483.58
+0.74
513.85
-7.76
7.67
+0.05
-2
Եղանակը Երևանում
Հայ
Ղարաբաղը պաղեստինա-իսրայելական հակամարտության պրիզմայի միջով
18:03
25 Մայիսի 2011

Պաղեստինա-իսրայելական հակամարտության կարգավորման շուրջ վերջին իրադարձությունները որոշակի կարևորություն են ներկայացնում նմանատիպ հակամարտությունների, այդ թվում՝ ադրբեջանա-ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման համատեքստում։

Խոսքը, մասնավորապես, ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբամայի արտահայտած մոտեցումներն են՝ Իսրայելի և Պաղեստինի համագոյակցության ապագա մոդելի իր տեսլականի մասին։ Ամերիկացի նախագահը, մայիսի 22-ին հանդես գալով Վաշինգտոնում AIPAC (Հասարակական կապերի ամերիկա-իսրայելական կոմիտե) համաժողովին, մի շարք առանցքային հայտարարություններ արեց ազգամիջյան ցանկացած հակամարտությունների կարգավորման առանցքային երկու բաղադրիչների՝ կարգավիճակի և անվտանգության հարցերի վերաբերյալ։

Կարգավիճակի հարցի առանցքային գաղափարը պաղեստինա-իսրայելական հակամարտության լուծումն է երկու պետությունների՝ որպես հրեական պետություն Իսրայելի և որպես պաղեստինի ժողովրդի Պաղեստին պետության գոյության հիման վրա։ Այս պետությունների գոյությունը հիմնվում է ինքնորոշման, փոխըմբռնման և խաղաղության սկզբունքների վրա։ Միաժամանակ Օբաման կոչ է անում ինչպես հրեաներին, այնպես էլ պաղեստինիներին՝ ճանաչել միմյանց։ Այսպես, ամերիկացի նախագահը հայտարարեց, որ Իսրայել պետության գոյությունը և նրա լեգիտիմությունը չպետք է քննարկման առարկա լինեն։

Ինչ վերաբերում է անվտանգության հարթությանը, ապա այստեղ ամերիկացի նախագահը դիտարկում է հարցերը գաղափարախոսական և քաղաքական կտրվածքներով։ Գաղափարախոսական ասպեկտները վերաբերում են ծայրահեղություններից, օրինակ, այս կամ այն կողմը ոչնչացնելու գործողություններից, մտադրություններից և հռետորությունից հրաժարմանը։  Այստեղ հիմնական շեշտը երկխոսության մթնոլորտի և բոլոր հարցերը հենց այս հունում լուծելու վրա է։ Օբամայի հնչեցրած քաղաքական ասպեկտները նույնպես բավականին հետաքրքիր են։ Օբաման հայտարարեց, որ Պաղեստինի և Իսրայելի միջև սահմանները պետք է որոշվեն բանակցությունների և փոխընդունելի փոխզիջման միջոցով։

Այսպիսով, Օբաման անհնար ճանաչեց անցյալին վերադառնալը և փաստորեն կոչ արեց առաջնորդվել ներկայի իրողություններով՝ հաշվի առնելով նաև իրավիճակի հնարավոր զարգացումն ապագայում։ Ինչ վերաբերում է վերջինին, ապա այստեղ Սպիտակ տան ղեկավարը բավականին կարևոր փաստարկ բերեց։ Ըստ նրա, կողմերը, մասնավորապես, Իսրայելը, պետք է ի վիճակի լինի պաշտպանել ինքն իրեն, ինքնուրույն, ընդ որում՝ ցանկացած տեսակի սպառնալիքից։ Սա նշանակում է, որն անվտանգության համակարգի ապագա ուրվագիծը պետք է այնպիսին լինի, որպեսզի խաղաղության հասնելուց հետո մի կողմը կարողանա իրեն պաշտպանել և իր անպաշտպանվածությամբ չհրահրի ռևանշիզմ և հակառակ կողմի ագրեսիան։

Այն, ինչ հնչեցրեց Օբաման պաղեստինա-իսրայելական հակամարտության մասով, կարելի է ընդհանուր առմամբ տեղափոխել նաև ադրբեջանա-ղարաբաղյան հակամարտության դաշտ։ Հատկապես մտածելու տեղ ունի Ադրբեջանը։ Բաքուն պետք է գիտակցի, որ վերադարձ դեպի անցյալ չկա և լինել չի կարող։ Եթե նա նույնիսկ ուժ կիրառի, ապա, միևնույն է, վերադարձ դեպի անցյալ ըստ սահմանման չի կարող լինել։ Միանգամայն այլ իրավիճակ կստեղծվի՝ անկախ տվյալ ավանտյուրայի արդյունքից։ Ադրբեջանը պետք է հրաժարվի ֆաշիստական և ահաբեկչական հայտարարություններից Արցախի, Հայաստանի և հայ ժողովրդի նկատմամբ։ Ադրբեջանը պետք է նաև երկխոսություն սկսի Արցախի հետ, և միայն դրա հիման վրա հնարավոր կլինի հակամարտության համապարփակ կարգավորման հասնել։

Անշուշտ, այս փուլում Ադրբեջանից կառուցողական քայլերի սպասել չարժե։ Այն պետության վարքում, որը բարձրաստիճան շահիդ պաշտոնյաների շուրթերով սպառնում է խփել քաղաքացիական ինքնաթիռները, տեսանելի ապագայում դժվար թե կարելի լինի էական փոփոխություններ ակնկալել դեպի լավը։ Այնուամենայնիվ, ԱՄՆ նախագահի հայտարարությունները, կարծես, պետք է ինչ-որ աստիճանով բաքվեցի իշխողներին ցույց տան ծայրահեղականության և ահաբեկչության ողջ անհեռանկարությունը։ -0-

Դավիթ Բաբայան, քաղաքագետ, հատուկ «Նովոստի-Արմենիա» գործակալության համար

Հեղինակի կարծիքը կարող է չհամընկնել խմբագրության դիրքորոշման հետ

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
21:11
09 Դեկտեմբերի 2016
Հայաստանը չի կենտրոնանում միայն իր սեփական ցավի վրա, այլ ապագայում ցեղասպանությունների կանխման առաջամարտիկ է
Դեկտեմբերի 9-ը «Ցեղասպանության հանցագործության զոհերի հիշատակի և արժանապատվության եւ այդ հանցագործության կանխարգելման միջազգային օրն» է։
14:53
07 Դեկտեմբերի 2016
Սպիտակի երկրաշարժ. 28 տարվա կյանք մահից հետո
Հայաստանի պատմության մեջ ամենասարսափելի և ավերիչ երկրաշարժի օրից անցել է 28 տարի: Երկրաշարժի հետևանքով ավերվեցին Սպիտակը, Լենինականը (Գյումրի), Կիրովականը (Վանաձոր), Ստեփանավանը և հարյուրավոր այլ բնակավայրեր: Զոհվեց 25 հազար մարդ, 19 հազարը հաշմանդամ դարձավ, շուրջ կես միլիոնը  մնաց անօթևան:
13:47
30 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ–ն կարդիականացվի
Հայաստանի խորհրդարանը չորեքշաբթի արտահերթ նիստի ընթացքում առաջին ընթերցմամբ ընդունել է «Ազգային ժողովի կանոնակարգ» օրենքի նախագիծը։
19:38
29 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ կառավարությունը դեկտեմբերին կաշխատի արտակարգ ռեժիմով
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանի մոտ տեղի ունեցած խորհրդակցության ժամանակ նախարարությունների և գերատեսչությունների ղեկավարներն ու ներկայացուցիչները ներկայացրել են վերջին երկու ամիսների ընթացքում կատարված աշխատանքների հաշվետվությունները:
18:34
29 Նոյեմբերի 2016
Հակաբիոտիկներ միայն դեղատոմսով. կողմ և դեմ
Հայաստանում 2016 թ.-ի դեկտեմբերի 15-ից ուժի մեջ կմտնեն «Դեղերի մասին» օրենքի փոփոխությունները, որոնք նախատեսում են դեղատոմսով վաճառվող մի շարք դեղամիջոցների վաճառքի խստացում: Այս կապակցությամբ «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությունը փորձել է պարզել, ինչպիսի դրական և բացասական հետևանքներ դա կունենա բնակչության համար:
20:30
27 Նոյեմբերի 2016
«Երկրաշարժը» պառակտեց Հայաստանը. գլուխգործո՞ց, թե՞ խեղաթյուրում
«Երկրաշարժ» ռուսական ֆիլմը, որի համաշխարհային պրեմիերան տեղի ունեցավ օրերս Հայաստանում, բավականին բուռն արձագանքի արժանացավ ինչպես հանդիսատեսի, այնպես էլ կինեմատոգրաֆիստների շրջանում։
15:14
13 Նոյեմբերի 2016
Շուրջ 150 հազար ծառ է տնկվել Երևանում վերջին մի քանի տարվա ընթացքում. քաղաքապետ
Վերջին մի քանի տարվա ընթացքում թե՛ համաքաղաքային և թե՛, ընդհանրապես, սեզոնային ծառատունկերի շրջանակում շուրջ 150 հազար ծառ և թուփ է տնկվել մայրաքաղաքում:
17:58
02 Նոյեմբերի 2016
Մոսկովյան դպրոց հայկական շեշտադրումով. ո՞րն է խնդիրը
Վերջին օրերին Մոսկվայի հայկական համայնքի աղմկահարույց իրադարձություններից մեկը դարձավ տեղեկությունն այն մասին, որ «Միջմշակութային հաղորդակցությունների թիվ 1650 դպրոցում» խնդիրներ են ծագել։ Դպրոցի աշակերտների մեծամասնությունը հայեր են։ Եվ դպրոցը մտադիր են միաձուլել մեկ այլ դպրոցի հետ։
01:27
22 Հոկտեմբերի 2016
Շուտով ընտրություններ են. խորհրդարանի թարմացումն անխուսափելի է
Գարնանը Հայաստանում սպասվում են խորհրդարանական ընտրություններ:
16:52
21 Հոկտեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ-ն ընդունեց կառավարության ծրագիրը
ՀՀ ԱԺ–ն ուրբաթ արտահերթ նիստի ժամանակ հավանություն տվեց կառավարության նոր ծրագրին: Ծրագրին կողմ է քվեարկել 85 պատգամավոր, դեմ` 7, իսկ 6-ը ձեռնպահ են մնացել:
15:48
13 Հոկտեմբերի 2016
Երևանում բացվել է «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը (ԼՈՒՍԱՆԿԱՐՆԵՐ)
Հինգշաբթի Երևանում բացվել է Սպառազինությունների և պաշտպանական տեխնոլոգիաների «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը:
15:49
03 Հոկտեմբերի 2016
Պաշտպանության «քաղաքացիական» նախարար. անցում մեխանիկական կառավարման
Հայաստանի նոր կառավարությունն ամբողջովին ձևավորված է։ Սեպտեմբերի 13–ին մեկնարկած գործընթացը, երբ իր պաշտոնը ստանձնեց վարչապետ, Երևանի նախկին քաղաքապետ Կարեն Կարապետյանը, ավարտվեց հոկտեմբերի 3–ին` առանցքային գերատեսչությունների` Արտգործնախարարության և Պաշտպանության նախարարության ղեկավարների նշանակմամբ։