484.51
-0.37
518.72
-3.16
8.61
-0.05
+22
Եղանակը Երևանում
Հայ
Երևանում կայացավ Արշիլ Գորկու կյանքի մասին գիտաժողովը
18:31
12 Սեպտեմբերի 2008

Ուրբաթ Երևանում «Արշիլ Գորկին և Հայաստանը» թեմայով գիտաժողով անցկացվեց նկարչի հիշատակին նվիրված Օրերի շրջանակներում։

«Արշիլ Գորկին մեծ ներդրում ունի ժամանակակից գեղանկարչության զարգացման գործում՝ վիթխարի ազդեցություն ունենալով հայկական արվեստի ու մշակույթի վրա»,- «Ապաքաղաքականացվա՞ծ է արդյոք Արշիլ Գորկին» վերնագրով իր զեկույցում հայտարարեց արվեստի պատմաբան Վարդան Ազատյանը։

Նրա խոսքերով, գիտաժողովի նպատակը նկարչի դերը հայ ժողովրդի պատմության մեջ որոշելն է։ Այդ առնչությամբ փորձագետը նշեց, որ Գորկու աշխատանքների մեծամասնությունը նկարված է իր մանկության տարիների հիշողությունների հիման վրա. բանն այն է, որ նկարչի մանկությունն անցել է Օսմանյան կայսրությունում, որտեղ 20-րդ դարասկզբին ավելի քան մեկուկես միլիոն հայ ցեղասպանության զոհ դարձավ։   

Ընդ որում, Ազատյանը նշեց, որ չնայած քաղաքականության հանդեպ ունեցած անտարբերությանը, նկարիչն առանձնահատուկ կերպով հիանում էր Իոսիֆ Ստալինի անհատականությամբ՝ համարելով նրան «ժողովրդի հայր»։ «Ինչպես ասում էր հայտնի արվեստաբան Հարոլդ Ռոզենբերգը, Արշիլի՝ քաղաքականության հանդեպ ունեցած հետաքրքրությունը էմոցիոնալ-զգայական գունավորում ունի։ Նկարիչը մեծ «ստալինիստ» էր, այդ իսկ պատճառով Ստալինի կերպարը միշտ հետաքրքրություն ու հիացմունք էր առաջ բերում նրա մոտ»,-  նշեց փորձագետը։

Իտալիայի Ֆլորենցիա քաղաքից եկած պրոֆեսոր Մարկ Չիանկին իր խոսքում ներկայացրեց նկարչի արվեստի սկզբնաղբյուրները և փորձեց բացահայտել Արշիլ Գորկու անհատականությունը։

«Նա շատ քչախոս մարդ էր և երբեք չէր խոսում իր ծանր մանկության մասին։ Ապագա նկարիչը փաստորեն մանկություն չի էլ ունեցել»,- ասաց պրոֆեսորը։   

Ընդ որում, արվեստաբան Աննա Գալստյանը նշեց, որ նկարչի գլխավոր ժառանգությունը քրոջը՝ Վարդուհուն, ուղղված նամակներն են , որոնք առանցքային դեր են խաղացել նրա անհատականության կերտման գործում։ «Հենց այդ նամակներում են բացվում նրա ամենագաղտնի մտքերը»,- ասաց նա։  

«Գորկու հիշատակին նվիրված օրերը Հայաստանում» անցկացվում են Երևանում և Էջմիածնում սեպտեմբերի 11-16-ը ՀՀ մշակույթի նախարարության նախաձեռնությամբ։  

Օրերի շրջանակներում կանցկացվի Վասպուրականի մանրանկարչության ցուցահանդեսը (հինավուրց ձեռագրերի գիտահետազոտական ինստիտուտ Մատենադարանում), իսկ ժամանակակից հայ նկարիչների աշխատանքները կցուցադրվեն Մինասի թանգարանում Ջաջուռ գյուղում։

Արշիլ Գորկին (իսկական անունը Ոստանիկ Ադոյան)՝ համաշխարհային ճանաչում ունեցող ժամանակակից նկարիչը, ծնվել է 1904 թ.-ին Արևմտյան Հայաստանում։ Գորկին 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ ամերիկացի նկարիչներից մեկն է համարվում, նրա նկարները ցուցադրված են ԱՄՆ բոլոր խոշորագույն պատկերասրահներում, ինչպես նաև լոնդոնյան «Թեյթ»-ում։  

1915 թ.-ին 11 տարեկան հասակում նրան հաջողվեց խուսափել Օսամյան Թուրքիայի իշխանությունների կողմից կազմակերպված հայերի կոտորածից։ Մոր հետ նա տեղափոխվեց Երևան։ Նրա մայրը՝ Շուշանիկ Տեր-Մարտիրոսյանը, ծնունդով տոհմական հոգևորականների ընտանիքից էր։  

Մոր հետ շփումը հսկայական ազդեցություն է ունեցել նկարչի ապագայի վրա։ 1920 թ.-ին մոր մահից հետո 16-ամյա Ադոյանը գաղթել է ԱՄՆ, որտեղ էլ փոխել է անունը՝ դառնալով Արշիլ Գորկի։ Արվեստագետի իր կեղծանվան մեջ նկարիչը միավորել է Արշիլ (Ախիլ) անունն ու Գորկի ազգանունը իր սիրելի գրող Մաքսիմ Գորկու պատվին։  

Նա ուսումնասիրել է հին ժողովուրդների արվեստը և փորձել իրեն գեղանկարչության գրեթե բոլոր ժանրերում, մինչև գտել է իրեն մեկում՝ մաքուր վերացական նկարչության մեջ։

Նկարիչն արժանացավ հասարակության ճանաչմանը, սակայն 1948 թ.-ին նա իր մենեջերի հետ վթարի ենթարկվեց, որի արդյունքում Գորկին կոտրեց պարանոցը, և նրա աշխատող ձեռքը պարալիզվեց։ Դրանից հետո նրա կյանքում ծանր շրջան սկսվեց, որը կապված էր նաև կնոջ հեռանալու հետ։ Արդյունքում նկարիչը 44 տարեկան հասակում ինքնասպան եղավ Կոննեկտիկուտի իր արվեստանոցում։ --0--

Loading...
Թեմատիկ նյութեր

Բաժնի այլ նյութեր
13:47
15 Ապրիլի 2017
ՌԴ-ում ՀՀ դեսպան. Անկարան տարածաշրջանային ապակառուցողական քաղաքականություն է վարում
Ռուսաստանում Հայաստանի դեսպան Վարդան Տողանյանը կարծում է, որ Անկարան տարածաշրջանային ապակառուցողական քաղաքականություն է վարում:
14:52
13 Ապրիլի 2017
ՀՀ նախագահն աշխատանքային այցով մեկնել է Ղրղըզստան
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր աշխատանքային այցով մեկնել է Ղրղըզստանի Հանրապետություն:
17:26
12 Ապրիլի 2017
Թրամփը, հնարավոր է, ապրիլի 24-ին արտասանի «ցեղասպանություն» բառը
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփն ապրիլի 24-ի ելույթում, հնարավոր է, օգտագործի «ցեղասպանություն» եզրը:
12:09
12 Ապրիլի 2017
Դաշնակների ախորժակն էլ ավելի է մեծացել
Խորհրդարանական ընտրություններում ՀՅԴ-ի հաջողություններով պայմանավորված՝ պարզվում է՝ նրանց ախորժակն էլ է մեծացել։
11:14
12 Ապրիլի 2017
Շառլ Ազնավուրն այլևս չի լինելու ՀՀ դեսպանը Շվեյցարիայում. հայտնի է դեսպանի նոր թեկնածուի անունը
93-ամյա աշխարհահռչակ շանսոնյե Շառլ Ազնավուրն այլևս չի լինելու Հայաստանի արտակարգ և լիազոր դեսպանը Շվեյցարիայում և ՄԱԿ-ի Ժնևյան գրասենյակում:
20:17
11 Ապրիլի 2017
ՀՀ նախագահ. Հայաստանի համար բարեկամ Վրաստանի հետ հարաբերությունները թանկ են
ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը երեքշաբթի ընդունել է Վրաստանի արտաքին գործերի նախարար Միխեիլ Ջանելիձեին։
17:10
11 Ապրիլի 2017
Նալբանդյան. Հայաստանի և Վրաստանի միջև խնդիրներ չկան
Երկու երկրների միջև հարաբերությունները զարգանում են փոխշահավետ համագործակցության ոգով, երեքշաբթի լրագրողներին ասաց ՀՀ արտգործնախարարը:
11:14
11 Ապրիլի 2017
Գագիկ Ծառուկյանն անձամբ է գլխավորելու «Ծառուկյան» խմբակցությունը
«ԲՀԿ նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը որոշել է անձամբ գլխավորել «Ծառուկյան» խմբակցությունը:
20:45
07 Ապրիլի 2017
Կոնգրես-ՀԺԿ դաշինքը կդիմի ԿԸՀ և ՍԴ ընտրությունները անվավեր ճանաչելու պահանջով
ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր–Պետրոսյանի գլխավորած Կոնգրես-ՀԺԿ դաշինքը կպահանջի անվավեր ճանաչել ապրիլի 2–ին կայացած խորհրդարանական ընտրությունները գրանցված խախտումների պատճառով:
11:15
06 Ապրիլի 2017
Րաֆֆի Հովհաննիսյանն ու Վարդան Օսկանյանը դու՞րս են գալիս քաղաքականությունից
Երկուսն էլ նախկինում ԱՄՆ քաղաքացիներ են եղել։
19:02
30 Մարտի 2017
Հայ քաղաքագետը հայտնել է առաջիկա ընտրությունների հիմնական ինտրիգը
Քաղաքագետ Սերգեյ Մինասյանը հայտնել է խորհրդարանական ընտրությունների` փորձագիտական հանրությանը հետաքրքրող հիմնական ինտրիգը։
19:40
27 Մարտի 2017
Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳՆ ղեկավարները բարձր մակարդակով հանդիպում են նախապատրաստում. Հոգլանդ
Հայաստանի և Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարարները բարձր մակարդակով հանդիպում են նախապատրաստում: