487.57
+0.28
567.63
-0.45
8.2
-0.03
+7
Եղանակը Երևանում
Հայ
Ղարաբաղն արդեն կայացած պետական սուբյեկտ է. քաղաքագետ
16:27
01 Սեպտեմբերի 2011

ԼՂՀ-ն անկախության հռչակման 20 տարվա ընթացքում մեծ ճանապարհ է անցել և արդեն կայացած պետական սուբյեկտ է, հինգշաբթի մամուլի ասուլիսի ժամանակ հայտարարել է Կովկասի ինստիտուտի տնօրեն, քաղաքագետ Ալեքսանդր Իսկանդարյանը:

ԼՂՀ հռչակման 20-ամյակը նշվում է սեպտեմբերի 2-ին:

«Այսօր մենք հաճախ մոռանում և կորցնում ենք 1988-1994 թթ.-ին տեղի ունեցած իրադարձությունների մասշտաբը, դարակազմիկ նշանակությունն ու կարևորության աստիճանը: Իսկ իրականում հրաշք է տեղի ունեցել: Փոքր տարածաշրջանն անկախություն հռչակեց այն պայմաններում, որոնք թվում էր, թե անհնարին էին դարձնում այդ իրադարձությունը: Ի դեպ, այս փոքր տարածաշրջանը ստիպված էր դիմադրել վեցմիլիոնանոց բնակչություն ունեցող պետությանը, որի ռեսուրսներն այն ժամանակ մի քանի անգամ գերազանցում էին Ղարաբաղի և Հայաստանի ռեսուրսներին», - ասաց Իսկանդարյանը:

Քաղաքագետի խոսքերով՝ ամենազարմանալին այն է, որ արդեն 20 տարի է՝ Ղարաբաղը ղարաբաղցիների կողմից լիովին վերահսվող տարածաշրջան է մնում:

«Ղարաբաղը դիմակայեց: Այս տարիների ընթացքում այնտեղ տարատեսակ ինստիտուտներ ձևավորվեցին, նույնիսկ իշխանության ռոտացիա տեղի ունեցավ: Իհարկե ԼՂՀ-ում, ինչպես ցանկացած այլ պետությունում, կան խնդիրներ, սակայն Ղարաբաղն արդեն կայացած սուբյեկտ է՝ իր Սահմանադրությամբ, օրենսդրությամբ, բանակով և որ ամենակարևորն է՝ այնտեղ ապրում են մարդիկ, ովքեր ծնվել և չափահաս են դարձել արդեն անկախ ԼՂՀ-ում, որն, իհարկե, ճանաչված չէ, սակայն այդ մարդիկ ապրում են ԼՂՀ-ի գոյության գիտակցմամբ», - ընդգծեց նա:

Իսկանդարյանի խոսքերով՝ կարելի է նշել, որ «ԼՂՀ-ն ընդհանուր մարմին ունի Հայաստանի հետ» (նույն դրամական համակարգը, փոխկապակցված բանկային համակարգ, տնտեսական փոխներթափանցում, օրենսդրությունների ներդաշնակություն և այլն), սակայն չի կարելի ասել, թե Հայաստանը ԼՂՀ-ի քաղաքականության վրա լիարժեք և անվիճելի ազդեցություն ունի: «Մենք նույնիսկ հակառակի վկաներն ենք եղել, երբ ղարաբաղյան հարցը կարող էր պաշտոնանկ անել Հայաստանի նախագահին», - ասաց քաղաքագետը:

Քաղաքագետը նշեց, որ ապրած ամեն տարին ամրապնդում է Ղարաբաղի ստատուս-քվոն: «Ղարաբաղին այսօր հարկավոր է չպարտվել, նրան, ասենք, պետք չէ գրավել Բաքուն, այլ պետք է պարզապես դիմակայել», - ավելացրեց նա:

Ինչպես հավելեց Իսկանդարյանը, բնականաբար 20 տարվա ընթացքում եղել են նաև սխալներ, «որոնք անհնար է թույլ չտալ», սակայն եթե համեմատենք ղարաբաղյան հակամարտությունը աշխարհում գոյություն ունեցող այլ հակամարտությունների հետ, ապա հարկավոր է ընդգծել, որ Ղարաբաղի տարբերակը լավագույններից մեկն է:

Ղարաբաղյան հակամարտությունը սկսվել է 1988 թվականին, երբ գերազանցապես հայերով բնակեցված Լեռնային Ղարաբաղը հայտարարեց Ադրբեջանի կազմից դուրս գալու մասին: 1991թ. դեկտեմբերի 10-ին Լեռնային Ղարաբաղում հանրաքվե անցկացվեց, որի ժամանակ մասնակիցների 99,89 տոկոսը քվեարկեց Ադրբեջանից լիովին անկախանալու օգտին:

Դրան հետևեցին Ադրբեջանի ձեռնարկած լայնածավալ ռազմական գործողությունները, որոնք հանգեցրին նրան, որ նրանք կորցրեցին վերահսկողությունը ոչ միայն Լեռնային Ղարաբաղի, այլև հարակից յոթ շրջանների նկատմամբ:

1994թ. մայիսի 12-ին զինադադարի վերաբերյալ եռակողմ համաձայնագրի կնքումից  հետո հակամարտության գոտում դադարեցին ռազմական գործողությունները, որոնց հետևանքով երկու կողմից էլ եղավ շուրջ 25-30 հազար զոհ և մոտ մեկ միլիոն մարդ  ստիպված լքեց բնօրրանը:

Հրադադարի ռեժիմ հաստատելու վերաբերյալ համաձայնագիրը մինչև այսօր ուժի մեջ է: 1992 թվականից ի վեր հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ բանակցություններ են տարվում ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում, որի համանախագահներն են ԱՄՆ-ն, Ռուսաստանը և Ֆրանսիան: -0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
20:24
07 Նոյեմբերի 2017
ՀՀ նախագահ. Եվրոպայի խորհրդի հետ համագործակցությունը բխում է Հայաստանի շահերից
ՀՀ նախագահն ընդունել է ԵԽԽՎ մոնիտորինգային հանձնաժողովի Հայաստանի մասով համազեկուցողներին։
19:54
07 Նոյեմբերի 2017
ՀՀ ԱԳ նախարարը Բենիամին Նեթանյահուին է ներկայացրել ղարաբաղյան հիմնախնդիրը (ՎԻԴԵՈ)
Էդվարդ Նալբանդյանն ու Բենիամին Նեթանյահուն քննարկել են նաև հայ-իսրայելական երկկողմ օրակարգին վերաբերող հարցեր։
17:23
06 Նոյեմբերի 2017
Ֆրանսիան հայերի անկեղծ բարեկամն է. Մակրոն
Նա ընդգծել է նաև, որ Ֆրանսիան լիովին հանձնառու է Արցախի խնդրին բանակցությունների միջոցով մնայուն լուծում գտնելու հարցին:
18:09
04 Նոյեմբերի 2017
ՀՀ նախագահն այցելել է Թաջ Մահալ և հանդիպել Հնդկաստանի հայկական համայնքի հետ (ՖՈՏՈ)
Հնդկաստան աշխատանքային այցի շրջանակում ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այցելել է Հնդկաստանի տեսարժան վայրերից մեկը՝ Թաջ Մահալ:
14:33
01 Նոյեմբերի 2017
Հայաստանը ու Ռուսաստանը աշխատում են նոր 100 մլն դոլարի պաշտպանական վարկային համաձայնագրի իրականացման ուղղությամբ. ՀՀ նախագահ
Առաջիկայում Ռուսաստանը գործող պայմանագրի շրջանակում Երևան զենքի խմբաքանակ կմատակարարի։
18:05
31 Հոկտեմբերի 2017
Ադրբեջանի մասնակցությունը ԵԶԲ–ում չի նշանակում, որ այն կդառնա ԵՏՄ–ի անդամ
Ադրբեջանի հնարավոր մասնակցությունը Եվրասիական զարգազման բանկում այդ երկիրը Եվրասիական տնտեսական միրության անդամ չի դարձնում, ասաց ԵԶԲ վարչության նախագահ Դմիտրի Պանկինը:
11:43
26 Հոկտեմբերի 2017
Դմիտրի Մեդվեդևը ներկայացրել է հայաստանյան այցի տպավորությունները (ՖՈՏՈ)
ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդևը ներկայացրել է հայաստանյան այցի տպավորությունները` Instagram–ում  հրապարակելով լուսանկարներ։
16:49
25 Հոկտեմբերի 2017
Հայտնի է Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի հաջորդ նիստի անցկացման վայրը
ԵՏՄ անդամ երկրների կառավարության ղեկավարները չորեքշաբթի հավաքվել են Երևանում` մասնակցելու Եվրասիական միջկառավարական խորհրդի նիստին։
19:07
24 Հոկտեմբերի 2017
Ադրբեջանը պատասխան է տալու ամեն մի ռազմական կորստի համար. Սերժ Սարգսյան
«Կամ բանակցում ենք, կամ էլ՝ կրակում: Երկուսին էլ մենք պատրաստ ենք», – նշել է նա։
17:23
24 Հոկտեմբերի 2017
Հայաստան ժամանած ՌԴ վարչապետն ուղևորվել է Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր
«Զվարթնոց» օդանավակայանում գործընկերոջը դիմավորել է վարչապետ Կարեն Կարապետյանը:
13:51
24 Հոկտեմբերի 2017
Հայաստան–ԵՄ գործընկերության համաձայնագիրը կստորագրվի. ԱԳՆ
Հայաստանը նախատեսում է ստորագրել ԵՄ–ի հետ շրջանակային փաստաթուղթը նոյեմբերին կայանալիք «Արևելյան գործընկերության» գագաթնաժողովում։
19:10
19 Հոկտեմբերի 2017
Թուրք հասարակական գործչին ձերբակալել են Ծիծեռնակաբերդ այցելելու համար
Ստամբուլի Աթաթուրքի անվան միջազգային օդանավակայանում ձերբակալվել է հայտնի թուրք գործարարներից մեկը։