480.92
+0.18
511.51
-0.14
7.54
+0.06
+1
Եղանակը Երևանում
Հայ
Հնագույն կաշվե ոտնամանը կպահվի Հայաստանում
15:20
14 Հունիսի 2010

Հայաստանում հայտնաբերված հնագույն կաշվե կոշիկը կպահվի հանրապետությունում, երկուշաբթի լրագրողներին հայտնեց Հայաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի տնօրեն Պավել Ավետիսյանը։

Նախորդ շաբաթ համաշխարհային ԶԼՄ-ները տեղեկատվություն են տարածել այն մասին, որ հնագետները որոշել են Հայաստանում 2008 թվականին հայտնաբերված կաշվե «կոշիկի» ճշգրիտ տարիքը, ոտնամանը հետազոտությունների արդյունքում համարվում է կոշկագործության արվեստի աշխարհի հնագույն նմուշներից մեկը. այն մոտ 5 հազար տարեկան է։ Այս մասին ասվում է PLoS ONE ամսագրում՝ Հայաստանի, Իռլանդիայի, Բրիտանիայի, Իսրայելի և ԱՄՆ-ի մի խումբ գիտնականների հրապարակած հոդվածում։ 

Կաշվե ոտնամանի հնագույն նմուշ է հայտնաբերվել Արենի-1 քարայրում՝ էնեոլիթի դարաշրջանին պատկանող տեղանքի պեղումների ժամանակ։

«Հայաստանում հայտնաբերված գտածոն չի կարող փոխանցվել որևէ այլ երկրի և, անկասկած, կպահվի մեր հանրապետությունում»,- ասաց Ավետիսյանը՝ ավելացնելով, որ հետազոտության նպատակով արտերկիր կարող են ուղարկվել միայն գտածոյի նմուշները:

Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի տնօրենի խոսքերով, ներկայում «ոտնամանը» գտնվում է Պատմության պետական թանգարանում և մի քանի օրից կհանվի ցուցադրության։

Ավետիսյանը նշեց, որ գտածոյի տարիքը որոշելու համար Օքսֆորդի և Կալիֆոռնիայի համալսարաններ են ուղարկվել չորս նմուշներ, և բոլոր դեպքերում արդյունքները համընկել են։ Գտածոն տարեգրվում է մ.թ.ա. 3600-3500 թթ., այսինքն այն պատրաստվել է 5500-5600 տարի առաջ։

Միաժամանակ հնագետը նշեց, որ դա բացառիկ դեպք է, երբ տարեգրվում է ոչ միայն մշակութային շերտը, այլ նաև ինքը գտածոն, ինչը հետազոտումն ավելի ճշգրիտ է դարձնում։

Ավետիսյանը հայտնեց նաև, որ քարայրի կլիման բացառիկ է եղել, ինչի շնորհիվ գտածոները շատ լավ են պահպանվել։ Մասնավորապես, գտնվել է խաղողի ողկույզ՝ չամիչի տեսքով, իսկ «ոտնամանը» շատ էլաստիկ է մնացել։

Միաժամանակ գիտնականը նշեց, որ այժմ ի հայտ է եկել գտածոյի պահպանման խնդիրը, քանի որ «ոտնամանը» սկսել է չորանալ։

Նա տեղեկացրեց նաև, որ էնեոլիթի մշակութային շերտին, որտեղ հայտնաբերվել են բացառիկ գտածոները, հնագետները բախվել են Հայաստանի հետ սահմանին մոտ, Վրաստանի տարածքներում հնագույն մարդանմանների հետքերի որոնման նպատակով իրականացվող պեղումների ժամանակ։

Հնդկական մոկասիններ հիշեցնող ոտնամանը պատրաստված է կաշվի մեկ կտորից, ունեցել է 23,5 սանտիմետր երկարություն (ինչը համապատասխանում է 37-րդ համարին) և 7,6-ից տասը սանտիմետր լայնություն։ Դատելով ձևից՝ այն կրել են աջ ոտքին։ Այն պահին, երբ հնագետները հայտնաբերել են այդ մոկասինը, այն լցված է եղել ծղոտով, և, հնարավոր է՝ պատրաստված է եղել նորոգման կամ երկարատև պահպանման համար։

Նախքան այս գտածոն, հնագույն հայտնի կաշվե կոշիկը հայտնաբերվել է մի քանի հազար տարի առաջ ալպյան սառցադաշտերում սառած և 1991 թվականին գտնված Օտցի (Oetzi) «տիրոլյան սառցե մարդու» ոտքերին։ Նրա մնացորդները տարեգրվում են մ.թ.ա. 3365-ից 3118 թթ.: Սառցե մարդու ոտքերին եղել են եղջերվի կամ արջի կաշվից պատրաստած «գուլպաների» հատվածներ։ -0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
18:23
05 Դեկտեմբերի 2016
Քաղաքագետը պատմել է նախընտրական արշավի ընթացքում ՀՀԿ-ի ռազմավարության մասին
Հայաստանի հանրապետական կուսակցությունն արդեն սկսված նախընտրական արշավում ընդունել է երեք բաղկացուցիչներից կազմված ռազմավարություն:
16:02
05 Դեկտեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ խոսնակը սխալմամբ «կողմ» է քվեարկել ժողովրդի ապստամբության իրավունքին
ՀՀ ԱԺ խոսնակ Գալուստ Սահակյանը սխալմամբ «կողմ» է քվեարկել «Ժառանգության» պատգամավոր Զարուհի Փոստանջյանի «Ժողովրդի ապստամբության իրավունքի մասին» օրենքը ԱԺ քառօրյայի օրակարգում ավելացնելուն։
15:07
05 Դեկտեմբերի 2016
Գագիկ Ծառուկյանը վերադառնում է մեծ քաղաքականություն` որպես ընդդիմադիր գործիչ
«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության հիմնադիր Գագիկ Ծառուկյանը, հազարավոր քաղաքացիների պահանջով, վերադառնում է ակտիվ քաղաքականություն, երկուշաբթի լրագրողներին ասաց «Բարգավաճ Հայաստան» խորհրդարանական խմբակցության ղեկավար Նաիրա Զոհրաբյանը։
15:40
03 Դեկտեմբերի 2016
ԲՀԿ քաղխորհուրդը խնդրում է Ծառուկյանին վերադառնալ ակտիվ քաղաքականություն
Շաբաթ օրը կայացած ԲՀԿ քաղաքական խորհրդի ընդլայնված նիստում քննարկվել է ԲՀԿ հիմնադիր նախագահ Գագիկ Ծառուկյանի ակտիվ քաղաքականություն վերադառնալու հարցը:
12:34
03 Դեկտեմբերի 2016
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն ու ԱՄՆ նորընտիր փոխնախագահ Մայք Փենսը հեռախոսազրույց են ունեցել
Հեռախոսազրույցը կայացել է ամերիկյան կողմի նախաձեռնությամբ:
19:55
02 Դեկտեմբերի 2016
Հայ–ռուսական զորախմբի ստեղծումը բխում է Հայաստանի շահերից. պաշտպանության նախկին նախարար
Հայաստանի և Ռուսաստանի Զինված ուժերի միավորված զորախմբի ստեղծումը բխում է Հայաստանի շահերից, ուրբաթ լրագրողներին հայտարարեց ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար Վաղարշակ Հարությունյանը։
17:18
02 Դեկտեմբերի 2016
Ադրբեջանի հետ սահմանագծում լարվածություն չկա. ՀՀ ՊՆ
Հայ-ադրբեջանական սահմանագծում և ղարաբաղա-ադրբեջանական շփման գծում իրավիճակը հանգիստ է, ասաց ՀՀ ՊՆ մամուլի քարտուղար Արծրուն Հովհաննիսյանը:
11:43
02 Դեկտեմբերի 2016
Րաֆֆի Հովհաննիսյանի որոշումը վտանգում է «Ժառանգություն» կուսակցության գոյությունը
Րաֆֆի Հովհաննիսյանը սպասում է քաղաքական դաշտում կատարվելիք փոփոխություններին:
17:22
01 Դեկտեմբերի 2016
Պուտինի ուղերձը. ի՞նչ օգուտ կարող է քաղել իր համար Հայաստանը
Այս տարի ՌԴ նախագահի` Դաշնային ժողովին ուղղված ուղերձը մի շարք առումներով անսովոր էր:
16:49
01 Դեկտեմբերի 2016
ՀԴԿ ղեկավարը վայր է դրել Համաշխարհային հայկական կոնգրեսի փոխնախագահի լիազորությունները
Հայաստանի դեմոկրատական կուսակցության նախագահ Արամ Սարգսյանը վայր է դրել Համաշխարհային հայկական կոնգրեսի փոխնախագահի լիազորությունները:
17:20
30 Նոյեմբերի 2016
Ռուսաստան vs Թուրքիա. ե՞րբ բարեկամության պատրանքը կվերածվի ծեծկռտուքի
Ռուսաստանի գործընկերների, հատկապես` Հայաստանի համար շատ զարմանալի է հետևել, թե ինչպես են զարգանում Մոսկվայի և Անկարայի հարաբերությունները:
15:29
28 Նոյեմբերի 2016
Աշոտյանը պարզաբանել է, թե ինչու է շտապել շնորհավորել նախագահին ՀՀԿ-ի նախագահի պաշտոնում վերընտրվելու կապակցությամբ
ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանը պարզաբանել է, թե ինչու է շաբաթ օրը ՀՀԿ-ի համագումարին շտապել շնորհավորել ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանին կուսակցության նախագահ վերընտրվելու կապակցությամբ: