+24
Եղանակը Երևանում
Հայ

Ինչի՞ համար են հայկական բորսային անհրաժեշտ նոր տեխնոլոգիաներ

14:53
20 Փետրվարի 2018
ԵՐԵՎԱՆ, 20 փետրվարի. /Նովոստի–Արմենիա/. Այսօր Հայաստանի ֆոնդային բորսայում գործնականորեն բոլոր գործարքներն իրականացվում են միջնորդ կառույցների` բանկերի և ներդրումային ընկերությունների միջոցով, այդ իսկ պատճառով հայկական ընկերությունների արժեթղթերում ներդրումները հիմնականում իրականացնում են պրոֆեսիոնալ ներդրողները կամ ֆինանսական հատվածի աշխատողները։

Սակայն, ինչպես նշեց NASDAQ OMX Armenia–ի տնօրեն Հայկ Եգանյանը, բորսան իր նոր ռազմավարությամբ ծրագրում է ներդնել նոր տեխնոլոգիաներ, որոնք թույլ կտան մանրածախ ներդրողներին (retail investors) իրենց սմարթֆոնների և համակարգիչների միջոցով բորսայական առուվաճառքի հասանելիություն ստանալ ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ դրա սահմաններից դուրս։

Բորսայի նորարարական նախագիծը

биржа

Ուղղակի հասանելիության մեխանիզմն արդեն գործում է պետպարտատոմսերի առուվաճառքի համար։ Այսպիսի օնլայն հարթակը ներդրվել է նախորդ տարվա ապրիլին պետական արժեթղթերի տեղաբաշխման և մարման աճուրդներում`  ֆիզիկական անձանց ներգրավման համար։ Նոր համակարգի շնորհիվ ֆիզիկական անձինք անմիջականորեն պետությունից օնլայն ռեժիմով պետպարտատոմսեր ձեռք բերելու հնարավորություն են ստացել։

Դրա համար անհրաժեշտ էր ID-քարտ ունենալ և գրանցվել Հայաստանի ֆինանսների նախարարության գանձապետական պահառուի www.gp.minfin.am կայքում։ Այդպիսի քարտի բացակայության դեպքում մարդը պետք է այցելի Գանձապետական պահառուի համակարգի սպասարկման կետերից մեկը, որտեղ նրան կգրանցեն համակարգում, կտրամադրեն օգտանուն և գաղտնաբառ։

биржа

Ինչպես նշում է NASDAQ OMX Armenia–ն, պետպարտատոմսերի առցանց գնումը բորսայի նորարարական նախագիծ է, և դրա համանման ծրագիրն ամեն տեղ չէ, որ գործում է։ Ի սկզբանե նախագիծը գործարկվել էր կառավարության համար, իսկ այժմ բորսան ծրագրում է նմանատիպ հարթակ գործարկել ֆինանսական ընկերությունների և բիզնեսի համար, որ նրանք էլ կարողանան իրենց պարտատոմսերն ուղղակիորեն վաճառել։

Բիզնեսին ինչի համա՞ր է բորսան պետք

биржа

Այսօրվա դրությամբ հայկական 20 ընկերություններ ցուցակում են անցել Հայաստանի ֆոնդային բորսայում։ Մեծ հաշվով, բիզնեսի համար բորսան լրացուցիչ միջոցների ներգրավման լավագույն լուծումներից է, քանի որ դրանց ծավալները չեն սահմանափակվում գրավի լիկվիդային գումարով, այլ գնահատվում են բիզնեսի երկարաժամկետ զարգացման ներուժով։

Բացի այդ, ցուցակումը և ընկերության ներկայացվածությունը բարձրացնում է ապրանքանիշի ճանաչելիությունը միջազգային շուկաներում` դրանով իսկ բարձրացնելով նրա հնարավորություններն արտասահմանյան ներդրումների և նոր գործընկերների ներգրավման հարցում։

Ֆոնդային շուկա են հիմնական մտնում այն ընկերությունները, որոնք աուդիտ են անցկացնում, առաջնորդվում են կորպորատիվ կառավարման սկզբունքներով և թափանցիկ են։

Պետք են հարկային փոփոխություններ

биржа

Հայաստանի ֆոնդային բորսայի ամենատարածված գործիքը կորպորատիվ պարտատոմսերն են։ 2017 թվականի արդյունքներով, կորպորատիվ պարտատոմսերով գրանցվել է 10.9 մլրդ դրամի` ռեկորդային ծավալի 630 գործարք նախորդ տարվա 5.9 մլրդ դրամի 511 գործարքի դիմաց։

Բորսայի ղեկավարը նմանատիպ արդյունքը կապում է հայկական բանկերին Կենտրոնական բանկի տրամադրած նորմատիվ առավելությունների հետ, բանկերի համար ավելի շահավետ է դարձել փողեր ներգրավելը պարտատոմսերի թողարկումների միջոցով, քան թե դեպոզիտների ներգրավման հաշվին։

биржа

Պետք է նշել, որ Հայաստանի արժեթղթերի շուկայում պարտատոմսերն առավել անվտանգ և ճկուն գործիքներից են։ Հաշվի առնելով, որ պարտատոմսերի հիմնական թողարկողները բանկերն ու վարկային կազմակերպություններն են, ներդրողներն ընկնում են ֆիզիկական անձանց բանկային ավանդների փոխհատուցման երաշխավորման մասին օրենքի տակ։

Ինչ վերաբերում է բաժնետոմսերում ներդրումներին, ապա դրանք առայժմ այդքան էլ ակտիվ չեն։ 2017 թվականին բաժնետոմսերով գործարքների ծավալը կազմել է 12 մլրդ դրամ (183 գործարք) 2016 թվականի 20.5 մլրդ դրամի դիմաց (84 գործարք)։

Բորսայի ղեկավարը կարծում է, որ բաժնետոմսերի և ֆինանսական այլ գործիքների ակտիվության բարձրացման համար անհրաժեշտ են հարկման գծով օրենսդրական փոփոխություններ։

Լավ ազդակ կհանդիսանար, ըստ նրա, բորսայում ցուցակում անցած ընկերությունների դիվիդենդները շահութահարկից ազատելը։ Նման պրակտիկա գոյություն ունի Մեծ Բրիտանիայում, Սլովակիայում, Մալայզիայում։ Դիվիդենդների հարկային նվազեցված կամ զրոյական տոկոսադրույքի մեխանիզմները կիրառվում են նաև ԵՏՄ երկրներում` Ռուսաստանում, Ղազախստանում, Բելառուսում, Ղրղըզստանում։

биржа

Ֆոնդային բորսաների համաշխարհային ֆեդերացիայի անցկացրած հարցման արդյունքներով, մասնավոր և ինստիտուցիոնալ ներդրողների մեծամասնության համար այնպիսի գործոնները, ինչպիսիք են հարկային արտոնությունները, էական ազդեցություն են գործում ներդրումային որոշումների ընդունման վրա։ 

Նյութը պատրաստվել է ԱՄԻ «Նովոստի–Արմենիա»–ի և ՀՀ կենտրոնական բանկի Սպառողների շահերի պաշտպանության և ֆինանսական կրթման կենտրոնի (www.abcfinance.am) «Ֆինանսական գրագիտություն» համատեղ նախագծի շրջանակում -0-

Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
12:56
11 Հուլիսի 2019
Ինչպես գումար խնայել արձակուրդի համար. 10 հոգեբանական հնարք
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունը ներկայացնում է տեղեկատվություն տարածված հոգեբանական հնարքների մասին։
11:03
04 Հուլիսի 2019
Ինչպես ճիշտ պլանավորել արձակուրդային բյուջեն
Եկել է արձակուրդների ժամանակաշրջանը, և ամենաճիշտ ժամանակն է մտածել տարվա ամենագլխավոր հանգստի պլանավորման մասին:
10:40
27 Հունիսի 2019
Ի՞նչ կարող են անել դատական կատարածուները պարտքերի համար (ՎԻԴԵՈ)
Ներկայացնում ենք այն դեպքերը, որոնց պարագայում ԴԱՀԿ–ը կարող է բռնագանձել քաղաքացիների դրամական միջոցները։
10:15
20 Հունիսի 2019
Ի՞նչ անել եթե ձեր բանկային քարտն արգելափակվել է
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունն ուսումնասիրել է իրավիճակը`ներկայացնելով խորհուրդներ քարտն աշխատանքային ռեժիմի վերադարձնելու համար։
10:27
13 Հունիսի 2019
Ինչպես խուսափել տարածված ֆինանսական սխալներից
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունն ներկայացնում է առավել տարածված ֆինանսական սխալները:
11:42
10 Հունիսի 2019
Արմենուհի Մկրտչյանը պատմել է, թե ում և ինչու է հարկավոր ֆինանսական կրթությունը (ՎԻԴԵՈ)
ՀՀ ԿԲ Սպառողների իրավունքների պաշտպանության և ֆինանսական կրթման կենտրոնի ղեկավար Արմենուհի Մկրտչյանը խոսել է ֆինանսական կրթության անհրաժեշտության, դպրոցներում նման կրթության ներդրման օգտի և ստացված գիտելիքների գործնական կիրառման մասին։
11:14
04 Հունիսի 2019
Անվտանգության ֆինանսական բարձիկի ստեղծման 10 միջոց
Մարդկանց համար շատ կարևոր է զգալ, որ իրենք ֆինանսապես պաշտպանված են տարատեսակ չարդարացված հանգամանքների առաջացման դեպքում։
19:40
30 Մայիսի 2019
Ֆինանսներ հայերերն ձևով. ի՞նչ է հետաքրքրում հայերին ֆինանսական ոլորտում
Հայաստանի բնակիչների հետաքրքրությունները ֆինանսական կրթության տեսանկյունից փոխվել են:
11:53
29 Մայիսի 2019
Ինչպե՞ս դառնալ ունևոր. ֆինանսական հաջողության չգրված կանոնները
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունն ուսումնասիրել է մի քանի կանոն, որոնց հետևում են ֆինանսապես հաջող մարդիկ և որոշել է ներկայացնել դրանք։
10:47
22 Մայիսի 2019
Սեփական եկամուտները գրագետ տնօրինելու 5 խորհուրդ և 4 ձև
Ներկայացնում ենք զանազան խորամանկություններ և հնարքներ, որոնք օգտագործելիս կարելի է ճիշտ տնօրինել սեփական դրամական միջոցները։
11:00
15 Մայիսի 2019
ԽԱՂ. Սարոյա՞ն, թե՞ Սևակ. որքա՞ն լավ եք ծանոթ հայկական նոր թղթադրամներին
Որքա՞ն լավ եք ծանոթ հայկական նոր թղթադրամներին, կկարողանա՞ք հատվածներով և անվանական արժեքով որոշել, թե հայ մեծերից ով է պատկերված թղթադրամի վրա։
10:48
08 Մայիսի 2019
Փողերի 8 օրենք, որոնք կապահովեն բարեկեցիկ կյանք
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունը ներկայացնում է փողերի օրենքների ընտրանի, որոնք կարող են օգնել «ընտելացնել» սեփական ֆինանսները։