484.04
+0.53
523.1
+1.64
8.44
+0.03
+8
Եղանակը Երևանում
Հայ
Վրաստանը Հայաստանի տարածքի վանքերը Վրացական եկեղեցուն հանձնելու պահանջի համար որևէ հիմք չունի
19:05
14 Հունվարի 2009

ԵՐԵՎԱՆ, 14 հունվարի. /Նովոստի-Արմենիա/. Վրացական կողմը որևէ հիմք չունի պահանջելու, որպեսզի Վրացական եկեղեցու գիրկը վերադարձվեն Հայաստանի հյուսիսում գտնվող 10 եկեղեցիները, ասաց պատմաբան, հայկական ճարտարապետության մասնագետ Սամվել Կարապետյանը։ 

Վերջին շրջանում Վրաստանում ակտիվացել է Հայաստանի տարածքում գտնվող, իբրև թե, վրացական եկեղեցիներն ու վանքերը վերադարձնելու շարժումը։ 

«Խոսքը ժամանակակից Հայաստանի Լոռու և Տավուշի մարզերի Ախթալա, Քոբայր, Խուճապ, Հնեվանք, Կիրանց, Սրվեղ, Թեժառույք, Սեդվիվանք, Բգավոր եկեղեցիների ու վանքերի մասին է՝ կառուցված Հայկական եկեղեցու «քաղքեդոնական ժամանակահատվածում»»,- չորեքշաբթի լրագրողներին ասաց Կարապետյանը։ 

Նրա խոսքերով, դրանց մի մասը կառուցվել է այդ ժամանակահատվածում, իսկ մի մասն ավելի ուշ՝ 10-13-րդ դդ.-ում, բայց հանձնվել են հայ-քաղքեդոնականներին։ «Դրանք հայ ժողովրդի պատմության «քաղքեդոնական» ժամանակահատվածի հուշարձաններ են»,- հայտնեց Կարապետյանը։

Նա նշեց, որ այսօր, մշակութային ժառանգությունը պահպանելու տեսակետից, այդ եկեղեցիների վիճակը բարվոք չէ, չնայած այն բանին, որ հայկական քաղքեդոնական եկեղեցիներն ու վանքերը խորհրդային ժամանակներում երբեք դուրս չեն մնացել Մշակութային ժառանգության պաշտպանության վարչության տեսադաշտից։ 

«Վերջին երկու տասնամյակում ոչ միայն այդ ժամանակահատվածի եկեղեցիները, այլև Հայաստանի պատմամշակութային հուշարձանների մեծ մասը վերանորոգման կարիք ունեն»,- ասաց նա։

Սակայն, պատմաբանի խոսքերով, վրացական կողմի պահանջների հիմնական հիմնավորումն այն է, որ 10-13-րդ դդ. եկեղեցիների գրառումների մեծ մասը վրացերենով է, քանի որ այդ շրջանում հայ-քաղքեդոնականների պաշտոնական լեզուն վրացերենն էր։

Միաժամանակ Կարապետյանն ընդգծեց, որ եկեղեցու պատերին վրացերենով արված գրառումները չեն կարող այդ եկեղեցիները Վրացական եկեղեցուն վերադարձնելու մասին վրացական կողմի պահանջների հիմնավորում ու առիթ հանդիսանալ։

«Եթե հիմնվենք նման պնդման վրա, ապա Արցախի Խաչեն գյուղի Սբ.Աստվածածին եկեղեցին, որի շինարարության փաստագրությունն արվել ռուսերենով, վաղ թե ուշ պետք է հանձնվի Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցուն»,- ասաց նա։

«Ինչու է այդ դեպքում Վրացական Եկեղեցին պահանջում իրենը ճանաչել միայն Հայաստանի հյուսիսում գտնվող հայ-քաղքեդոնական վանքերը և ոչ մի պահանջ չի ներկայացնում, ասենք, այնպիսի վանքերի հանդեպ, ինչպիսիք են Զվարթնոցն ու Առուճը, որոնք նույնպես պատկանում են քաղքեդոնական ժամանակահատվածին։ Դա պարզապես ծիծաղելի կլիներ»,- ասաց փորձագետը։  

Միևնույն ժամանակ Կարապետյանը նշեց, որ ի տարբերություն հայկական կողմի, Վրաստանում այս հարցին մեծ ուշադրություն է հատկացվում։

«Վրացական թերթերում ամեն օր պատմական հուշարձանների մասին հոդվածներ են հրատարակվում, ընդ որում բավականին մանրամասն, ու ոչ միայն լուսանկարներ ու տեղեկատվական բազա պարունակող, այլև չափագրություններ, ինչը վկայում է այն մասին, որ վրացիները այդ հուշարձանների պատկանելիության մասին մշտապես գաղափարների ներարկում են կատարում»,- կարծում է նա։

Այս առնչությամբ պատմաբանը հատկապես կարևորեց ոչ միայն Հայաստանի իշխանությունների տեղեկացվածության մակարդակի բարձրացումը, որոնք գրեթե ոչ մի տեղեկատվություն չունեն այս 10 եկեղեցիների մասին, այլև հասարակության մյուս բոլոր շերտերի, հատկապես՝ երիտասարդության և ուսանողների։ 

«Ի վերջո, կորցնել կարելի է միայն այն, ինչը քեզ չի պատկանում»,- ամփոփեց Կարապետյանը։

451 թ.-ին Քաղքեդոնում ընդունվել է մի ուսմունք, համաձայն որի Հիսուս Քրիստոսը միաժամանակ և Կատարյալ Աստված է, և Կատարյալ Մարդ, երկու բնություն միավորող մեկ Անձ, մեկ Էակ։ Մինչդեռ Հայ Առաքելական Եկեղեցին ընդունում է Հեփեսոսի ժողովի սահմանումը և հռչակում, այսպես կոչված, «միաբնակությունը՝ որպես երկու բնությունների անբաժանելի միասնություն»։

Սակայն 630 թ.-ին, Վրացական եկեղեցու օրինակով, Հայոց Եզր Ա կաթողիկոսը (630-641) և հաջորդ 5 կաթողիկոսները 85 տարի շարունակ ընդունում են քաղքեդոնական դավանանքը։ 

Մինչև Հովհան Օձնեցի կաթողիկոսը (717 թ.), երբ Հայաստանը բաժանված էր Պարսկական և Բյուզանդական կայսրությունների միջև, Հայաստանի եպիսկոպոսները քաղքեդոնականներ էին։ Սակայն 726 թ.-ին Մանազկերտում Հայ եկեղեցու ժողովին որոշում է ընդունվել հրաժարվել քաղքեդոնական ուսմունքից։ --0-- 

 

Loading...
Թեմատիկ նյութեր

Բաժնի այլ նյութեր
11:16
16 Մարտի 2017
ՀՀԿ–ի ներսում ամեն ինչ հարթ չէ. դժգոհություն է հասունանում
ՀՀԿ-ում իրավիճակն այնքան պարզ եւ հարթ չէ, ինչպես թվում է կողքից։
18:10
13 Մարտի 2017
Լուկյանով. Ռուսաստան–Թուրքիա–Ադրբեջան միություն երբեք չի կարող լինել
Ռուսաստանի, Թուրքիայի և Ադրբեջանի միջև միության մասին երբեք խոսք լինել չի կարող, հայտարարեց քաղաքագետ Ֆյոդոր Լուկյանովը։
11:33
10 Մարտի 2017
ՀՀ նախագահը ՌԴ–ում ՀՀ նոր դեսպան է նշանակել
Ավելի վաղ նախագահի հրամանագրով Օլեգ Եսայանն ազատվել էր ՌԴ–ում ՀՀ դեսպանի պաշտոնից։
11:14
10 Մարտի 2017
Օլեգ Եսայանն ազատվել է ՌԴ–ում ՀՀ դեսպանի պաշտոնից
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն ուրբաթ հրամանագիր է ստորագրել Օլեգ Եսայանին ՌԴ–ում ՀՀ արտակարգ և լիազոր դեսպանի պաշտոնից ազատելու մասին։
20:19
07 Մարտի 2017
Մեկնարկել է նախագահ Սերժ Սարգսյանի պաշտոնական այցը Ֆրանսիա
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը Ֆրանսիայի Հանրապետության նախագահ Ֆրանսուա Օլանդի հրավերով այսօր պաշտոնական այցով ժամանել է Ֆրանսիա:
16:48
06 Մարտի 2017
Ռոբերտ Քոչարյան. ընթացիկ քաղաքական գործընթացի մեջ մտնելու ոչ մի ցանկություն չունեմ
Հայաստանի երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը երկուշաբթի հարցազրույց է տվել 2rd.am կայքին:
16:20
06 Մարտի 2017
Ուսումնասիրություն. «Ծառուկյան դաշինքն» առաջ է անցնում ՀՀԿ–ից նախընտրական քարոզարշավի սկզբում
«Ծառուկյան դաշինքն» առաջ է անցնում ՀՀԿ–ից նախընտրական քարոզարշավի սկզբում։
12:55
06 Մարտի 2017
Լևոն Տեր–Պետրոսյանի բացակայությունը իր դաշինքի ակցիաներին կապված չէ առողջական վիճակի հետ
ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի բացակայությունը դաշինքի վերջին միջոցառումներին կապված չէ նրա առողջական վիճակի հետ:
12:29
01 Մարտի 2017
ՀՀ նախագահը մեկնում է Ռուսաստան` ամրապնդելու տնտեսական համագործակցությունը
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը մարտի 14–ին երկօրյա պաշտոնական այցով կմեկնի Մոսկվա։
12:19
22 Փետրվարի 2017
Խաչատուր Սուքիասյան. աջակցում եմ ՀԱԿ–ին, բայց Ծառուկյանի կողքին եմ
Ես նախկինում էլ հայտարարել եմ, որ աջակցել եմ և աջակցելու եմ` հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նրանց հետ ես քաղաքական դժվար ճանապարհ եմ անցել, նշել է Սուքիասյանը։
10:57
22 Փետրվարի 2017
ԲՀԿ–ում ցայտնոտ է. ԲՀԿ–ականները տարբեր «կանալներով» փորձում են ճշտել ցուցակում իրենց տեղը
Հաշված ԲՀԿ-ականներ են տեսել ցուցակները, հրապարակվել է միայն առաջին տասնյակը։
16:17
21 Փետրվարի 2017
ՀՀ վարչապետը պաշտոնական այցով կմեկնի Վրաստան
Հայաստանի վարչապետ Կարեն Կարապետյանը փետրվարի 23–ին երկօրյա պաշտոնական այցով կմեկնի Վրաստան։