում հիվանդությունն ավարտվում է մահով:

2014 թվականին 2600 մարդ տուժել է կենդանիների հարձակումից և կծոցներից (որոնցից 900–ը Երևանի բնակիչներ)։ 2013 թվականին գրանցվել է 2700 դեպք (1000-ը` Երևանում, 2012 թվականին` 2888 դեպք (1110–ը` Երևանում)։  2010 թվականին` 3002 դեպք (1000-ը Երևանում)։

Յուրաքանչյուր տարի աշխարհում գրանցվում են կատաղության տասնյակ հազարավոր դեպքեր։ ԱՀԿ տվյալների համաձայն, կատաղությունից ամեն տարի մահանում է 55000 մարդ կամ միջինը մեկական մարդ յուրաքանչյուր 10 րոպեի ընթացքում։ Ամենից խոցելի են մնում Ասիայի և Աֆրիկայի երկրները։ Ամերիկայում կատաղությունից մարդկանց մահացու դեպքերի պատճառ և վարակի աղբյուր են դառնում չղջիկները։ Սակայն վերջին ժամանակներում չղջիկների կատաղությունը առողջության համար վտանգավոր է դարձել է նաև Ավստրալիայում և Արևմտյան Եվրոպայում։ -0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
00:46
26 Հունիսի 2017
Հայկական ձևով հնդկահավն իրարանցում է առաջացրել Բաքու մեկնող ինքնաթիռում (ՎԻԴԵՈ)
Հայկական ձևով հնդկահավն ու բրինձը իրարանցում են առաջացրել Բաքու մեկնող ինքնաթիռում։
21:02
22 Հունիսի 2017
Սերժ Սարգսյանը ԵԺԿ–ի գագաթնաժողովում ներկայացրել է Հայաստանի առաջընթացը
Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը Բրյուսելում մասնակցել է Եվրոպական ժողովրդական կուսակցության` ընդլայնված կազմով գագաթնաժողովին:
14:01
22 Հունիսի 2017
Նիկոլ Փաշինյանը`Վահրամ Բաղդասարյանին. «Պադեզդի մակարդակ եք ուզում, եկեք գնանք...» (ՎԻԴԵՈ)
«Գիշերը երևի վատ է անդրադարձել, երեկ ավելի օբյեկտիվ ելույթներ էին հնչում»,-ասաց Վահրամ Բաղդասարյանը:  
19:09
21 Հունիսի 2017
ՀՀ նախագահն աշխատանքային այցով մեկնել է Բրյուսել
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր երեկոյան աշխատանքային այցով մեկնել է Բելգիայի Թագավորություն։
15:20
20 Հունիսի 2017
Ֆրանսահայ համայնքի պատմության նոր էջ. 4 հայ պատգամավորներ ընտրվել են Ֆրանսիայի ԱԺ–ում
Էմանուել Մակրոնի «Առաջ, հանրապետություն» կուսակցությունից չորս ֆրանսահայեր անցել են Ֆրանսիայի խորհրդարան:
15:26
19 Հունիսի 2017
Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահները պատրաստ են շարունակել բանակցությունները ԼՂ հիմնահարցի շուրջ. ռուս միջնորդ
Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահներ Սերժ Սարգսյանն ու Իլհամ Ալիևը պատրաստ են շարունակել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորմանն ուղղված խաղաղ բանակցությունները:
18:54
15 Հունիսի 2017
Մենք կարող ենք ինքներս լուծել և՛ Ղարաբաղում, և՛ Մերձդնեստրում, և՛ Ուկրաինայում առկա խնդիրները. Լուկաշենկո
Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն անդրադարձել է ՀԱՊԿ տարածաշրջանի երկրների որոշ խնդիրների։
20:00
14 Հունիսի 2017
Հայաստանն ու Տաջիկստանը, հնարավոր է, ուղիղ ավիահաղորդակցություն գործարկեն. Սարգսյան
Հայաստանն ու Տաջիկստանը դիտարկում են երկու երկրների միջև ուղիղ ավիաչվերթի գործարկման հնարավորությունը:
18:41
14 Հունիսի 2017
Տաջիկստանի նախագահը նշել է Հայաստանի հետ համագործակցության հեռանկարային ոլորտները (ՖՈՏՈ)
ՀՀ նախագահի հրավերով պաշտոնական այցով այսօր Հայաստան է ժամանել Տաջիկստանի Հանրապետության նախագահ Էմոմալի Ռահմոնը:
14:43
13 Հունիսի 2017
Նալբանդյանը նշել է ԵՄ-ի հետ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման ժամկետը
Էստոնիան ԵՄ նախագահությունը կստանձնի հուլիսի 1-ից:
13:43
12 Հունիսի 2017
Հայաստան կայցելի Էստոնիայի արտգործնախարար Սվեն Միկսերը
Էստոնիայի արտգործնախարարին կընդունեն հանրապետության նախագահը, Ազգային ժողովի նախագահը և վարչապետը։
15:38
09 Հունիսի 2017
ՀՀ նախագահն աշխատանքային այցով մեկնել է Ղազախստան
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր աշխատանքային այցով մեկնել է Ղազախստանի Հանրապետություն: