483.58
+0.74
513.85
-7.76
7.67
+0.05
-5
Եղանակը Երևանում
Հայ
Տաթևի վերածնունդը. միջնադարից 21-րդ դար
15:03
18 Հոկտեմբերի 2010

Աշխարհի ամենաերկար հետադարձելի ճոպանուղու գործարկումը, որը տեղի ունեցավ հարյուրավոր հյուրերի և Հայաստանի բարձրագույն ղեկավարության ներկայությամբ, շաբաթ օրը նշանավորեց «Տաթևի վերածնունդ» լայնածավալ նախագծի մեկնարկը: Հայկական միջնադարյան ճարտարապետության հրաշքը՝ Տաթևի վանական համալիրը  արտաքին աշխարհի հետ կապվեց ինժեներական հրաշքի՝ 5,7 կմ երկարությամբ ճոպանուղու միջոցով: Ճոպանուղու ամենաբարձր կետը գտնվում է 320 մետր բարձրության վրա, այս ինժեներական հրաշքը ստացել է «Տաթևի թևեր» անունը և կառուցվել Որոտան գետի խորը և գեղատեսիլ կիրճի վրայով՝ իրար կապելով Հալիձոր գյուղում և Տաթևի վանական համալիրում գտնվող կայարանները:

Ազգային մրցունակության հիմնադրամի նախագիծ համարվող ճոպանուղու շինարարությունը տևել է 11 ամիս և իրականացվել է Garaventa Doppelmayer Group շվեյցարա-ավստրիական ընկերության կողմից, որը այս ոլորտի համաշխարհային առաջատարն է: Ճոպանուղու կառուցման ընդհանուր արժեքը կազմել է 13 միլիոն եվրո: «Տաթևի թևերի» շնորհիվ 9-րդ դարի վանական համալիրը ողջ տարվա ընթացքում հասանելի կդառնա այցելուների համար: Ճոպանուղու տոմսն արժե 3 հազար դրամ (շուրջ 8,3 ԱՄՆ դոլար), իսկ մոտակա գյուղերի բնակիչների համար ճոպանուղուց օգտվելն անվճար է:

50 մլն ԱՄՆ դոլար արժողությամբ «Տաթևի վերածնունդ» ծրագիրը նպատակ ունի համադրել համալիրի վանական և զբոսաշրջային արժեքը` շրջանը գրավիչ զբոսաշրջային ուղղություն դարձնելու համար, ինչը հիմք կլինի համայնքի բարգավաճման համար:

2008 թ.-ին տարբեր ազգությունների և դավանանքի ավելի քան հարյուր անիձնք՝ «Ռուբեն Վարդանյան և Վերոնիկա Զոնաբենդ» հիմնադրամի հովանու ներքո, համախմբվեցին Տաթևի վերածննդի գաղափարի շուրջ: «Տաթևի վերածնունդ» նախագծի իրագործումը վստահվեց Հայաստանի ազգային մրցունակության հիմնադրամին՝ մի կազմակերպության, որը գործում է պետության և մասնավոր հատվածի համագործակցության հիման վրա:  

Ծրագիրը նպատակաուղղված է Տաթևի մերձակա շրջանների զարգացմանը, Հայաստանի այդ հնագույն և հեղինակավոր վանական համալիրի հոգևոր, գիտական և մշակութային ավանդույթների երբեմնի համբավի ու փառքի վերականգնմանը:

Ըստ Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյասնի՝ «Տաթևի վերածնունդ» ծրագիրը Հայաստանի հարավի համակողմանի զարգացման ռազմավարության նշանակալի բաղադրիչ է, ինչպես նաև լուրջ ազդակ այս շրջանի տնտեսական, գիտական ու մշակութային կյանքի աշխուժացման համար:

Նախագահը նշեց, որ վերածնված Տաթև նշանակում է վերածնված Սյունիք, ուրեմն նաև` մրցունակ Հայաստան: «Գործող ճոպանուղին կենդանի վկայությունն է այն բանի, որ նույնիսկ ամենաանհավանական թվացող երազները հաստատապես կարելի է իրականություն դարձնել, և բոլոր դժվարություններն աներկբա տեղի են տալիս, երբ կա հստակ նպատակադրում, կա վարակիչ ոգևորություն, կա հավատ, որ ճիշտ ու կարևոր բան ես անում»,- ասել է նախագահը:

Ամենայն Հայոց Գարեգին Երկրորդ Կաթողիկոսի խոսքերով՝ հնագույն Տաթևի վանք տանող ճոպանուղու բացումը բարի գործ է, որը կյանքի է կոչվել հավատավոր հոգու կողմից:

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի համաշխարհային ժառանգության հավակնորդ Տաթևի համալիրը Հայաստանի հնագույն և ամենահեղինակավոր վանքերից է և աննախադեպ կարևորություն ունեցող կրթական կենտրոն: Իր ճարտարապետական, պատմական և բնական արժեքների շնորհիվ այն նաև միջոց է` շրջանում զբոսաշրջության զարգացմանը զարկ տալու համար:

9-րդ դարով թվագրվող Տաթևի վանական համալիրը գտնվում է Սյունիքի մարզում` Գորիսի շրջանում: Վանքը հիմնվել է բարձրաբերձ ժայռերի հրվանդանի վրա: Այն հարավ-արևելքից պաշտպանում Է Որոտանի կիրճը: Դեռևս միջին դարերում Տաթևը Հայաստանի կարևորագույն հոգևոր կենտրոններից էր, որը զգալի դեր էր խաղում երկրի ակադեմիական և հասարակական-քաղաքակաան կյանքում: 1390-1435 թթ. Տաթևի վանքում գործել է Տաթևի նշանավոր համալսարանը և մանրանկարչության ու գրչության դպրոցը: Վանքն ունեցել է խոշոր մատենադարան, որտեղ պահվել են 10 հազարից ավելի ձեռագիր մատյաններ:

Տաթևի վանական համալիրն իր մեջ ներառում է երեք եկեղեցի և այնպիսի հուշարձաններ, ինչպիսիք են ճոճվող խաչքարակիր-գավազանը, Գրիգոր Տաթևացու դամբարանը, վանական խուցերը և կենցաղային շինությունները:

Տաթևի մայր տաճարը Սբ. Պողոս-Պետրոս եկեղեցին է: Այն կառուցեվլ է 906 թ.-ին,  1067 թ.` սբ. Աստվածածին դամբարան-եկեղեցին, 1295 թ. սբ. Գրիգոր եկեղեցին:

Սբ. Աստվածածին դամբարան-եկեղեցում է գտնվում հայ մեծանուն փիլիսոփա, աստվածաբան Գրիգոր Տաթևացու դամբարանը:

Տաթևի վանքը հայտնի է նաև 17-րդ դարի իր յուրատեսակն ձիթհանքով:

Ծրագրի շրջանակներում արդեն ամբողջովին վերականգնվել է ձիթհանքը, որը 17-րդ դարի շինություն է՝ նախատեսված ձեթի արտադրության համար: Ձիթհանքը ոչ միայն պատմական և ճարտարապետական հուշարձան է, այլև թանգարան, որտեղ զբոսաշրջիկները կարող են ծանոթանալ միջնադարյան Հայաստանի մշակութային և խոհարարական ժառանգությանը:--0—

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
21:11
09 Դեկտեմբերի 2016
Հայաստանը չի կենտրոնանում միայն իր սեփական ցավի վրա, այլ ապագայում ցեղասպանությունների կանխման առաջամարտիկ է
Դեկտեմբերի 9-ը «Ցեղասպանության հանցագործության զոհերի հիշատակի և արժանապատվության եւ այդ հանցագործության կանխարգելման միջազգային օրն» է։
14:53
07 Դեկտեմբերի 2016
Սպիտակի երկրաշարժ. 28 տարվա կյանք մահից հետո
Հայաստանի պատմության մեջ ամենասարսափելի և ավերիչ երկրաշարժի օրից անցել է 28 տարի: Երկրաշարժի հետևանքով ավերվեցին Սպիտակը, Լենինականը (Գյումրի), Կիրովականը (Վանաձոր), Ստեփանավանը և հարյուրավոր այլ բնակավայրեր: Զոհվեց 25 հազար մարդ, 19 հազարը հաշմանդամ դարձավ, շուրջ կես միլիոնը  մնաց անօթևան:
13:47
30 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ–ն կարդիականացվի
Հայաստանի խորհրդարանը չորեքշաբթի արտահերթ նիստի ընթացքում առաջին ընթերցմամբ ընդունել է «Ազգային ժողովի կանոնակարգ» օրենքի նախագիծը։
19:38
29 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ կառավարությունը դեկտեմբերին կաշխատի արտակարգ ռեժիմով
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանի մոտ տեղի ունեցած խորհրդակցության ժամանակ նախարարությունների և գերատեսչությունների ղեկավարներն ու ներկայացուցիչները ներկայացրել են վերջին երկու ամիսների ընթացքում կատարված աշխատանքների հաշվետվությունները:
18:34
29 Նոյեմբերի 2016
Հակաբիոտիկներ միայն դեղատոմսով. կողմ և դեմ
Հայաստանում 2016 թ.-ի դեկտեմբերի 15-ից ուժի մեջ կմտնեն «Դեղերի մասին» օրենքի փոփոխությունները, որոնք նախատեսում են դեղատոմսով վաճառվող մի շարք դեղամիջոցների վաճառքի խստացում: Այս կապակցությամբ «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությունը փորձել է պարզել, ինչպիսի դրական և բացասական հետևանքներ դա կունենա բնակչության համար:
20:30
27 Նոյեմբերի 2016
«Երկրաշարժը» պառակտեց Հայաստանը. գլուխգործո՞ց, թե՞ խեղաթյուրում
«Երկրաշարժ» ռուսական ֆիլմը, որի համաշխարհային պրեմիերան տեղի ունեցավ օրերս Հայաստանում, բավականին բուռն արձագանքի արժանացավ ինչպես հանդիսատեսի, այնպես էլ կինեմատոգրաֆիստների շրջանում։
15:14
13 Նոյեմբերի 2016
Շուրջ 150 հազար ծառ է տնկվել Երևանում վերջին մի քանի տարվա ընթացքում. քաղաքապետ
Վերջին մի քանի տարվա ընթացքում թե՛ համաքաղաքային և թե՛, ընդհանրապես, սեզոնային ծառատունկերի շրջանակում շուրջ 150 հազար ծառ և թուփ է տնկվել մայրաքաղաքում:
17:58
02 Նոյեմբերի 2016
Մոսկովյան դպրոց հայկական շեշտադրումով. ո՞րն է խնդիրը
Վերջին օրերին Մոսկվայի հայկական համայնքի աղմկահարույց իրադարձություններից մեկը դարձավ տեղեկությունն այն մասին, որ «Միջմշակութային հաղորդակցությունների թիվ 1650 դպրոցում» խնդիրներ են ծագել։ Դպրոցի աշակերտների մեծամասնությունը հայեր են։ Եվ դպրոցը մտադիր են միաձուլել մեկ այլ դպրոցի հետ։
01:27
22 Հոկտեմբերի 2016
Շուտով ընտրություններ են. խորհրդարանի թարմացումն անխուսափելի է
Գարնանը Հայաստանում սպասվում են խորհրդարանական ընտրություններ:
16:52
21 Հոկտեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ-ն ընդունեց կառավարության ծրագիրը
ՀՀ ԱԺ–ն ուրբաթ արտահերթ նիստի ժամանակ հավանություն տվեց կառավարության նոր ծրագրին: Ծրագրին կողմ է քվեարկել 85 պատգամավոր, դեմ` 7, իսկ 6-ը ձեռնպահ են մնացել:
15:48
13 Հոկտեմբերի 2016
Երևանում բացվել է «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը (ԼՈՒՍԱՆԿԱՐՆԵՐ)
Հինգշաբթի Երևանում բացվել է Սպառազինությունների և պաշտպանական տեխնոլոգիաների «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը:
15:49
03 Հոկտեմբերի 2016
Պաշտպանության «քաղաքացիական» նախարար. անցում մեխանիկական կառավարման
Հայաստանի նոր կառավարությունն ամբողջովին ձևավորված է։ Սեպտեմբերի 13–ին մեկնարկած գործընթացը, երբ իր պաշտոնը ստանձնեց վարչապետ, Երևանի նախկին քաղաքապետ Կարեն Կարապետյանը, ավարտվեց հոկտեմբերի 3–ին` առանցքային գերատեսչությունների` Արտգործնախարարության և Պաշտպանության նախարարության ղեկավարների նշանակմամբ։