486.33
+0.12
521.78
+4.16
8.19
+0.04
-7
Եղանակը Երևանում
Հայ
Հայաստանում նշում են Հայոց ցեղասպանության կազմակերպիչներից մեկի՝ Թալեաթի ոչնչացման 90-ամյակը
16:57
15 Մարտի 2011

ԵՐԵՎԱՆ, 15 մարտի. /Նովոստի-Արմենիա/. Հայաստանում երեքշաբթի նշում են հայազգի հայրենասեր Սողոմոն Թեհլերյանի կողմից իրականացված վրեժխնդրության գործողության 90-ամյակը: 1921 թ.-ին Թեհլերյանը Բեռլինում գնդակահարել է Օսմանյան Թուրքիայում Հայոց ցեղասպանության կազմակերպիչ, ներքին գործերի նախարար Մեհմեդ Թալեաթ փաշային:

Ինչպես լրագրողներին հայտնել է «Վան» օպերացիայի (1981 թ.-ի սեպտեմբերին Հայ ազատագրման գաղտնի բանակի կողմից Փարիզում Թուրքիայի հյուպատոսության գրավման օպերացիա) հրամանատար Վազգեն Սիսլյանը, Թեհլերյանի արձակած գնդակը սկիզբ դրեց պայքարին և Ցեղասպանության իրականացման համար վրեժխնդրության գործողություններին:

Նա հիշեցրեց, որ հայ պետական գործիչ Շահան Նաթալի կողմից կազմված ցուցակում, որում ընդգրկված են Հայոց ցեղասպանության իրագործման համար ոչնչացման ենթակա մեղավորները, կար 300-400 թուրք դահիճ, սակայն վրեժխնդրության տասնյակ հաջող գործողություններից հետո «Նեմեսիս» անվանումը ստացած օպերացիան դադարեցվեց:

Սիսլյանը կարծում է, որ նման որոշումը իսկական դավաճանություն էր, և եթե նման դավաճանություն չլիներ, ապա Հայկական հարցը կլիներ այլ մակարդակի վրա, Հայոց ցեղասպանությունը լիարժեք կերպով ճանաչված կլիներ միջազգային հանրության կողմից, իսկ հայ ժողովուրդը մոտ կլիներ իր պատմական հողերի վերադարձին, որոնք այսօր գտնվում են Թուրքիայի տարածքում:

Նա հիշեցրեց, որ տասնյակ տարիներ անց հայ ժողովրդի պայքարը շարունակվել է, սակայն արդեն այլ ձևաչափում, ոչ թե կոնկրետ անձանց, այլ թուրքական ողջ համակարգի դեմ:

«Խաչակիրների ջոկատ» մարտական խմբի մարտիկ Շահե Աճեմյանն իր հերթին նշեց, որ Թեհլերյանի վրեժխնդրության գործողությունը հարկավոր էր հայ ժողովրդին օդի և ջրի պես, քանի որ նման կերպով վերականգնվել է հայ ժողովրդի անարգված արժանապատվությունը:

Նա նշել է, որ Թալեաթի ոչնչացումից գրեթե կես դար հետո հայ երիտասարդները վերսկսել են զինված պայքարը՝ նման կերպ ստիպելով աշխարհին հիշել Հայոց ցեղասպանությունը և բացել «փոշոտված արխիվները»:

Աճեմյանն ընդգծեց, որ Թեհլերյանի և մյուս վրիժառուների աճյունները հարկավոր է տեղափոխել Հայաստան և ամփոփել Հայոց ցեղասպանության զոհերի հուշահամալիրի տարածքում:

Նա նաև հիշեցրեց, որ դեռ անպատիժ են մնացել Սումգայիթում, Բաքվում և Ադրբեջանի այլ քաղաքներում հայերի ջարդերի մեղավորները:

1921 թ.-ի մարտի 15-ին հայ ուսանող Սողոմոն Թեհլերյանը Բեռլինի Շառլոթենբուրգ թաղամասի Հարդենբերգ փողոցում ատրճանակի մի կրակոցով սպանել է 1915 թ.-ի Հայոց ցեղասպանության գլխավոր կազմակերպիչ, Օսմանյան կայսրության նախկին ներքին գործերի նախարար Թալեաթին: Բեռլինի ատենակալների դատարանը Թեհլերյանին անպարտ է ճանաչել:

Նախորդ հարյուրամյակի 20-ական թվականների սկզբին Հայ հեղափոխական դաշնակցությունը մշակել և իրականացրել է «Նեմեսիս» օպերացիան, որով նախատեսվում էր ոչնչացենլ «Միասնություն և առաջընթաց» թուրքական կուսակցության ղեկավարներին, ովքեր մեղավոր էին Հայոց ցեղասպանության կազմակերպման համար: Օպերացիայի անցկացման մասին որոշումն ընդունվել է 1919 թ.-ի աշնանը Երևանում անցկացված ՀՅԴ-ի 9-րդ համագումարի ընթացքում:

Օպերացիայի ընթացքում ոչնչացվել են Թուրքիայի նախկին ներքին գործերի նախարար Թալեաթը, երիտթուրքերի առաջին կաբինետի նախկին ղեկավար Սայիդ Հալիմը, Տրապիզոնի նախկին մարզպետ Ջեմալ Ազմին, «Թեշքիլաթիի Մահսուսե» (Հատուկ կազմակերպություն) կազմակերպության հիմնադիր Բեհաէդդին Շաքիրը, Օսմանյան կայսրության ռազմածովային ուժերի նախկին նախարար Ջեմալը:

Բացի այդ, Թուրքիայի նախկին ռազմական նախարար Էնվերը, որը 20-ականների սկզբին Թուրքստանում գլխավորել է հակախորհրդային շարժումը, սպանվել է Կարմիր բանակի հրամանատար Հակոբ Մելքումովի կողմից:

Երիտթուրքերի առաջնորդներից բացի, հայ վրիժառուները ոչնչացրել են Ադրբեջանի մուսավաթական կառավարության որոշ գործիչների, որոնք մեղավոր են 1918 թ.-ի սեպտեմբերին Բաքվում հայերի ջարդերի կազմակերպման համար:

1920 թ.-ի հունիսի 19-ին Արամ Երկանյանը Թիֆլիսում սպանել է Ադրբեջանի նախկին վարչապետ Ֆաթալի խան Հոյսկուն, իսկ 1921 թ.-ի հուլիսի 19-ին Միսակ Թոռլակյանը Կոնստանդնուպոլսում ոչնչացրել է Շուշիում հայերի ջարդերի կազմակերպիչ, Ադրբեջանի նախկին ներքին գործերի նախարար Բեհմուդ խան Ջիվանշիրին:-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
00:01
22 Հունվարի 2017
ԱՄՆ նախագահի անցումային վարչակազմը գլխավորել է Քեն Նահիգյանը
ԱՄՆ նախագահի վարչակազմի անցումային վարչակազմը նոր ղեկավար ունի:
16:57
20 Հունվարի 2017
Իշխան Զաքարյանը դարձել է Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքի շտաբի պետը
Հայաստանի ՀՀ վերահսկիչ պալատի ղեկավար Իշխան Զաքարյանը գլխավորել է Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքի նախընտրական շտաբը։
15:30
20 Հունվարի 2017
Մինսկն արտահանձնում է բլոգեր Լապշինին Ադրբեջանին
Բելառուսի Հանրապետությունը որոշել է արտահանձնել Ռուսաստանի Դաշնության և Իսրայելի պետության քաղաքացի Ալեքսանդր Լապշինին։
19:48
19 Հունվարի 2017
Խաչատուր Սուքիասյանը չի պատրաստվում գլխավորել ԲՀԿ շտաբը
Հայ խոշոր գործարար Խաչատուր Սուքիասյանը չի պատրաստվում գլխավորել «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության շտաբն առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններում:
10:57
19 Հունվարի 2017
Խաչատուր Սուքիասյանը կլինի Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքի շտաբի պետը
Երկար քննարկումներից հետո Խաչատուր Սուքիասյանը որոշել է առաջիկա ընտրություններին մասնակցել Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքով։
12:37
18 Հունվարի 2017
Հայաստանի խորհրդարանի աշխատակազմի ղեկավարը ցանկանում է վերադառնալ արդարադատության նախարարի պաշտոնին
Հայաստանի խորհրդարանի աշխատակազմի ղեկավար Հրայր Թովմասյանը ցանկանում է վերադառնալ արդարադատության նախարարի պաշտոնին:
11:43
18 Հունվարի 2017
Գագիկ Ծառուկյանի կողմնակիցների թիվը սրընթաց աճում է
Գագիկ Ծառուկյանի պոտենցիալ կողմնակիցների թիվը սրընթաց աճում է:
17:19
17 Հունվարի 2017
Ծառուկյանի վերադարձը կազդի Հայաստանի խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքների վրա. փորձագետ
«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության հիմնադիր Գագիկ Ծառուկյանի վերադարձը մեծ քաղաքականություն, անկասկած, կազդի առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքների վրա։
15:50
17 Հունվարի 2017
Լավրովը` Արցախ այցելած բլոգերի կալանավորման մասին. մենք դեմ ենք այս կամ այն տարածք անհատի այցելության քրեականացմանը
ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովը, մեկնաբանելով Ադրբեջանի պահանջով Մինսկում բլոգեր Ալեքսանդր Լապշինի կալանավորման մասին տեղեկությունը, հայտարարել է, որ Մոսկվան դեմ է այս կամ այն տարածք անհատի այցելության քրեականացմանը։
13:52
17 Հունվարի 2017
Գագիկ Ծառուկյան. բացում եմ քաղաքական գործունեության փակված էջը և մասնակցելու եմ 2017 թ.–ի խորհրդարանական ընտրություններին
«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության հիմնադիր և նախկին առաջնորդ Գագիկ Ծառուկյանը հայտարարում է քաղաքականություն վերադառնալու և 2017 թ.–ի խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցելու մասին։
13:10
17 Հունվարի 2017
Սեյրան Օհանյանն ու Վարդան Օսկանյանը քննարկել են առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններին առնչվող հարցեր
ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար Սեյրան Օհանյանը երեքշաբթի հանդիպել է նախկին արտգործնախարար, «Համախմբում» կուսակցության նախագահ Վարդան Օսկանյանի հետ:
11:03
17 Հունվարի 2017
ՀՀ վարչապետը պաշտոնական այցով կմեկնի ՌԴ
Այցի շրջանակում Կարեն Կարապետյանը Մոսկվայում հանդիպում կունենա ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդևի հետ: