482.26
+0.64
516.89
-1.62
7.57
+0.02
-4
Եղանակը Երևանում
Հայ
Հայաստանը կարող է դաշտ դառնալ Արևմուտքի և Արևելքի համագործակցության համար
12:06
11 Մարտի 2010

Վերջին երկու տարվա ընթացքում բուռն զարգացումներ տեղի ունեցան ինչպես Հարավային Կովկասում, այնպես էլ նրա շուրջ: Այս կապակցությամբ հայտնվե՞լ են, արդյոք, նոր սպառնալիքներ Հայաստանի ազգային անվտանգության համար, թե՞ սրվել են հները:

Ռ. Գիրագոսյան. Ազգային անվտանգության սպառնալիքները փոխվել են: Ոչ միայն Հայաստանի, այլև տարածաշրջանի բոլոր երկրների համար առաջին նոր սպառնալիքը տնտեսական ճգնաժամն է, որը ցույց տվեց ազգային անվտանգության հասկացության իմաստի ձևափոխումը: 2008թ.-ի օգոստոսին Վրաստանում տեղի ունեցած պատերազմը ցույց տվեց, որ պահպանվել է ռազմական բաղկացուցիչի սպառնալիքը: Վրացական պատերազմի դասը կայանում է նրանում, որ այդ ողբերգությունը վրացական ղեկավարության սխալ հաշվարկների և սխալների արդյունքն է: Դա ևս մեկ անգամ ցույց տվեց որոշումների ընդունման գործընթացի ողջ կարևորությունը:

Միաժամանակ մենք տեսնում ենք, որ հայտնվում են նոր, ոչ ավանդական սպառնալիքներ ազգային անվտանգության համար: Օրինակ՝ ո՞վ կարող էր պատկերացնել, որ «թռչնի» կամ «խոզի» գրիպը կարող է դիտարկվել ազգային անվտանգության սպառնալիքների տեսանկյունից:  

Նովոստի-Արմենիա. Եթե խոսենք ոչ ավանդական սպառնալիքների մասին, կարելի՞ է, արդյոք, դրանց թվին դասել ահաբեկչությունը կամ միջուկային սպառնալիքը:

Ռ. Գիրագոսյան – Իհարկե: Հայաստանը տարածաշրջանում միակ պետությունն է, որ ատոմայական ունի: Եվ անկեղծ ասած՝ դա մեծ սպառնալիք է Հայաստանի համար: Քանի որ երկիրը սեյսմիկ գոտում է, մշտապես ԱԷԿ-ի տարածքում երկրաշարժի հետ կապված ռիսկեր կան: Սակայն գոյություն ունեն ավելի կոնկրետ ռիսկեր, որոնք անմիջապես կապված չեն Մեծամորի ատոմակայանի անվտանգության հետ: Խնդիրը միջուկային ռեակտորներից արտամղվող վառելիքի մասին է, որ Հայաստանը թաղում է սեփական տարածքում: Շատ երկրներ, օրինակ՝ Ֆրանսիան, միջուկային թափոնները դուրս է հանում երկրի տարածքից: Իսկ Հայաստանը թաղում է դրանք հողի տակ, որտեղ նրանք հազարամյակներ շարունակ շարունակում են ռադիոակտիվ մնալ: Դա ապագա սերունդների ժառանգությունն է: Ես աջակցում եմ ԱԷԿ-ի նոր բլոկի կառուցման ծրագրին: Սակայն ես չեմ կարող աջակցել կայանի ներկայիս անպատասխանատու շահագործմանը:

Նովոստի-Արմենիա. Ինչ վերաբերում է տնտեսական սպառնալիքներին, չե՞ք կարծում, որ Հայաստանն արժանի ուշադրություն չի դարձնում մի երկրի հետ հարաբերությունների քաղաքականությանը, որը մեզ համար միակ պատուհանն է դեպի աշխարհ, դա Վրաստանն է: Դուք չե՞ք կարծում, որ երկու պետությունների հարաբերություններում «վակուում» գոյություն ունի:

Ռ. Գիրագոսյան. Դա Վրաստանի սխալն է: Հայաստանը չի կարող հույս դնել միայն Վրաստանի վրա: Այդ պատճառով էլ նշվում է Թուրքիայի հետ սահմանների բացման կարևորությունը: Ռազմավարական կարևոր նշանակություն ունի նաև Իրանի հետ սահմանը: Այսօրվա դրությամբ Վրաստանը վայելում է իր մենաշնորհային դիրքը, սակայն դա Հայաստանի նկատմամբ բարեկամական վերաբերմունքի դրսևորում չէ: Ես կոչ չեմ անում հակավրացական կամ ռուսամետ քաղաքականություն վարել: Ես միայն խոսում եմ այն մասին, որ անհրաժեշտ է հույսը միայն Վրաստանի վրա չդնել և նոր լուծումներ փնտրել:

Հայ-վրացական հարաբերությունները միշտ բարդ են եղել: Խնդիրը Ջավախքն է, որը խնդրահարույց է ինչպես վրացական, այնպես էլ հայկական իշխանությունների համար: Սակայն Ջավախքի խնդիրը Ղարաբաղի հարցը չէ: Այն ավելի շատ կապված է տնտեսական ճգնաժամի և լեզվական հարցերի հետ: Ես քննադատում եմ վերջին երկու վրացական կառավարություններն այն պատճառով, որ նրանք միայն վատթարացրեցին իրավիճակը, չնպաստեցին դրա լուծմանը: Խնդիրը Վրաստանի մեջ Ջավախքի անբավարար ինտեգրվածության մասին է: Իշխանություններն այդ տարածքը աղքատ են պահում: Վրաստանը դասեր չքաղեց Աբխազիայից և Հարավային Օսեթիայից ձեռք բերած փորձից: Նրանք պետք է բարելավեն այդ շրջանի տնտեսական վիճակը: Ջավախքի մյուս խնդիրը օլիգարխներն ու կոռուպցիան են, և այն համընկնում է Հայաստանի խնդիրների հետ:

Նովոստի-Արմենիա. Ձեր կարծիքով արժե՞, արդյոք, որ Հայաստանը փոխի զարգացման սեփական ուղղվածությունը արտաքին քաղաքականության մեջ: Մենք պե՞տք է ձգտենք դեպի Եվրոպա, Ասիա կամ Մերձավոր Արևելք:

Ռ. Գիրագոսյան. Հայաստանը պատմականորեն խաչմերուկ է եղել, որտեղ հանդիպել և մարտնչել են կայսրությունները: Այժմ հետաքրքրականն այն է, որ տարածաշրջանը ժամանակակից փուլում կարող է համագործակցության, այլ ոչ թե հակամարտության դաշտ դառնալ: Օրինակ՝ Հայաստանը տարածաշրջանի միակ երկիրն է, որը կարող է կամուրջ դառնալ դեպի Իրան ամերիկացիների, եվրոպացիների և ռուսների համար: Դա այն է, ինչ չեն կարող առաջարկել Վրաստանը, Ադրբեջանն ու Թուրքիան: Տարածաշրջանում մեկ այլ հետաքրքիր գործոնը դրա զարգացումն ու փոփոխությունն է: Հայաստանին անհրաժեշտ չէ ընտրություն կատարել Արևմուտքի և Արևելքի միջև: Դա կարող է վերադարձնել նրան ավելի վաղ իրականացված կոմպլեմենտարիզմի քաղաքականությանը: Վտանգը երկրի մեկուսացման, փակ սահմանների պատճառով նրա անբավարար ռազմավարական նշանակության մեջ է:

Նովոստի-Արմենիա. Կարելի՞ է, արդյոք, պնդել, որ Հայաստանը տարածաշրջանում «ձգողության» նոր կենտրոն է դառնում:

Ռ. Գիրագոսյան. Այո, նա ձեռք է բերում այդ կարգավիճակը: Դա ունի երկու հիմնական պատճառ: Հիմնական պատճառն այն է, որ Հայաստանը տարածաշրջանի միակ երկիրն է, որտեղ Ռուսաստանը և ԱՄՆ-ն, Արևելքն ու Արևմուտքը կարող են միասին աշխատել: Հայաստանն ավելի կայուն երկիր է, քան Ադրբեջանը և Վրաստանը: Ոչ ավելի ժողովրդավարական, սակայն ավելի կայուն:

Նովոստի-Արմենիա. Այժմ հարավկովկասյան տարածաշրջանում գոյություն ունեն մարտական գործողությունների մեկնարկի նվազագույնը երկու պոտենցիալ հնարավորություններ՝ Ադրբեջանի կողմից և Իրանի նկատմամբ: Ինչպե՞ս կմեկնաբանեք նման իրավիճակը, և ինչպիսի՞ հետևանքների այն կարող է հանգեցնել տարածաշրջանում:

Ռ. Գիրագոսյան. Ղարաբաղում պատերազմի վերսկսումը ավելի իրական է, ընդ որում սպառնալիքների աղբյուրը Ադրբեջանն է: Հայաստանն ավելի ուժեղ է ռազմական տեսակետից, սակայն միայն պաշտպանության կողմից: Հայաստանն իրենից սպառնալիք չի ներկայացնում: Միայն Ադրբեջանն է սպառնում տարածաշրջանի կայունությանը:

Ինչ վերաբերում է Իրանի պատերազմին, ապա այն ևս գոյություն ունի: Պոտենցիալ կերպով այն Հայաստանի համար կարող է ունենալ ինչպես դրական, այնպես էլ բացասական հետևանքներ: Միայն Հայաստանը կարող է միջնորդի դեր ստանձնել, քանի որ միայն նա տարածաշրջանում լավ հարաբերություններ ունի միաժամանակ ԱՄՆ-ի, Ռուսաստանի և Իրանի հետ:

Նովոստի-Արմենիա. Ազգային և ռազմավարական ուսումնասիրությունների հայկական կենտրոնը գործում է արդեն 15 տարի: Այս ժամանակաընթացքում կենտրոնը բազմաթիվ անգամ տարբեր պետական գերատեսչությունների խորհրդակցություններ է իրականացնել: Լսու՞մ են, արդյոք, նրանք ձեզ: Կենտրոնը որևէ՞ ազդեցություն ունի որոշումների ընդունման գործընթացի վրա:

Ռ. Գիրագոսյան. Ես կարող եմ խոսել միայն իմ ղեկավարության ժամանակահատվածի մասին: Կենտրոնը 15 տարվա պատմություն ունի և հայտնի է իր օբյեկտիվ ուսումնասիրություններով: Սա է իմ Հայաստանում գտնվելու պատճառը: Ժամանակ առ ժամանակ մենք բավականին քննադատաբար ենք գնահատում իշխանությունների վարած քաղաքականությունը: Սակայն միաժամանակ մենք աշխատում ենք իշխանությունների, խորհրդարանի, բանակի հետ: Այդ աշխատանքի նպատակը պետական ինստիտուտների, այլ ոչ անձերի կառուցման և կայացման գործում օգնություն ցուցաբերելն է: Մեր կարծիքը լրջորեն է ընկալվում բոլորի՝ ինչպես իշխանությունների, այնպես էլ ընդդիմության կողմից: Ես կարող եմ վստահաբար ասել, որ մեր ուսումնասիրությունների մասին տեղյակ են, և դրանք ընդունվում են բոլորի կողմից՝ սկսած առաջին նախագահ, ընդդիմադիր Հայ ազգային կոնգրեսի առաջնորդ Լևոն Տեր-Պետրոսյանից ընդհուպ մինչև խորհրդարանական խմբակցությունները՝ ի դեմս «Ժառանգության», Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության և «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության: Դա չի նշանակում, որ նրանք համաձայն են մեզ հետ: Մենք միայն կատարում ենք մեր ներդրումը:

Մեր խնդիրը իրազեկվածության բարձրացումն ու հիմնական խնդիրների շուրջ բանավեճերի անցկացման գործում օգնություն ցուցաբերելն է: Հենց դա է պատճառը, որ կենտրոնի աշխատանքը պետք է մնա օբյեկտիվ և կենտրոնանա քաղաքականության, այլ ոչ թե քաղաքական գործիչների վրա: Մենք պահպանում ենք անաչառությունն ու չեզոքությունը մեր ուսումնասիրություններում և վերլուծություններում: Մի օր մեր ուսումնասիրությունները կարող են պետք գալ նախագահ Սարգսյանին, մյուս օրը՝ Լևոն Տեր-Պետրոսյանին: Դա լավ ձևաչափ է մեր գործունեության համար, քանի որ այն որևէ բան պարունակում է կողմերից յուրաքանչյուրի համար: Հայկական քաղաքականության մեջ միակ հատվածը, որի հետ մենք չենք աշխատում, օլիգարխներն են, ովքեր դեռ չեն գիտակցել, որ սովորել է պետք:-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
18:58
15 Նոյեմբերի 2016
«Նոր հայեր». երեխաների պես ուրախանում էինք, որ կարողացել ենք նվաճել ՈՒՀԱ–ի գավաթը
«Նոր հայեր» թիմի անդամ և դերասան Արմեն Պետրոսյանը «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությանը տված բացառիկ հարցազրույցում խոսել է այն մասին, թե ինչպես է թիմը նվաճել ՈւՀԱ–ի 55-ամյակի հոբելյանական միջոցառման գավաթը, արդյոք կյանք կա՞ ՈՒՀԱ-ից հետո, և նա պատրա՞ստ է, արդյոք, վարպետության դասեր տալ ՈւՀԱ–ի երիտասարդ հայ անդամներին:
12:05
26 Հոկտեմբերի 2016
Ադրբեջանը սահմանային լարվածության հրահրմամբ վերահաստատում է, որ հակամարտության կարգավորումը տեսնում է միայն ռազմական ուղիով. ՊՆ
ՀՀ ՊՆ տեղեկատվության և հասարակայնության վարչության պետ, գեներալ–մայոր Վարդան Ավետիսյանը «Նովոստի–Արմենիա» գործակալությանը տված բացառիկ հարցազրույցում խոսել է «Ազգ–բանակ» նոր գաղափարախոսության, շփման գծում Ադրբեջանի ԶՈւ–ի ակտիվացման, ինչպես նաև հայ ժողովրդի հայրենասիրական ոգու մասին։
13:37
18 Հոկտեմբերի 2016
Քերոլայն Քոքս. աշխարհը պետք է Ադրբեջանին ագրեսոր ճանաչի
Մեծ Բրիտանիայի Լորդերի պալատի անդամ, նախկին փոխխոսնակ, բարոնուհի Քերոլայն Քոքսը վերջերս հերթական անգամ այցելել է Ղարաբաղ:
17:19
17 Հոկտեմբերի 2016
Իսկանդարյան. կես տարում ոչ մի լուրջ տնտեսական առաջընթաց չի կարող գրանցվել
ՀՀ նորանշանակ վարչապետին որքանո՞վ է հաջողվել պրոֆեսիոնալների կառավարություն ձևավորել, ինչպե՞ս է կառավարությունը պայքարելու մենաշնորհների դեմ, ի՞նչ ակնկալել իշխող ՀՀԿ-ի համագումարից։
18:29
25 Սեպտեմբերի 2016
Հոլիվուդյան հանրաճանաչ Jessica ապրանքանիշի հիմնադիրը ցանկանում է մատնահարդարման դպրոց բացել Հայաստանում
Ամերիկահայ հանրաճանաչ մատնահարդար Ջեսիկա Վարթուխյանը, ով եղունգների և ձեռքերի խնամքի հեղափոխական «Jessica» համակարգի ստեղծողն է,«Նովոստի-Արմենիա» գործակալությանը տված բացառիկ հարցազրույցում ներկայացրել է ոլորտի համաշխարհային միտումները, ինչպես նաև Հայաստանի և հայաստանցի մասնագետների մասին տպավորությունները:
18:24
03 Սեպտեմբերի 2016
Միհրան Հարությունյան. ես գնում էի Ռիո միայն մեկ մտքով` հաղթելու. ուրիշ ոչ մի ելք չէի տեսնում, ոչ մի արդարացում
Ռիոյի ամառային 31-րդ Օլիմպիական խաղերն այլևս պատմություն են:
15:30
04 Օգոստոսի 2016
«Սեգոդնյա նոչյու» ռուսական հայտնի ռոք խումբը ցնցել է արցախյան բեմը
Ստեփանակերտում օգոստոսի 3-ին տեղի ունեցավ ռուսական ամենաճանաչված ռոք խմբերից մեկի` «Սեգոդնյա նոչյու» խմբի երկար սպասված համերգը: Խումբը Ստեփանակերտի բնակիչներին իսկապես անմոռանալի երեկո և վառ զգացումներ պարգևեց`կատարելով իր ամենաճանաչված հիթերը, որոնք արցախցիները դեռ երկար կհիշեն:
11:15
07 Հուլիսի 2016
Մխիթարյանն իր առաջին հարցազրույցն է տվել MUTV-ին (ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ)
Հայաստանի ազգային հավաքականի ավագ, կիսապաշտպան Հենրիխ Մխիթարյանն իր առաջին հարցազրույցն է տվել «Մանչեսթեր Յունայթեդի» պաշտոնական ալիքին:
13:51
06 Հուլիսի 2016
Ժողովրդական համերգ Արցախի համար
Ռուսաստանում Արցախի ընկերները միջոցներ են հավաքում Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության քաղաքներից մեկում հայտնի ռուս երաժիշտների մասնակցությամբ «կենդանի» համերգ կազմակերպելու համար։ Մենք մի քանի հարց ենք տվել նախաձեռնող խմբի ղեկավար, հայտնի հրապարակախոս Դենիս Դվորնիկովին։
18:55
04 Հուլիսի 2016
Մխիթարյան. կցանկանայի մի օր հանդես գալ Զիդանի գլխավորությամբ
Հայաստանի հավաքականի կիսապաշտպան Հենրիխ Մխիթարյանը հարցազրույց է տվել «Marca» պարբերականին, որում պատմել է անգլիական «Մանչեսթեր Յունայթեդ» իր տեղափոխության, բարեգործության ու շատ այլ բաների մասին:
15:35
27 Հունիսի 2016
Դիշդիշյանը երազում է ֆիլմ նկարահանել Ֆրունզիկ Մկրտչյանի մասին և հուսով է «Օսկար» ստանալ «Երկրաշարժ» ֆիլմի համար
Ռուսաստանաբնակ հայ հայտնի պրոդյուսեր, «Mars media entertainment» ընկերության ղեկավար Ռուբեն Դիշդիշյանը «Նովոստի–Արմենիա» գործակալությանը տված բացառիկ հարցազրույցում պատմել է իր երազանքի մասին։
11:43
30 Մայիսի 2016
Իվետա Մուկուչյան. իմ երկրպագուներին շատ չեմ սպասեցնի
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությանը տված բացառիկ հարցազրույցում երգչուհին խոսել է մրցույթի ընթացքում վերապրած իր հույզերի, Արցախի դրոշը ծածանելու մասին, ներկայացրել է իր կարծիքը մրցույթի հաղթողի մասին։