486.78
+0.12
515.5
+2.27
8.41
+0.01
+2
Եղանակը Երևանում
Հայ
Երևանում բացվել է «Աղվանքի պետականությունը և էթնոմշակութային ժառանգությունը» միջազգային գիտական համաժողովը
18:53
03 Սեպտեմբերի 2007

ԵՐԵՎԱՆ, 3 սեպտեմբերի./Նովոստի-Արմենիա/. Երկուշաբթի Երևանում բացվեց «Աղվանքի պետականությունը և էթնոմշակութային ժառանգությունը» միջազգային գիտական համաժողովը։

Ինչպես համաժողովի բացման ժամանակ նշեց ՀՀ ԳԱԱ փոխնախագահ, ակադեմիկոս Վլադիմիր Բարխուդարյանը, Աղվանքի հետ կապված հարցերը շատ կարևոր պատմական և մշակութագիտական խնդիրներ են, որոնք չափազանց մեծ նշանակություն ունեն կովկասագետների և հայագետների համար։

Նա նշեց, որ 1,5 հազարամյակի ընթացքում հայերը սերտ հարաբերություններ են ստեղծել երկու ազգերի՝ վրացիների և ալբանացիների հետ, որոնք միաժամանակ ընդունել են քրիստոնեությունը և ստեղծել գրերը։

«Աղվանքի ուսումնասիրումը թույլ է տալիս ավելի լավ հասկանալ Ադրբեջանի դիրքորոշումը Հայաստանի նկատմամբ, որոնք ավելի են հեռանում պատմական իրականությունից և տեղափոխվում են գիտական ֆանտաստիկայի ոլորտ»,- ասաց Բարխուդարյանը։

Իր հերթին, «Միտք» վերլուծական կենտրոնի ղեկավար Էդուարդ Աբրահամյանը նշեց, որ համաժողովը ոչ միայն գիտական, այլև սոցիալ-հասարակական և քաղաքական նշանակություն ունի։

«Ուսումնասիրելով Աղվանքի և ալբանացի ժողովուրդների անցյալը և ժամանակակից պատմությունը, համաժողովը կծառայի Կովկասում տիրող ժամանակակից էթնոքաղաքական գործընթացների ավելի լավ հասկանալուն»,- ասաց Աբրահամյանը։

Նա հույս հայտնեց, որ համաժողովը կնպաստի նաև Կովկասի ժողովուրդների փոխըմբռնմանը, նրանց միջև վստահության ամրապնդմանը և տարածաշրջանում միմյանց հետ հակամարտող ազգերի միջև խաղաղ երկխոսության ստեղծմանը։

«Գաղտնիք չէ, որ հետխորհրդային Կովկասն այսօր վերափոխվել է մի տարածքի, որտեղ համընկել են աշխարհի շատ առաջատար երկրների շահերը, բացի այդ տարածաշրջանն իրենից ներկայացնում է տարբեր կոնցեսիաների մի ինքնատիպ խճանկար, որտեղ գոյություն ունեն և զարգանում են աշխարհայացքային հակասություններ, սակայն այդ ամենը չպետք է առիթ հանդիսանա տարաբնույթ հակամարտությունների համար»,- կարծում է Աբրահամյանը։

«Աղվանքի պետականությունը և էթնոմշակութային ժառանգությունը» միջազգային գիտական համաժողովի, որն անցկացվելու է մինչև սեպտեմբերի 5-ը, կազմակերպիչներն են ՀՀ ԳԱԱ արևելագիտության ինստիտուտը և «Միտք» վերլուծական կենտրոնը։ Համաժողովին մասնակցում են գիտնականներ Եվրոպայից, Ռուսաստանից և ԱՊՀ երկրներից։

Աղվանքը արևելյան Անդրկովկասի տարածքում գտնվող հնագույն պետություններից է, բնակեցված է տարբեր ազգություններով, այդ թվում ՝ ալբանացիներով (Կասպից ծովի ափին, Արաքս և Քուռ գետերի ներքին հոսանքի մոտ)։Աղվանքի հատուկ տեղը պատմության մեջ բացատրվում է նրանով, որ նրա տարածքում էին գտնվում «Կովկասի դարպասները»   (Չոլա քաղաքը ժամանակակից Դերբենտի շրջանում), որոնք որպես կամուրջ կապում էին Եվրոպան և Ասիան։

Մ.թ.ա. 1 դարում Աղվանքի ժողովուրդը Հայաստանի և Վրաստանի ժողովուրդների հետ հերոսական պայքար էր մղում հին հռոմեացիների դեմ՝ նրանց Անդրկովկաս ներխուժելու ժամանակ (Լուկուլայի արշավները մ.թ.ք. 69-97 և Պոմպեյի արշավները 66-65 մ.թ.ա.)։

Մ.թ.ա. 3-5 դդ. Աղվանքում քրիստոնեությունը ընդունվում է որպես պետական կրոն։ Աղվանքի քրիստոնեական եկեղեցու առաջնորդն էր ինքնավար ալբանացի կաթողիկոսը։

5-րդ դարում Աղվանքը հակասասանյան ապստամբության (450—451) ամենաակտիվ մասնակիցներից էր, որը գլխավորում էր հայ իշխան Վարդան Մամիկոնյանը։ 6-րդ դարում սասանիդները ոչնչացրեցին ալբանացի թագավորների դինաստիան, իսկ 7-րդ դարում սասանիդյան շահինշահերի լծի դեմ շարունակական պայքար մղելու արդյունքում Աղվանքի անկախությունը վերականգնվեց։

7-րդ դարում Աղվանքի ամենանշանավոր տիրակալը Ջևանշիր Գիրդիմանսկին էր [638—670]։ Նրա օրոք լայն զարգացում ստացավ ալբանական գիրը և կազմվեց «Աղվանների պատմությունը», որը պատկանում էր հայ պատմաբան Մովսես Կաղանկատվացու գրչին, որն էլ հանդիսանում է Աղվանքի պատմության հիմնական աղբյուրը։

8-րդ դարում Աղվանքի բնակչության մեծ մասը մուսուլմանացվեց Խալիֆաթի կողմից։ 9-10 դդ. ընթացքում ալբանացի իշխաններին հաջողվեց մի քանի անգամ, կարճ ժամանակով Աղվանքում վերականգնել արքայական իշխանությունը։ --0—

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
12:19
22 Փետրվարի 2017
Խաչատուր Սուքիասյան. աջակցում եմ ՀԱԿ–ին, բայց Ծառուկյանի կողքին եմ
Ես նախկինում էլ հայտարարել եմ, որ աջակցել եմ և աջակցելու եմ` հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նրանց հետ ես քաղաքական դժվար ճանապարհ եմ անցել, նշել է Սուքիասյանը։
10:57
22 Փետրվարի 2017
ԲՀԿ–ում ցայտնոտ է. ԲՀԿ–ականները տարբեր «կանալներով» փորձում են ճշտել ցուցակում իրենց տեղը
Հաշված ԲՀԿ-ականներ են տեսել ցուցակները, հրապարակվել է միայն առաջին տասնյակը։
16:17
21 Փետրվարի 2017
ՀՀ վարչապետը պաշտոնական այցով կմեկնի Վրաստան
Հայաստանի վարչապետ Կարեն Կարապետյանը փետրվարի 23–ին երկօրյա պաշտոնական այցով կմեկնի Վրաստան։
13:25
21 Փետրվարի 2017
Ալիևն իր կնոջը հանրապետության առաջին փոխնախագահ է նշանակել
Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը երկրի առաջին տիկին Մեհրիբան Ալիևային նշանակել է հանրապետության առաջին փոխնախագահ:
21:36
20 Փետրվարի 2017
Մահացել է ՄԱԿ–ում ՌԴ մշտական ներկայացուցիչ Վիտալի Չուրկինը
ՄԱԿ–ում ՌԴ մշտական ներկայացուցիչ Վիտալի Չուրկինը մահացել է Նյու Յորքում իր 65–ամյակից մեկ օր առաջ:
11:09
20 Փետրվարի 2017
Զարուհի Փոստանջյան. դադարեցնում եմ իմ անդամակցությունը «Ժառանգություն» կուսակցությանը
«Ժառանգություն» խմբակցության ղեկավար Զարուհի Փոստանջյանը հայտարարել է, որ դադարեցնում է իր անդամակցությունը կուսակցությանը։
18:20
17 Փետրվարի 2017
Օսկանյան. Հայաստանը արտաքին քաղաքականության հետընթաց է ապրում
Հայաստանը հետընթաց է ապրում արտաքին քաղաքականությունում, մասնավորապես, ղարաբաղյան հակամարտության բանակցային գործընթացում, հայտարարել է Վարդան Օսկանյանը։
14:51
15 Փետրվարի 2017
Էդվարդ Նալբանդյանը կայցելի Ռուսաստան` Լավրովի հետ բանակցելու
ՀՀ ԱԳ նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը փետրվարի 21-22-ը կայցելի Ռուսաստան` ՌԴ արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովի հետ բանակցություններ վարելու նպատակով:
12:02
15 Փետրվարի 2017
ՀՀ ԱԳ նախարարը կմասնակցի Մյունխենի անվտանգության համաժողովին
ՀՀ ԱԳ նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը կմասնակցի Մյունխենի անվտանգության համաժողովին։
21:00
14 Փետրվարի 2017
Շարմազանով. վարչապետը չի ներառվել ՀՀԿ–ի համամասնական ցուցակում, սակայն կզբաղվի քարոզչությամբ
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանը չի ներառվել ՀՀԿ–ի համամասնական ցուցակում, սակայն կզբաղվի նախընտրական քարոզչությամբ։
19:41
14 Փետրվարի 2017
ՀՀԿ–ն հրապարակեց համամասնական ցուցակի առաջին հնգյակը
Հայտնի է, թե ով կգլխավորի ՀՀԿ–ի ընտրական ցուցակը։
10:15
13 Փետրվարի 2017
Հայաստանում նոր նախընտրական դաշինք է ձևավորվելու
Հայաստանում նոր նախընտրական դաշինք է ձևավորվել ապրիլի 2–ին նախատեսված խորհրդարանական ընտրությունների նախաշեմին։