484.62
+0.09
528.04
-0.05
8.53
-0.04
+18
Եղանակը Երևանում
Հայ
Երևանում մայիսի 2-ին «Լեփսիուսի տուն» կբացվի
15:12
24 Ապրիլի 2011

«Լեփսիուսի տուն» (գերմանացի միսիոներ, գիտնական Յոհանես Լեփսիուսը Թուրքիայում 1915 թ.-ի իրադարձությունների ականատեսն է եղել) կբացվի Երևանում մայիսի 2-ին, ասել է Գերմանիայի դեսպան Հանս-Յոխեն Շմիդտը Օսմանյան կայսրությունում Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր այցելելուց հետո:

Աշխարհասփյուռ հայությունը կիրակի օրը նշում է Օսմանյան կայսրությունում Հայոց ցեղասպանության 96-րդ տարելիցը:

«Այսօր ես շատ ուրախ եմ, որ ինձ ուղեկցում է գերմանական պատվիրակությունը, որի անդամները Լեփսիուսի տան ներկայացուցիչներն են: Հայտնի է, որ Լեպսիուսը ժամանակին շատ բան է արել՝ ցեղասպանության ճանաչման և ուսումնասիրման համար», - կիրակի լրագրողներին ասաց Շմիդտը:

Դեսպանը նշել է, որ Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի տնօրեն Հայկ Դեմոյանն արդեն շփումներ է հաստատում գերմանական կողմի հետ:

Դիվանագետը նշել է 1915 թ.-ի իրադարձությունները, ինչպես նաև դրան նախորդող փաստերը հիշելու կարևորությունը:

Զուգահեռներ անցկացնելով Հոլոքոստի հարցում Գերմանիայի դիրքորոշման հետ՝ դեսպանը նշել է, որ Գերմանիայի երիտասարդ սերունդն իր ծնողների առջև կատարածի համար պատասխանատվության ընդունման հարց դրեց:

«Մենք միշտ պետք է ունենանք ոչ միայն մեղքի, այլև պատասխանատվության զգացում», - ասել է Շմիդտը՝ ընդգծելով, որ պետությունը պետք է հայտարարի կատարածի համար պատասխանատվություն կրելու մասին:

Գերմանացի հասարակական գործիչ, արևելագետ դոկտոր Յոհաննես Լեփսիուսի հրատարակումները Մեծ եղեռնի մասին այսօր էլ ամենահավաստի աղբյուրներն են։

Դոկտոր Լեփսիուսը երկար տարիներ զբաղվել է հայկական հարցով, փաստեր հավաքել Օսմանյան կայսրության մեջ հայերի ծանր դրության վերաբերյալ, որոնք հրատարակել է «Հայաստանը և Եվրոպան» (1896 թ.) աշխատութան մեջ։ 1914-ին հիմնում է մինչև օրս գործող Գերմանա-հայկական ընկերությունը։ Լինելով վերջինիս նախագահը, ի թիվս պարբերական այլ հրատարակությունների, լույս է ընծայում նաև գերմաներեն–հայերեն «Մեսրոպ» սքանչելի հանդեսը։ 1915 թ. փետրվարին հայկական եղեռնի գլխավոր հանցագործներից մեկի՝ Օսմանյան կայսրության երիտթուրքական պարագլուխ, ռազմական մինիստր Էնվեր փաշայի հետ ունեցած պատմական զրույցի ժամանակ նա ձգտում էր կասեցնել «հայերի բնաջնջումը»։ 1916 թ. Լեփսիուսը Գերմանիայում գաղտնի հրատարակեց «Հաղորդագրություններ Թարքիայում հայ ժողովրդի վիճակի մասին» նշանավոր գործը։

Կ. Պոլսից վերադառնալուց հետո հասարակական գործչին հաջողվում է հույժ գաղտնի մեղադրական հաղորդագրություններով հանդես գալ քաղաքագետների, լրագրողների և զինվորականների առջև։ Բայց քանի որ այն ցանկալի ազդեցություն չունեցավ, նա՝ ռազմական գրաքննության և լրտեսության կողմից հալածված, սկսեց չեզոք երկիր Շվեյցարիայում մամուլի միջոցով գործունեություն ծավալել։ 1916 թ. հարկադրված հեռացավ Հոլանդիա՝ այնտեղ ազատ գործելու, ուր Լեփսիուսը նշանակալից ուժեղացրեց հայկական շարժումները՝ այդտեղից ազդելով նաև Գերմանիայի վրա։ Սերտորեն համագործակցում էր սկանդինավահայ բարեկամների հետ, անձնական կապ պահպանում անգլիական պետական գործիչ և հայերի մեծ պաշտպան լորդ Բրայսի հետ։

Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Լեփսիուսը շարունակում է իր պայքարը հանուն հայ ժողովրդի։ Ժնևում կազմակերպվում է Հայերի օգնության միջազգային լիգա։ 1919 թ. Լեփսիուսը հրատարակում է կարևոր փաստագրական մեկ այլ աշխատության՝ «Գերմանիան և Հայաստանը»։ 1921-ին Բեռլինում, Ս. Թեհլերյանի դատի ժամանակ հանդես է գալիս որպես վկա՝ մերկացնելով Թալեաթ փաշայի ոճրագործությունները հայկական եղեռնի ժամանակ։--0—

Loading...
Թեմատիկ նյութեր

Բաժնի այլ նյութեր
21:09
27 Ապրիլի 2017
Շարմազանով. տեսանելի ապագայում ՀՀԿ-ն ու ՀՅԴ-ն համագործակցության նոր փաստաթուղթ կստորագրեն
Տեսանելի ապագայում ՀՀԿ-ն ու ՀՅԴ-ն կստորագրեն համագործակցության նոր փաստաթուղթ:
14:04
26 Ապրիլի 2017
Մոսկվայում կկայանա Հայաստանի, ՌԴ-ի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների հանդիպումը
Մոսկվայում կկայանա Ռուսաստանի, Հայաստանի և Ադրբեջանի արտգործնախարարների եռակողմ հանդիպումը։
11:13
26 Ապրիլի 2017
Նախօրեին վիճել են ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանն ու ՀՅԴ բյուրոյի պատասխանատուն
Խոսակցության թեման եղել է նոր կառավարության կազմը և ՀՅԴ-ի պորտֆելները:
13:47
15 Ապրիլի 2017
ՌԴ-ում ՀՀ դեսպան. Անկարան տարածաշրջանային ապակառուցողական քաղաքականություն է վարում
Ռուսաստանում Հայաստանի դեսպան Վարդան Տողանյանը կարծում է, որ Անկարան տարածաշրջանային ապակառուցողական քաղաքականություն է վարում:
14:52
13 Ապրիլի 2017
ՀՀ նախագահն աշխատանքային այցով մեկնել է Ղրղըզստան
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր աշխատանքային այցով մեկնել է Ղրղըզստանի Հանրապետություն:
17:26
12 Ապրիլի 2017
Թրամփը, հնարավոր է, ապրիլի 24-ին արտասանի «ցեղասպանություն» բառը
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփն ապրիլի 24-ի ելույթում, հնարավոր է, օգտագործի «ցեղասպանություն» եզրը:
12:09
12 Ապրիլի 2017
Դաշնակների ախորժակն էլ ավելի է մեծացել
Խորհրդարանական ընտրություններում ՀՅԴ-ի հաջողություններով պայմանավորված՝ պարզվում է՝ նրանց ախորժակն էլ է մեծացել։
11:14
12 Ապրիլի 2017
Շառլ Ազնավուրն այլևս չի լինելու ՀՀ դեսպանը Շվեյցարիայում. հայտնի է դեսպանի նոր թեկնածուի անունը
93-ամյա աշխարհահռչակ շանսոնյե Շառլ Ազնավուրն այլևս չի լինելու Հայաստանի արտակարգ և լիազոր դեսպանը Շվեյցարիայում և ՄԱԿ-ի Ժնևյան գրասենյակում:
20:17
11 Ապրիլի 2017
ՀՀ նախագահ. Հայաստանի համար բարեկամ Վրաստանի հետ հարաբերությունները թանկ են
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը երեքշաբթի ընդունել է Վրաստանի արտաքին գործերի նախարար Միխեիլ Ջանելիձեին։
17:10
11 Ապրիլի 2017
Նալբանդյան. Հայաստանի և Վրաստանի միջև խնդիրներ չկան
Երկու երկրների միջև հարաբերությունները զարգանում են փոխշահավետ համագործակցության ոգով, երեքշաբթի լրագրողներին ասաց ՀՀ արտգործնախարարը:
11:14
11 Ապրիլի 2017
Գագիկ Ծառուկյանն անձամբ է գլխավորելու «Ծառուկյան» խմբակցությունը
«ԲՀԿ նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը որոշել է անձամբ գլխավորել «Ծառուկյան» խմբակցությունը:
20:45
07 Ապրիլի 2017
Կոնգրես-ՀԺԿ դաշինքը կդիմի ԿԸՀ և ՍԴ ընտրությունները անվավեր ճանաչելու պահանջով
ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր–Պետրոսյանի գլխավորած Կոնգրես-ՀԺԿ դաշինքը կպահանջի անվավեր ճանաչել ապրիլի 2–ին կայացած խորհրդարանական ընտրությունները գրանցված խախտումների պատճառով: