480.69
+0.25
548.66
+2.88
8.14
+0.07
+28
Եղանակը Երևանում
Հայ
Հայաստանն ու Թուրքիան հարաբերությունների նորմալացման համար պետք է բաց չթողնեն ներկայիս լավագույն հնարավորությունը. Միջազգային ճգնաժամային խումբ
12:44
22 Ապրիլի 2009

Հայաստանի և Թուրքիայի համար այսօր հարաբերությունների նորմալացման լավագույն հնարավորությունն է ստեղծվել, և դրանից անհրաժեշտ է օգտվել, ասվում է Միջազգային ճգնաժամային խմբի (ՄՃԽ) կայքում տեղադրված հաղորդագրության մեջ։

«Կողմերը պետք է ջանքեր գործադրեն ընդհանուր պատմության և գրեթե մեկ դար տարաձայնությունների առարկա դարձած եվրոպական սահմանի բացման նկատմամբ նոր մոտեցում մշակելու համար», - ասվում է տեղեկատվության մեջ։

ՄՃԽ-ն «Թուրքիա և Հայաստան. բաց մտքեր, բաց սահմաններ» զեկույցում քննարկում է վերջին տասը տարվա ընթացքում կառավարությունների միջև պաշտոնական հանդիպումների համար ստեղծված բազան ու նշում, որ կողմերն այժմ մոտ են դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատման մասին համաձայնությանը, սահմանների բացմանն ու մի շարք հարցերի քննարկման երկկողմ հանձնաժողովների ձևավորմանը։

Ինչպես նշվում է տեղեկատվության մեջ, այդ հանձնաժողովների թվում կարող է լինել հայ-թուրքական հարաբերությունների պատմական կողմերի հանձնաժողովը, որը կոչված է ընդլայնել «Օսմանյան կայսրությունում հայերի բռնի տեղաշարժի ու զանգվածային սպանությունների, որոնք լայնորն ընդունված են որպես Հայոց ցեղասպանություն» ընկալումը։

«Թուրքիան ժխտում է «ցեղասպանություն» տերմինը, դրա իրավաբանական կիրառությունը, նշում է մեղմիչ հանգամանքներ, քանի որ Օսմանյան  կայսրությունն Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ պատերազմում էր երեք ճակատով, սակայն շատ թուրքեր, այդ թվում նաև պաշտոնատար անձինք, հրապարակավ ափսոսանք են հայտնում այդ ողբերգության և հայերի շրջանում բազմաթիվ զոհերի կապակցությամբ», - ասվում է տեղեկատվության մեջ։

Ինչպես կարծում է ՄՃԽ թուրք-կիպրոսական նախագծի տնօրեն Հյու Պոպը, հայերի և թուրքերի երբեմնի՝ փոխզիջումը բացառող պատմական հայացքներն այժմ զգալիորեն մոտ են և ապացուցում են, որ «խորը վերքերը բուժելի են»։

«Առանձին, սակայն գործին վերաբերող հարց. Լեռնային Ղարաբաղի կապակցությամբ հայ-ադրբեջանական փակուղային հակամարտությունն իրենից դեռ  վտանգ է ներկայացնում հայ-թուրքական հարաբերությունների նորմալացման մասին վերջնական համաձայնության համար։ Ադրբեջանը հրաժարվում է բացել սահմանները, քանի դեռ Հայաստանը չի հեռացել գրաված տարածքներից։ Սակայն Թուրքիան չպետք է զոհաբերի Հայաստանի հետ հարաբերությունների նորմալացման հնարավորությունը, նա պետք է համոզի իր դաշնակցին, որ լիցքաթափումը, որը թույլ է տալիս Հայաստանին իրեն անվտանգ զգալ, ավելի շատ բան կանի կարգավորման համար, քան տասնհինգ  տարվա փակուղու շարունակումը», - ասվում է տեղեկատվության մեջ։

Հաշվետվության համաձայն՝ որպեսզի Թուրքիայի հետ հարաբերությունների նորմալացումն իրականություն դառնա, Հայաստան ու Ադրբեջանը պետք է վերջնականապես ընդունեն ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ԵԱՀԿ ՄԽ հիմնական սկզբունքները, իսկ Հայաստանը պետք է «հեռանա Ադրբեջանի գրաված տարածքներից»։

«Թուրքիան և Հայաստանը պետք է վերջնական տեսքի բերեն իրենց համաձայնագիրը՝ նման կերպով նոր ազդակ հաղորդելով խաղաղությանն և համագործակցությանը Հարավային Կովկասում», - հայտարարել է ՃԳԽ Եվրոպական ծրագրի տնօրեն Սաբինա Ֆրայզերը (Sabine Freizer)։

«Նրանք չպետք է սպասեն մինչև կարգավորվի ղարաբաղյան հակամարտությունը։ Սակայն արտասահմանյան գերտերությունները, ինչպիսիք են ԱՄՆ-ն, ԵՄ-ն, Ռուսաստանն ու այլոք, պետք է հազվադեպ ծագող փոխադարձ շահերի հիման վրա առաջ մղեն հայ-թուրքական հարաբերությունների նորմալացման և ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման գործընթացը», - ասել է նա։

Ներկայումս Հայաստանի և Թուրքիայի միջև չկան դիվանագիտական հարաբերություններ, իսկ 1993-ից, պաշտոնական Անկարայի նախաձեռնությամբ, փակ է հայ-թուրքական սահմանը։

Պաշտոնական Երևանը հայտարարում է, որ պատրաստ է հարաբերություններ հաստատել Թուրքիայի հետ՝ առանց նախապայմանների։ Սակայն Թուրքիան երկկողմ հարաբերությունների հաստատաման համար առաջ է քաշում մի շարք նախապայմաններ, մասնավորապես, Հայաստանի կողմից Օսմանյան Թուրքիայում 1915թ.  իրագործված Եղեռնի ճանաչմանն ուղղված ջանքերից հրաժարվելը և ղարաբաղյան հիմնախնդրի լուծումը` հօգուտ Ադրբեջանի:

Հարաբերություններում առաջին տեղաշարժերը նկատվեցին 2008 թ.-ի սեպտեմբերի 6-ին, երբ Թուրքիայի նախագահ Աբդուլա Գյուլը ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի հրավերով առաջին անգամ այցելեց Երևան՝ 2010 թ.-ի աշխարհի առաջնության ընտրական փուլի շրջանակներում Հայաստանի և Թուրքիայի հավաքականների միջև ֆուտբոլային հանդիպումը դիտելու նպատակով։ Այցի ընթացքում երկու պետությունների ղեկավարները քննարկեցին երկկողմ հարաբերությունների հաստատման հնարավորությունները։-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
13:16
29 Հունիսի 2017
Վարչապետի թիմը վայելում է իմ և մեր ամբողջ քաղաքական թիմի լիակատար վստահությունը. Սերժ Սարգսյան
Կառավարության ներկայիս կազմը վայելում է նախագահի և ամբողջ քաղաքական թիմի լիակատար վստահությունը, ասել է ՀՀ նախագահը։
15:50
28 Հունիսի 2017
Արդարադատության նախարարը մեկնաբանել է Հայաստանում 2018 թ.-ին թավշյա հեղափոխության հավանականությունը
Դավիթ Հարությունյանը չորեքշաբթի մեկնաբանել է երկրում թավշյա հեղափոխություն իրականացնելու հավանականութունը 2018 թ.-ի ապրիլին:
18:38
27 Հունիսի 2017
ԵԽԽՎ ադրբեջանամետ նախագահը կարող է պաշտոնանկ արվել
Եվրախորհրդի Խորհրդարանական վեհաժողովի (ԵԽԽՎ) ադրբեջանամետ նախագահ Պեդրո Ագրամունտը կարող է  պաշտոնանկ արվել:
00:46
26 Հունիսի 2017
Հայկական ձևով հնդկահավն իրարանցում է առաջացրել Բաքու մեկնող ինքնաթիռում (ՎԻԴԵՈ)
Հայկական ձևով հնդկահավն ու բրինձը իրարանցում են առաջացրել Բաքու մեկնող ինքնաթիռում։
21:02
22 Հունիսի 2017
Սերժ Սարգսյանը ԵԺԿ–ի գագաթնաժողովում ներկայացրել է Հայաստանի առաջընթացը
Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը Բրյուսելում մասնակցել է Եվրոպական ժողովրդական կուսակցության` ընդլայնված կազմով գագաթնաժողովին:
14:01
22 Հունիսի 2017
Նիկոլ Փաշինյանը`Վահրամ Բաղդասարյանին. «Պադեզդի մակարդակ եք ուզում, եկեք գնանք...» (ՎԻԴԵՈ)
«Գիշերը երևի վատ է անդրադարձել, երեկ ավելի օբյեկտիվ ելույթներ էին հնչում»,-ասաց Վահրամ Բաղդասարյանը:  
19:09
21 Հունիսի 2017
ՀՀ նախագահն աշխատանքային այցով մեկնել է Բրյուսել
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր երեկոյան աշխատանքային այցով մեկնել է Բելգիայի Թագավորություն։
15:20
20 Հունիսի 2017
Ֆրանսահայ համայնքի պատմության նոր էջ. 4 հայ պատգամավորներ ընտրվել են Ֆրանսիայի ԱԺ–ում
Էմանուել Մակրոնի «Առաջ, հանրապետություն» կուսակցությունից չորս ֆրանսահայեր անցել են Ֆրանսիայի խորհրդարան:
15:26
19 Հունիսի 2017
Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահները պատրաստ են շարունակել բանակցությունները ԼՂ հիմնահարցի շուրջ. ռուս միջնորդ
Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահներ Սերժ Սարգսյանն ու Իլհամ Ալիևը պատրաստ են շարունակել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորմանն ուղղված խաղաղ բանակցությունները:
18:54
15 Հունիսի 2017
Մենք կարող ենք ինքներս լուծել և՛ Ղարաբաղում, և՛ Մերձդնեստրում, և՛ Ուկրաինայում առկա խնդիրները. Լուկաշենկո
Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն անդրադարձել է ՀԱՊԿ տարածաշրջանի երկրների որոշ խնդիրների։
20:00
14 Հունիսի 2017
Հայաստանն ու Տաջիկստանը, հնարավոր է, ուղիղ ավիահաղորդակցություն գործարկեն. Սարգսյան
Հայաստանն ու Տաջիկստանը դիտարկում են երկու երկրների միջև ուղիղ ավիաչվերթի գործարկման հնարավորությունը:
18:41
14 Հունիսի 2017
Տաջիկստանի նախագահը նշել է Հայաստանի հետ համագործակցության հեռանկարային ոլորտները (ՖՈՏՈ)
ՀՀ նախագահի հրավերով պաշտոնական այցով այսօր Հայաստան է ժամանել Տաջիկստանի Հանրապետության նախագահ Էմոմալի Ռահմոնը: