480.45
+0.06
537.05
+0.45
8.13
+0.06
+19
Եղանակը Երևանում
Հայ
2008 թվականի մարտին Հայաստանը վերապրեց քաղաքական իրավունքների ամենալուրջ ճգնաժամերից մեկը.
17:54
15 Հունվարի 2009

Անկախության ձեռքբերումից ի վեր Հայաստանը վերապրեց քաղաքական իրավունքների ամենալուրջ ճգնաժամերից մեկը, երբ մարտի 1-ին անվտանգության ուժերը չափից մեծ ուժ գործադրեցին 2008թ. նախագահական ընտրությունների արդյունքների դեմ բողոքող ընդդիմության նկատմամբ, ասվում է  Human Rights Watch կազմակերպության World Report-2009 զեկույցում։

«Տեղի ունեցան կատաղի բախումներ ցուցարարների և ոստիկանության միջև, իշխանությունները ձերբակալեցին մի քանի հարյուր ցուցարարների և դատական հետապնդում սկսեցին ավելի քան հարյուր ընդդիմադիրների նկատմամբ։ Մտցված արտակարգ իրավիճակը ժամանակավորապես սահմանափակեց որոշ հիմնարար ազատություններ, այդ թվում՝ ժողովներ անցկացնելու ազատությունը»,- ասվում է զեկույցում։

Փաստաթղթի համաձայն, «մարտի մեկի դեպքերի և արտակարգ իրավիճակի  ժամանակ չափից մեծ ուժի գործադրումը դատապարտվել է միջազգային հանրության կողմից»։
 
Փետրվարի 20-ից Երևանի կենտրոնում, ՀՀ նախկին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի գլխավորությամբ, ընդդիմությունն անցկացնում էր հանրահավաքներ՝ բողոքելով փետրվարի 19-ի նախագահական ընտրությունների արդյունքների դեմ, որոնցում հաղթանակ էր տարել վարչապետ Սերժ Սարգսյանը։ Մարտի 1-2-ի բողոքի ցույցերը վերածվել են անկարգությունների և ցուցարարների ու իրավապահ մարմինների միջև բախումների, որոնց հետևանքով զոհվել է տասը քաղաքացի և վիրավորվել 265-ը։

Human Rights Watch զեկույցում նշվում է, որ վարչապետ Սերժ Սարգսյանը հաղթանակ տարավ փետրվարի 19-ի նախագահական ընտրություններում, բայց «ընտրությունները մռայլվել էին ընտրությունների օրը տեղի ունեցած բռնություններից և անօրինական գործողություններից»։

«Ընտրությունների օրը ընդդիմության՝ ընտրական խախտումների դեմ պայքարող (ինչպես իրենք էին կարծում) ակտիվիստները ենթարկվում էին հարձակումների և սպառնալիքների։ Նույնը տեղի էր ունենում տեղական դիտորդների և լրագրողների նկատմամբ ութ ընտրատարածքներում»,- ասվում է զեկույցում։

«Անհանգստություն հայտնելով մարտի 1-ի դեպքերի առնչությամբ  հայ իշխանությունների արձագանքի վերաբերյալ, ԱՄՆ-ն սառեցրեց 235.65 մլն արժողությամբ գյուղական աղքատության նվազեցման հնգամյա ծրագրով Հայաստանին տրվող հետագա վճարումները «Հազարամյակի մարտահրավերներ» կորպորացիայից։ Իր հայտարարություններում Եվրամիությունը նույնպես անհանգստություն հայտնեց իշխանությունների կողմից ուժի գործադրման և ցուցարարների ձերբակալության վերաբերյալ»,- ասվում զեկույցում։

Human Rights Watch-ը նշում է նաև այն փաստը, որ մարտի սկզբին կատարած իր այցից հետո ԵԱՀԿ Հարավային Կովկասի հատուկ դեսպանորդը կոչ արեց Հայաստանի իշանություններին չեղյալ հայտարարել արտակարգ դրությունը և «ափսոսանք» հայտնեց, որ ճգնաժամի ընթացքում «առավելագույն զսպվածություն» չդրսևորվեց։

«2008 թ. ապրիլին Հայաստանի իրավիճակի արտահերթ քննարկման ժամանակ, ԵԽԽՎ-ն սպառնաց Հայաստանին զրկել ձայնի իրավունքից, եթե վերջինս անհապաղ լուրջ քայլեր չձեռնարկի մի շարք հարցերում, որոնց թվում էին ժողովների մասին օրենքում կատարված լրացումների չեղյալ համարելը, մարտի 1-ի դեպքերի անկախ հետաքննության անցկացումը և ձերբակալվածներին, ովքեր չեն կատարել որևէ լուրջ իրավախախտումներ, ազատ արձակելը»,- նշվում է զեկույցում։

Փաստաթղթում ասվում է, որ հունիսյան նստաշրջանում ԵԽԽՎ-ն ողջունել է որոշ ոլորտներում արձանագրված առաջընթացը, բայց ափսոսանք է հայտնել, որ Հայաստանը չի կատարել բոլոր պահանջները։

ԵԽԽՎ մոնիտորինգային հանձնաժողովը մարտի 1-2-ի դեպքերի հետաքննության կապակցությամբ դեկտեմբերի 17-ին առաջարկել է ութ հոգուց բաղկացած հայկական պատվիրակությանը զրկել ձայնի իրավունքից։

Որոշումն ընդունվել է Ժորժ Կոլոմբյեի ու Ջոն Պրեսկոտի՝ Հայաստանի կողմից ԵԽԽՎ 1609 և 1620 բանաձևերի պահանջների իրականացման վերաբերյալ զեկույցի հիման վրա:

Ներկայում ԵԽԽՎ մոնիտորինգային հանձնաժողովի համազեկուցողներ Ջոն Պրեսկոտն ու Ժորժ Կոլոմբիեն գտնվում են Հայաստանում՝ մարտի 1-2-ի դեպքերի հետաքննության վերաբերյալ պարտավորությունների իրականացման գործընթացն ուսումնասիրելու համար։-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
00:46
26 Հունիսի 2017
Հայկական ձևով հնդկահավն իրարանցում է առաջացրել Բաքու մեկնող ինքնաթիռում (ՎԻԴԵՈ)
Հայկական ձևով հնդկահավն ու բրինձը իրարանցում են առաջացրել Բաքու մեկնող ինքնաթիռում։
21:02
22 Հունիսի 2017
Սերժ Սարգսյանը ԵԺԿ–ի գագաթնաժողովում ներկայացրել է Հայաստանի առաջընթացը
Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը Բրյուսելում մասնակցել է Եվրոպական ժողովրդական կուսակցության` ընդլայնված կազմով գագաթնաժողովին:
14:01
22 Հունիսի 2017
Նիկոլ Փաշինյանը`Վահրամ Բաղդասարյանին. «Պադեզդի մակարդակ եք ուզում, եկեք գնանք...» (ՎԻԴԵՈ)
«Գիշերը երևի վատ է անդրադարձել, երեկ ավելի օբյեկտիվ ելույթներ էին հնչում»,-ասաց Վահրամ Բաղդասարյանը:  
19:09
21 Հունիսի 2017
ՀՀ նախագահն աշխատանքային այցով մեկնել է Բրյուսել
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր երեկոյան աշխատանքային այցով մեկնել է Բելգիայի Թագավորություն։
15:20
20 Հունիսի 2017
Ֆրանսահայ համայնքի պատմության նոր էջ. 4 հայ պատգամավորներ ընտրվել են Ֆրանսիայի ԱԺ–ում
Էմանուել Մակրոնի «Առաջ, հանրապետություն» կուսակցությունից չորս ֆրանսահայեր անցել են Ֆրանսիայի խորհրդարան:
15:26
19 Հունիսի 2017
Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահները պատրաստ են շարունակել բանակցությունները ԼՂ հիմնահարցի շուրջ. ռուս միջնորդ
Հայաստանի և Ադրբեջանի նախագահներ Սերժ Սարգսյանն ու Իլհամ Ալիևը պատրաստ են շարունակել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորմանն ուղղված խաղաղ բանակցությունները:
18:54
15 Հունիսի 2017
Մենք կարող ենք ինքներս լուծել և՛ Ղարաբաղում, և՛ Մերձդնեստրում, և՛ Ուկրաինայում առկա խնդիրները. Լուկաշենկո
Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն անդրադարձել է ՀԱՊԿ տարածաշրջանի երկրների որոշ խնդիրների։
20:00
14 Հունիսի 2017
Հայաստանն ու Տաջիկստանը, հնարավոր է, ուղիղ ավիահաղորդակցություն գործարկեն. Սարգսյան
Հայաստանն ու Տաջիկստանը դիտարկում են երկու երկրների միջև ուղիղ ավիաչվերթի գործարկման հնարավորությունը:
18:41
14 Հունիսի 2017
Տաջիկստանի նախագահը նշել է Հայաստանի հետ համագործակցության հեռանկարային ոլորտները (ՖՈՏՈ)
ՀՀ նախագահի հրավերով պաշտոնական այցով այսօր Հայաստան է ժամանել Տաջիկստանի Հանրապետության նախագահ Էմոմալի Ռահմոնը:
14:43
13 Հունիսի 2017
Նալբանդյանը նշել է ԵՄ-ի հետ շրջանակային համաձայնագրի ստորագրման ժամկետը
Էստոնիան ԵՄ նախագահությունը կստանձնի հուլիսի 1-ից:
13:43
12 Հունիսի 2017
Հայաստան կայցելի Էստոնիայի արտգործնախարար Սվեն Միկսերը
Էստոնիայի արտգործնախարարին կընդունեն հանրապետության նախագահը, Ազգային ժողովի նախագահը և վարչապետը։
15:38
09 Հունիսի 2017
ՀՀ նախագահն աշխատանքային այցով մեկնել է Ղազախստան
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր աշխատանքային այցով մեկնել է Ղազախստանի Հանրապետություն: