478.23
-0.15
574.4
+0.97
8.26
+0.03
+21
Եղանակը Երևանում
Հայ
Հարավային Սուդանի անկախության հռչակումը ղարաբաղյան հարցում հաղթաթուղթ կտա հայկական կողմին. փորձագետ
15:38
13 Հունվարի 2011

Հարավային Սուդանի անկախության հռչակման դեպում հայակական կողմը նոր հաղթաթուղթ կստանա ղարաբաղյան կարգավորման գործընթացում, կարծում է քաղաքագետ, ԱՊՀ երկրների ինստիտուտի հայկական մասնաճյուղի տնօրեն Ալեքսանդր Մարկարովը։

«Խոսքը որպես անկախ պետականության հռչակման հիմք ազգի ինքնորոշման իրավունքի կիրառման ևս մեկ նախադեպի մասին է»,- հինգշաբթի «Նովոստի» միջազգային մամուլի կենտրոնում լրագրողներին ասաց Մարկարովը։

Ըստ նրա՝ Հարավային Սուդանում հանրաքվե անցկացնելու փաստը տվյալ իրավիճակում հայկական կողմի համար հատուկ կարևորություն չունի, քանի որ 19 տարի առաջ Լեռնային Ղարաբաղում արդեն կայացել էր հանրաքվե, որի արդյունքները բավականին հստակ և պարզ էին։

«Մեզ համար շատ կարևոր է հետաքրքիր միտումը, որը վերաբերում է որպես ժողովրդավարական տարր քաղաքական իրականության մեջ հանրաքվեի ներմուծմանը, և մենք տեսնում ենք, որ այդ գործընթացում ինքնորոշման իրավունքն առկա է ոչ թե որպես ինչ-որ սառեցված տարր, այլ որպես գործող հիմք, որն ակտիվորեն օգտագործվում է միջազգային իրավունքների շրջանակներում»,- ասաց քաղաքագետը՝ ընդգծելով, որ ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման նույնպես նշել է ինքնորոշման իրավունքի կարևորությունը։

Մարկարովը նշեց, որ ԼՂՀ-ի համար շատ կարևոր է նաև գործողությունների ալգորիթմը, որն իր մեջ ներառում է 2005թ.-ին Հարավային Սուդանի և Օմար ալ Բաշիրի կառավարության միջև համաձայնությունը, որը հանրաքվեի անցկացում է նախատեսում այն դեպքում, եթե կողմերը միասնական դաշնային կառույցի ձևավորման վերաբերյալ համաձայնության չգան։

«Աֆրիկայի ընդհանուր միտումը միշտ եղել է ցանկացած միջոցով պահպանել այն սահմանները, որոնք գծել են եվրոպացիները՝ հաշվի առնելով ուժերի այն հարաբերությունը, որն այն ժամանակ եղել է մայրցամաքում եվրոպական այս կամ այն մետրոպոլիաների միջև, ինչի արդյունքում այսօր Աֆրիկայի սահմաններն արտացոլում են ոչ այնքան այս կամ այլ ազգերի բնակության տարածքները, որքան տվյալ ժամանակաշրջանում եվրոպական ուժերի դասավորությունը»,- ավելացրեց նա։

Փորձագետը կարծում է, որ Հարավային Սուդանի շուրջ իրադարձությունները միայն մեկ ընդհանրություն ունեն Կոսովոյի հետ՝ հանրաքվեի մեխանիզմը, սակայն Կոսովոյի դեպքում Սերբիան չի ճանաչել և երբեք չի ճանաչի Կոսովոյի անկախությունը։

«Հարավային Սուդանում այսօր մենք արդեն 60 տոկոսանոց մասնակցություն ունենք հանրաքվեին, առաջիկա օրերին շուրջ 95 տոկոսանոց մասնակցություն է ակնկալվում, և մենք արդեն կկարողանանք գրանցել այն փաստը, որ հանրաքվեն կայացել է։ Հարավային Սուդանի բնակչության շուրջ 3.8-4 մլն-ն, ամենայն  հավանականությամբ, հուլիսին կհայտարարի իր անկախության մասին, և Աֆրիկայի քարտեզի վրա մենք ևս մեկ ճանաչված պետություն կտեսնենք»,- եզրափակեց  Մարկարովը։

Ղարաբաղյան հակամարտությունը սկսվել է 1988 թվականին, երբ գերազանցապես հայերով բնակեցված Լեռնային Ղարաբաղը հայտարարեց Ադրբեջանի կազմից դուրս գալու մասին: 1991թ. դեկտեմբերի 10-ին Լեռնային Ղարաբաղում հանրաքվե անցկացվեց, որի ժամանակ մասնակիցների 99,89 տոկոսը քվեարկեց Ադրբեջանից լիովին անկախանալու օգտին:

Դրան հետևեցին Ադրբեջանի ձեռնարկած լայնածավալ ռազմական գործողությունները, որոնք հանգեցրեցին նրան, որ նրանք կորցրեցին վերահսկողությունը ոչ միայն Լեռնային Ղարաբաղի, այլև հարակից յոթ շրջանների նկատմամբ:
1994թ. մայիսի 12-ին զինադադարի վերաբերյալ եռակողմ համաձայնագրի կնքումից  հետո հակամարտության գոտում դադարեցին ռազմական գործողությունները, որոնց արդյունքում երկու կողմից էլ եղավ շուրջ 25-30 հազար զոհ և մոտ մեկ միլիոն մարդ  ստիպված լքեց բնօրրանը:

Հրադադարի ռեժիմ հաստատելու վերաբերյալ համաձայնագիրը մինչև այսօր ուժի մեջ է: 1992 թվականից ի վեր հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ բանակցություններ են տարվում ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում, որի համանախագահներն են ԱՄՆ-ն, Ռուսաստանը և Ֆրանսիան: -0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
15:38
20 Սեպտեմբերի 2017
Ղարաբաղյան հակամարտությունը կարող է կարգավորվել բացառապես խաղաղ ճանապարհով. Լեհաստանի նախագահ
Ղարաբաղյան հակամարտությունը կարող է կարգավորվել բացառապես խաղաղ ճանապարհով:
12:02
20 Սեպտեմբերի 2017
ՀՀ նախագահ. Հայաստանը հայ–թուրքական արձանագրությունները հայտարարելու է առ ոչինչ
Հայ–թուրքական արձանագրությունների կենսագործման ուղղությամբ որևէ դրական տեղաշարժի բացակայության պայմաններում Հայաստանը այդ արձանագրությունները հայտարարելու է առ ոչինչ, հայտարարել է ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը:
21:05
19 Սեպտեմբերի 2017
Շավարշ Քոչարյանը` ղարաբաղյան հակամարտության մասին. ոչ մեկը ոչ մեկին ոչ մի տարածք չի տալիս
Շավարշ Քոչարյանը տարակուսանք է հայտնել այն իրարանցման կապակցությամբ, որն առաջացրել է ղարաբաղյան հարցի վերաբերյալ ՀՀ ԱԳ նախարարի արված հայտարարությունը։
16:03
19 Սեպտեմբերի 2017
ՀՀԿ–ն դեռ վերջնական որոշում չի ընդունել վարչապետի թեկնածության հարցում
ՀՀԿ–ն դեռ պաշտոնական որոշում չի ընդունել, թե ով է զբաղեցնելու վարչապետի պաշտոնը 2018 թվականի ընտրություններից հետո։
14:25
19 Սեպտեմբերի 2017
Գարո Փայլան. միայն ժողովրդական Թուրքիան կարող է ճանաչել Հայոց ցեղասպանությունը
Միայն ժողովրդական Թուրքիան կարող է ճանաչել Հայոց ցեխասպանությունը և բացել սահմանները:
12:51
19 Սեպտեմբերի 2017
Նալբանդյանը չի բացառում Արցախի անվտանգությանը չսպառնացող տարածքների վերադարձը
Հայաստանի արտաքին գործերի նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը չի բացառում Արցախի անվտանգությանը չսպառնացող տարածքների վերադարձը։
19:25
18 Սեպտեմբերի 2017
Նալբանդյան. Հայաստանը մտադիր է դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատել վեց երկրների հետ
Հայաստանը մտադիր է դիվանագիտական հարաբերությունների մասին համաձայնագրեր ստորագրել վեց երկրների հետ:
17:39
18 Սեպտեմբերի 2017
ՀՀ պաշտպանության նախարարը ներկայացրել է Ռուսաստանից սպառազինություն գնելու պայմանները
Ռուսաստանը Հայաստանին սպառազինություն է վաճառում ներքին գներով:
16:47
18 Սեպտեմբերի 2017
ԱԳ նախարար. հայկական կողմը ԵՄ-ի հետ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման խոչընդոտներ չի տեսնում
Հայկական կողմից Եվրամիության հետ շրջանակային համաձայնագիր ստորագրելու խոչընդոտներ չկան:
11:17
18 Սեպտեմբերի 2017
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս. Հայաստան-Սփյուռք համաժողովները կարևոր հարթակ են Հայաստանի, Արցախի և սփյուռքի միասնության զորացման համար
Երևանում մեկնարկել է Հայաստան–Սփյուռք «Փոխադարձ վստահություն, միասնականություն և պատասխանատվություն» վեցերորդ համաժողովը:
21:56
15 Սեպտեմբերի 2017
Լապշինը` հայերին. եթե կորցնեք Ղարաբաղը, ադրբեջանցիները գալու են ձեզ մորթելու
Հայտնի ռուս բլոգեր Ալեքսանդր Լապշինն ուղերձով դիմել է հայերին:
16:46
14 Սեպտեմբերի 2017
ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդևը մոտ ապագայում կայցելի Երևան
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանն այսօր հեռախոսազրույց է ունեցել ՌԴ կառավարության ղեկավար Դմիտրի Մեդվեդևի հետ: