486.21
-0.98
517.62
-1.72
8.15
+0.04
-10
Եղանակը Երևանում
Հայ
Երևանում կայացավ Արշիլ Գորկու կյանքի մասին գիտաժողովը
18:31
12 Սեպտեմբերի 2008

Ուրբաթ Երևանում «Արշիլ Գորկին և Հայաստանը» թեմայով գիտաժողով անցկացվեց նկարչի հիշատակին նվիրված Օրերի շրջանակներում։

«Արշիլ Գորկին մեծ ներդրում ունի ժամանակակից գեղանկարչության զարգացման գործում՝ վիթխարի ազդեցություն ունենալով հայկական արվեստի ու մշակույթի վրա»,- «Ապաքաղաքականացվա՞ծ է արդյոք Արշիլ Գորկին» վերնագրով իր զեկույցում հայտարարեց արվեստի պատմաբան Վարդան Ազատյանը։

Նրա խոսքերով, գիտաժողովի նպատակը նկարչի դերը հայ ժողովրդի պատմության մեջ որոշելն է։ Այդ առնչությամբ փորձագետը նշեց, որ Գորկու աշխատանքների մեծամասնությունը նկարված է իր մանկության տարիների հիշողությունների հիման վրա. բանն այն է, որ նկարչի մանկությունն անցել է Օսմանյան կայսրությունում, որտեղ 20-րդ դարասկզբին ավելի քան մեկուկես միլիոն հայ ցեղասպանության զոհ դարձավ։   

Ընդ որում, Ազատյանը նշեց, որ չնայած քաղաքականության հանդեպ ունեցած անտարբերությանը, նկարիչն առանձնահատուկ կերպով հիանում էր Իոսիֆ Ստալինի անհատականությամբ՝ համարելով նրան «ժողովրդի հայր»։ «Ինչպես ասում էր հայտնի արվեստաբան Հարոլդ Ռոզենբերգը, Արշիլի՝ քաղաքականության հանդեպ ունեցած հետաքրքրությունը էմոցիոնալ-զգայական գունավորում ունի։ Նկարիչը մեծ «ստալինիստ» էր, այդ իսկ պատճառով Ստալինի կերպարը միշտ հետաքրքրություն ու հիացմունք էր առաջ բերում նրա մոտ»,-  նշեց փորձագետը։

Իտալիայի Ֆլորենցիա քաղաքից եկած պրոֆեսոր Մարկ Չիանկին իր խոսքում ներկայացրեց նկարչի արվեստի սկզբնաղբյուրները և փորձեց բացահայտել Արշիլ Գորկու անհատականությունը։

«Նա շատ քչախոս մարդ էր և երբեք չէր խոսում իր ծանր մանկության մասին։ Ապագա նկարիչը փաստորեն մանկություն չի էլ ունեցել»,- ասաց պրոֆեսորը։   

Ընդ որում, արվեստաբան Աննա Գալստյանը նշեց, որ նկարչի գլխավոր ժառանգությունը քրոջը՝ Վարդուհուն, ուղղված նամակներն են , որոնք առանցքային դեր են խաղացել նրա անհատականության կերտման գործում։ «Հենց այդ նամակներում են բացվում նրա ամենագաղտնի մտքերը»,- ասաց նա։  

«Գորկու հիշատակին նվիրված օրերը Հայաստանում» անցկացվում են Երևանում և Էջմիածնում սեպտեմբերի 11-16-ը ՀՀ մշակույթի նախարարության նախաձեռնությամբ։  

Օրերի շրջանակներում կանցկացվի Վասպուրականի մանրանկարչության ցուցահանդեսը (հինավուրց ձեռագրերի գիտահետազոտական ինստիտուտ Մատենադարանում), իսկ ժամանակակից հայ նկարիչների աշխատանքները կցուցադրվեն Մինասի թանգարանում Ջաջուռ գյուղում։

Արշիլ Գորկին (իսկական անունը Ոստանիկ Ադոյան)՝ համաշխարհային ճանաչում ունեցող ժամանակակից նկարիչը, ծնվել է 1904 թ.-ին Արևմտյան Հայաստանում։ Գորկին 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ ամերիկացի նկարիչներից մեկն է համարվում, նրա նկարները ցուցադրված են ԱՄՆ բոլոր խոշորագույն պատկերասրահներում, ինչպես նաև լոնդոնյան «Թեյթ»-ում։  

1915 թ.-ին 11 տարեկան հասակում նրան հաջողվեց խուսափել Օսամյան Թուրքիայի իշխանությունների կողմից կազմակերպված հայերի կոտորածից։ Մոր հետ նա տեղափոխվեց Երևան։ Նրա մայրը՝ Շուշանիկ Տեր-Մարտիրոսյանը, ծնունդով տոհմական հոգևորականների ընտանիքից էր։  

Մոր հետ շփումը հսկայական ազդեցություն է ունեցել նկարչի ապագայի վրա։ 1920 թ.-ին մոր մահից հետո 16-ամյա Ադոյանը գաղթել է ԱՄՆ, որտեղ էլ փոխել է անունը՝ դառնալով Արշիլ Գորկի։ Արվեստագետի իր կեղծանվան մեջ նկարիչը միավորել է Արշիլ (Ախիլ) անունն ու Գորկի ազգանունը իր սիրելի գրող Մաքսիմ Գորկու պատվին։  

Նա ուսումնասիրել է հին ժողովուրդների արվեստը և փորձել իրեն գեղանկարչության գրեթե բոլոր ժանրերում, մինչև գտել է իրեն մեկում՝ մաքուր վերացական նկարչության մեջ։

Նկարիչն արժանացավ հասարակության ճանաչմանը, սակայն 1948 թ.-ին նա իր մենեջերի հետ վթարի ենթարկվեց, որի արդյունքում Գորկին կոտրեց պարանոցը, և նրա աշխատող ձեռքը պարալիզվեց։ Դրանից հետո նրա կյանքում ծանր շրջան սկսվեց, որը կապված էր նաև կնոջ հեռանալու հետ։ Արդյունքում նկարիչը 44 տարեկան հասակում ինքնասպան եղավ Կոննեկտիկուտի իր արվեստանոցում։ --0--

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
00:01
22 Հունվարի 2017
ԱՄՆ նախագահի անցումային վարչակազմը գլխավորել է Քեն Նահիգյանը
ԱՄՆ նախագահի վարչակազմի անցումային վարչակազմը նոր ղեկավար ունի:
16:57
20 Հունվարի 2017
Իշխան Զաքարյանը դարձել է Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքի շտաբի պետը
Հայաստանի ՀՀ վերահսկիչ պալատի ղեկավար Իշխան Զաքարյանը գլխավորել է Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքի նախընտրական շտաբը։
15:30
20 Հունվարի 2017
Մինսկն արտահանձնում է բլոգեր Լապշինին Ադրբեջանին
Բելառուսի Հանրապետությունը որոշել է արտահանձնել Ռուսաստանի Դաշնության և Իսրայելի պետության քաղաքացի Ալեքսանդր Լապշինին։
19:48
19 Հունվարի 2017
Խաչատուր Սուքիասյանը չի պատրաստվում գլխավորել ԲՀԿ շտաբը
Հայ խոշոր գործարար Խաչատուր Սուքիասյանը չի պատրաստվում գլխավորել «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության շտաբն առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններում:
10:57
19 Հունվարի 2017
Խաչատուր Սուքիասյանը կլինի Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքի շտաբի պետը
Երկար քննարկումներից հետո Խաչատուր Սուքիասյանը որոշել է առաջիկա ընտրություններին մասնակցել Գագիկ Ծառուկյանի դաշինքով։
12:37
18 Հունվարի 2017
Հայաստանի խորհրդարանի աշխատակազմի ղեկավարը ցանկանում է վերադառնալ արդարադատության նախարարի պաշտոնին
Հայաստանի խորհրդարանի աշխատակազմի ղեկավար Հրայր Թովմասյանը ցանկանում է վերադառնալ արդարադատության նախարարի պաշտոնին:
11:43
18 Հունվարի 2017
Գագիկ Ծառուկյանի կողմնակիցների թիվը սրընթաց աճում է
Գագիկ Ծառուկյանի պոտենցիալ կողմնակիցների թիվը սրընթաց աճում է:
17:19
17 Հունվարի 2017
Ծառուկյանի վերադարձը կազդի Հայաստանի խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքների վրա. փորձագետ
«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության հիմնադիր Գագիկ Ծառուկյանի վերադարձը մեծ քաղաքականություն, անկասկած, կազդի առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքների վրա։
15:50
17 Հունվարի 2017
Լավրովը` Արցախ այցելած բլոգերի կալանավորման մասին. մենք դեմ ենք այս կամ այն տարածք անհատի այցելության քրեականացմանը
ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովը, մեկնաբանելով Ադրբեջանի պահանջով Մինսկում բլոգեր Ալեքսանդր Լապշինի կալանավորման մասին տեղեկությունը, հայտարարել է, որ Մոսկվան դեմ է այս կամ այն տարածք անհատի այցելության քրեականացմանը։
13:52
17 Հունվարի 2017
Գագիկ Ծառուկյան. բացում եմ քաղաքական գործունեության փակված էջը և մասնակցելու եմ 2017 թ.–ի խորհրդարանական ընտրություններին
«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության հիմնադիր և նախկին առաջնորդ Գագիկ Ծառուկյանը հայտարարում է քաղաքականություն վերադառնալու և 2017 թ.–ի խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցելու մասին։
13:10
17 Հունվարի 2017
Սեյրան Օհանյանն ու Վարդան Օսկանյանը քննարկել են առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններին առնչվող հարցեր
ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար Սեյրան Օհանյանը երեքշաբթի հանդիպել է նախկին արտգործնախարար, «Համախմբում» կուսակցության նախագահ Վարդան Օսկանյանի հետ:
11:03
17 Հունվարի 2017
ՀՀ վարչապետը պաշտոնական այցով կմեկնի ՌԴ
Այցի շրջանակում Կարեն Կարապետյանը Մոսկվայում հանդիպում կունենա ՌԴ վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդևի հետ: