478.57
+0.37
561.79
+1.96
8.05
+0.02
+32
Եղանակը Երևանում
Հայ
Ադրբեջանի խուճապի պատճառը Թուրքիայի արտաքին քաղաքական կարգախոսի փոփոխումն է. փորձագետ
15:07
08 Դեկտեմբերի 2009

ՀՀ և Ադրբեջանի նախագահների՝ մյունխենյան հանդիպմանը նախորդած ադրբեջանական կողմի խուճապահար հայտարարությունների պատճառը Թուրքիայի արտաքին քաղաքական կարգախոսի փոփոխումն է, «Նովոստի-Արմենիա» գործկալությանը տված բացառիկ հարցազրույցում ասաց Կովկասի ինստիտուտի տնօրեն Ալեքսանդր Իսկանդարյանը:

Նոյեմբերի 22-ին Մյունխենում ՀՀ և Ադրբեջանի նախագահների հանդիպման նախաշեմին Իլհամ Ալիևը հանդես էր եկել հերթական ռազմատենչ հայտարարությամբ, որում չի բացառել Ղարաբաղյան հակամարտության ռազմական լուծման հնարավորությունը:  

«Հաշվի առնելով հստակ կառուցվող տրամաբանական շղթան՝ Ադրբեջանի ներկայիս պահվածքը լիովին բացատրելի է»,- կարծում է Իսկանդարյանը:
 
Ադրբեջանի ցուցաբերած ջղաձգությունը փորձագետը բացատրում է նրանով, որ Թուրքիան, որը Ղարաբաղյան հարցում ադրբեջանական քաղաքականության ուղղությունն էր բռնել, անսպասելիորեն սկսել է իր արտաքին քաղաքական կուրսը կառուցել « ոչ մի խնդիր հարևանների հետ» կարգախոսի ներքո. ի զարմանս Ադրբեջանի, դրանց թվում է նաև Հայաստանը:

«Այսպիսով, վերջին 15 տարում առաջին անգամ թուրք-հայկական հարաբերությունները կարծես թե անջատվում են հայ-ադրբեջանական հարաբերություններից, ինչը Ադրբեջանի կողմից դիտվում է որպես կորուստ, լուրջ հարված երկրի շահերին»,- նշեց փորձագետը:

Նրա խոսքով, ողջ միջազգային հանրությունը հրաշալի գիտակցում է, որ առանց այն էլ բարդ ղարաբաղյան հակամարտությունը ոչ պակաս բարդ հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման հետ կապելը, գրեթե անհնարին է դարձնում վերջինը, ինչից էլ ջանում է օգտվել Ադրբեջանը:

Իսկանդարյանը կարծում է, որ, հայ-թուրքական հարաբերությունների նորմալացման գործընթացում պետական շահերին լուրջ սպառնալիք տեսնելով, Ադրբեջանը փորձում է իր համար մատչելի մեթոդներով (մասնավորապես ռազմատենչ հայտարարությունների), հայտարարել տարածաշրջանում ապակայունացման հնարավորության մասին:

Միևնույն ժամանակ փորձագետը պարզաբանում է, որ այս քաղաքական խաղում Ադրբեջանը Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունը ներգրավում է ավելի շուտ որպես օժանդակ գործիք հակամարտության կարգավորման գործընթացին խոչընդոտելու փորձ կատարելու համար կամ, ընդհակառակը, այն հրահրելու, քանի որ այդ գործընթացում ամեն դեպքում տեղաշարժեր գրանցվել են, մասնավորապես Մադրիդյան սկզբունքներով բանակցային գործընթացի շրջանակներում:

Մադրիդյան սկզբունքների թվում են, մասնավորապես, հանրաքվեի միջոցով ԼՂՀ ժողովրդի ինքնորոշման իրավունքի իրագործումը, Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի միջև ընդհանուր ցամաքային սահմանի առկայության անհրաժեշտությունը, անվտանգության երաշխիքների տրամադրումը։

Ղարաբաղյան հակամարտությունը սկսվել է 1988 թվականին, երբ գերազանցապես հայերով բնակեցված Լեռնային Ղարաբաղը հայտարարեց Ադրբեջանի կազմից դուրս գալու մասին: 1991թ. դեկտեմբերի 10-ին Լեռնային Ղարաբաղում հանրաքվե անցկացվեց, որի ժամանակ մասնակիցների 99,89 տոկոսը քվեարկեց Ադրբեջանից լիովին անկախանալու օգտին:

Դրան հետևեցին Ադրբեջանի ձեռնարկած լայնածավալ ռազմական գործողությունները, որոնք հանգեցրին նրան, որ նրանք կորցրեցին վերահսկողությունը ոչ միայն Լեռնային Ղարաբաղի, այլև հարակից յոթ շրջանների նկատմամբ:

1994թ. մայիսի 12-ին զինադադարի վերաբերյալ եռակողմ համաձայնագրի կնքումից  հետո հակամարտության գոտում դադարեցին ռազմական գործողությունները, որոնց արդյունքում երկու կողմից էլ եղավ շուրջ 25-30 հազար զոհ և մոտ մեկ միլիոն մարդ  ստիպված լքեց բնօրրանը:

Հրադադարի ռեժիմ հաստատելու վերաբերյալ համաձայնագիրը մինչ այսօր ուժի մեջ է: 1992 թվականից ի վեր հակամարտության խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ բանակցություններ են տարվում ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի շրջանակներում, որի համանախագահներն են ԱՄՆ-ն, Ռուսաստանը և Ֆրանսիան:

-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
21:01
16 Օգոստոսի 2017
Միջնորդները Հայաստանի և Ադրբեջանի առաջնորդների հանդիպման հույս ունեն
ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներն աշխատում են Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳՆ ղեկավարների հանդիպման կազմակերպման ուղղությամբ:
20:55
09 Օգոստոսի 2017
Նալբանդյանը հնչեցրել է Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳՆ ղեկավարների ծրագրվող հանդիպման վայրը
Հայաստանի արտաքին գործերի նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը լրագրողներին հայտնել է Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳՆ ղեկավարների կայանալիք հանդիպման մասին։

15:41
27 Հուլիսի 2017
Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարներն աշխատում են նախագահների հանդիպման ուղղությամբ
Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարներն աշխատում են երկու երկրների նախագահեր Սերժ Սարգսյանի և Իլհամ Ալիևի հանդիպման ուղղությամբ:
12:37
20 Հուլիսի 2017
Բլոգեր Լապշինը դատապարտվեց 3 տարվա ազատազրկման Արցախ այցելելու համար
Բաքվի դատարանը 3 տարվա ազատազրկման դատապարտեց բլոգեր, Ռուսաստանի և Իսրայելի քաղաքացի Ալեքսանդր Լապշինին։
20:14
19 Հուլիսի 2017
Սերժ Սարգսյանը շնորհավորել է արցախցի գործընկերոջը` նախագահի պաշտոնում ընտրվելու կապակցությամբ
Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր շնորհավորական ուղերձ է հղել Բակո Սահակյանին:
12:46
17 Հուլիսի 2017
ՀՀ նախագահը խոսել է այն մասին, թե արդյոք 2018 թ–ին հավակնելու՞ է վարչապետի պաշտոնին, թե ոչ
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը խոսել է այն մասին, թե արդյոք 2018 թ–ին հավակնելու՞ է վարչապետի պաշտոնին, թե ոչ։
01:30
17 Հուլիսի 2017
ՀՀ նախագահը հրապարակեց Ալիևի հետ հանդիպման ամսաթիվն ու խոսեց սպասումների մասին
ՀՀ նախագահ հրապարակեց Ալիևի հետ հանդիպման ամսաթիվն ու խոսեց սպասումների մասին:
09:00
16 Հուլիսի 2017
Հայտնի գրող և լրագրող Սևան Նիշանյանը փախել է թուրքական բանտից
Հայտնի գրող, լրագրող, լեզվաբան և հրապարակախոս Սևան Նիշանյանը, ով Թուրքիայում դատապարտվել էր 17 տարվա ազատազրկման, փախել է բանտից և լքել երկիրը:
12:43
12 Հուլիսի 2017
Հայտնի շոումենի եղբայրը նշանակվել է Կանադայում ՀՀ դեսպան
Հայաստանի նախագահը հրամանագիր է ստորագրել Կանադայում գործող դեսպան Արմեն Եգանյանին պաշտոնից ազատելու մասին։
12:30
12 Հուլիսի 2017
ՀՀ նախկին արտգործնախարարը` Դանիայում երկրի դեսպան
Հայաստանի նախագահը հրամանագիր է ստորագրել Հայաստանում Դանիայի գործող դեսպանին պաշտոնից ազատելու մասին։
11:14
11 Հուլիսի 2017
Հաստատվել է Վրաստանում Հայաստանի դեսպանի թեկնածությունը
Վրաստանում Հայաստանի դեսպանությունը նոր ղեկավար ունի։
18:23
10 Հուլիսի 2017
Ռուսաստանն Ադրբեջանին «Սոլնցեպյոկ» ՏՕՍ-1Ա հրթիռներ է մատակարարել
Հուլիսի 10-ին Ադրբեջանի ՊՆ-ն հրապարակել է տեսանյութ: