481.62
+0.7
518.51
+7
7.55
+0.01
-1
Եղանակը Երևանում
Հայ
Ջիգարխանյանի հրապարակային մենությունը
14:52
04 Հոկտեմբերի 2010

 

ԵՐԵՎԱՆ, 4 հոկտեմբերի. /Նովոստի-Արմենիա/. Կարծիք կա, որ դերասանի մասնագիտությունը ինտելեկտուալների ճակատագիրը չէ: Բացի այդ, ինչպես նկատել է բրիտանացի դերասան Ռիչարդ Բարտոնը, «Դերասանը փոքր-ինչ պակաս է, քան տղամարդը, դերասանուհին՝ փոքր-ինչ ավելի, քան կինը»: Այս ամենը բացարձակ չի վերաբերում ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ Արմեն Ջիգարխանյանին, ում 75-ամյակը լրացավ հոկտեմբերի 3-ին:

Նա վաղուց առանձնանում է իր գործընկերներից: Սկսելով Ֆրունզե Դավլաթյանի «Բարև, ես եմ» ֆիլմից (1965), որտեղ խաղաց ֆիզիկոս Արտյոմ Մանվելյանի դերը։ Այս դերը նկատվեց խորհրդային հանդիսատեսի լայն շրջանակի և մայրաքաղաքի հեղինակավոր թատրոնների ռեժիսորների կողմից, և առաջին անգամ ցույց տվեց Ջիգարխանյանի ստեղծագործական մտքի ծավալը, որը թույլ է տալիս անհատականության մոգությունը  միահյուսել խորը և բարդ գործող անձի հստակ և հոգեբանական ճիշտ կերպար ստեղծելու ունակությանը։ Երիտասարդ դերասանը հանդես եկավ որպես մտածող մարդ՝ լի ինտելեկտով, և դրա հետ մեկտեղ լսարանը զգաց նրա բնավորության հզորությունը:

Հետաքրքիր է հետո նրա աշխատանքը Վիկտոր Տիտովի «Բարև, ես ձեր մորաքույրն եմ» հիանալի ռետրո կոմեդիայում (1975), որտեղ խաղացել է իր արտառոց հերոսին՝ դատավոր Կրիգսին՝ իր գծավոր կոստյումով, մեծ բեղերով, քայլվածքով:

Ջիգարխանյանի մյուս առանձնահատկությունն այն է, որ նա չի կորչում ցանկացած փայլող դերասանական անսամբլում։ Նրա մարմնավորած կերպարները, լինի դա կոմիդիա կամ դրամա, անպայմանորեն գրավում են հանդիսատեսի ուշադրությունը։ Այդպիսին է, օրինակ, հմայիչ սրիկա շտաբս-կապիտան Պյոտր Սերգևիչ Օվեչկինը՝ «Անորսալիների նոր արկածներում» (1968) կամ ահարկու բանդայի սարսափելի  պարագլոիխ Գորբատին՝ «Հանդիպման վայրը փոխել չի կարելի» ֆիլմում (1979)։

Հենց այս հանգամանքն է, ի դեպ, ստիպել ժամանակին ռեժիսոր Էդմոնդ Քյոսայանին  վերակենդանացնել սպանված Օվեչկինին և նրան ներառել անորսալիների մասին իր սագայի հանրահայտ եզրափակիչ ֆիլմում՝ «Ռուսական կայսրության թագում» (1971)։

Անիմացիայում ևս Արմեն Բորիսովիչն աչքի է ընկել։ Եվ ուշագրավ է այն փաստը, որ նրա մռայլ, բայց բարի Գայլը, որին նա ձայնագրել է Էդուարդ Նազարովի հրաշալի «Լինում է, չի լինում՝ մի շուն» մուլտֆիլմում (1982), սկզբում նկարվել է ոչ այնպիսին, ինչպիսին մենք նրան գիտենք։ Դերասանի ձայնը չի համապատասխանել կերպարին, և այդ ժամանակ Գայլին վերանկարել են...  հենց իր՝ Ջիգարխանյանի կերպարով։  Ավելի ճիշտ՝  «Հանդիպման վայրի» նրա Գորբատիի կերպարով։

Նման դեպք է եղել մեկ այլ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստի հետ, երբ ռեժիսոր Ֆյոդոր Խիտրուկը նկարել է իր հայտնի Վինի Թուխին՝ Եվգենի Լեոնովի հետ, ով հետագայում այն ձայնագրել է բոլոր երեք մուլտֆիլմներում։ Ալան Միլնի վիպակի դասական արջուկն արևմտյան վարկածում բոլորովին այլ տեսք ունի։

Տաղանդը, ինչպես հայտնի է, սահմաններ չունի, և այդ տեսանկյունից Ջիգարխանյանը՝ լինելով ծնունդով հայ, մի դերասան է, որը վաղուց արդեն չի պատկանում միայն այս հանրապետությանը։ Նա հավասարապես համոզիչ է և ֆրանսիացի կոմիսար Մեգրեի, և իտալական ծագումով ամերիկացի մաֆիոզ Թոմի Ֆարիչետիիի, և Տիմոֆեյ Ստեպանովիչ Վարավկու՝ Կլիմ Սամգինի խորթ հոր, և Պրուսիայի թագավոր Ֆրիդրիխ II-ի դերում։ Չխոսելով արդեն թատերական դերերի մասին՝ հույն փիլիսոփա Սոկրատ, Հռոմի կայսր Ներոն, անգլիացի ադմիրալ Նելսոն, որոնց տեսնելու համար Մայակովկսու անվան թատրոն էր գնում ողջ Մոսկվան։

«Ես երեք հարազատ վայր ունեմ։ Երևանը, որտեղ ես թաղել եմ իմ մորը։ Մոսկվան, որտեղ թաղել եմ իմ աղջկան։ Եվ Դաlլասը, որտեղ թաղված է Ֆիլը (սիրելի կատուն)»,- մի անգամ ասաց Ջիգարխանյանը։

Նրա անհավանական աշխատունակությունը հանրահայտ է և նույնիսկ Գինեսի ռեկորդների գրքում է ներառվել. նա մի քանի հարյուր դեր ունի։ Նա պահանջված է և կինայում, և թատրոնում, և ռադիոյում (որտեղ նա ոչ քիչ ռադիոհաղորդումներ ունի), և հեռուստատեսությունում։ Վերջին դեպքում ոչ միայն որպես հեռուստահաղորդումների մասնակից, այլև հեռուստաֆիլմների և սերիալների դերասան։

Ինչպես հայտնի էպիգրամում գրել է Վալենտին Գաֆտը,

«Երկրագնդում ավելի քիչ են հայերը,

Քան Ջիգարխանյանի խաղացած ֆիլմերը»:

Ո՞րն է դրա պատճառը։ Ինքը դա բացատրում է նրանով, որ այդպիսին է իր մասնագիտությունը՝ դերասանը պետք է խաղա, և նա չի ամաչում իր որևէ աշխատաքնի համար։ Երևի, նա իրավացի է՝ մեկ այլ՝ կատարողական հնարավորությունների նման լայն դիապազոնով արտիստ մենք, դժբախտաբար կամ բարեբախտաբար, չունենք։  «Սեփական պահանջարկի և հեղինակության համար ոչինչ չեմ ձեռնարկել»,- http://www.gordon.com.ua/tv/dzhigarhanyan/ հարցազրույցիցներից մեկում ժպիտով խոստովանել է նա։

Չնայած կինոյի դերերի պատկառելի բեռին, որով գործընկերներից քչերը կարող են հպարտանալ, Ջիգարխանյանը կարծում է, որ Ռուսաստանը ոչ այնքան կինեմատոգրաֆիական, որքան թատերական երկիր է։

Այդ պատճառով պետք չէ զարմանալ, որ 1996թ.-ին նա Արմեն Ջիգարխանյանի ղեկավարությամբ Մոսկվայի դրամատիկական թատրոն հիմնեց՝ թողնելով Մայակովկսու անվան թատրոնը, որտեղ աշխատեց ծառայեց 1969-1996թթ.։

Արտիստը չի սիրում հոբելյաններ նշել, ինչպես փախչում է ցանկացած հասարակական գործունեությունից, որը կապված չէ ստեղծագործականի հետ։ Նրան չես տեսնի բարձրաշխարհիկ խնջույքներին, որոնք կազմակերպվում են առիթով կամ անառիթ։ Տարի՞քը։ Ավելի շուտ մանրուքների հետևից չընկնելու ցանկությունն է՝ աշխատանքի համար ուժեր թողնելով։

Պատահական չէ, որ Ջիգարխանյանը սիրում է մեջբերել ֆրանսիացի գրող Ռոմեն Ռոլանի այն միտքը, որ Համլետ խաղացող դերասանը գոնե մի փոքր պետք է Համլետ լինի։ Իսկ Համլետին անհրաժեշտ է գոնե երբեմն միայնակ մնալ, ավելացնենք մենք։ -0-

Սերգեյ Վարշավչիկ, «ՌԻԱ Նովոստիի» տեսաբան

Հեղինակի կարծիքը կարող է չհամընկնել խմբագրության դիրքորոշման հետ

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
13:47
30 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ–ն կարդիականացվի
Հայաստանի խորհրդարանը չորեքշաբթի արտահերթ նիստի ընթացքում առաջին ընթերցմամբ ընդունել է «Ազգային ժողովի կանոնակարգ» օրենքի նախագիծը։
19:38
29 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ կառավարությունը դեկտեմբերին կաշխատի արտակարգ ռեժիմով
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանի մոտ տեղի ունեցած խորհրդակցության ժամանակ նախարարությունների և գերատեսչությունների ղեկավարներն ու ներկայացուցիչները ներկայացրել են վերջին երկու ամիսների ընթացքում կատարված աշխատանքների հաշվետվությունները:
18:34
29 Նոյեմբերի 2016
Հակաբիոտիկներ միայն դեղատոմսով. կողմ և դեմ
Հայաստանում 2016 թ.-ի դեկտեմբերի 15-ից ուժի մեջ կմտնեն «Դեղերի մասին» օրենքի փոփոխությունները, որոնք նախատեսում են դեղատոմսով վաճառվող մի շարք դեղամիջոցների վաճառքի խստացում: Այս կապակցությամբ «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությունը փորձել է պարզել, ինչպիսի դրական և բացասական հետևանքներ դա կունենա բնակչության համար:
20:30
27 Նոյեմբերի 2016
«Երկրաշարժը» պառակտեց Հայաստանը. գլուխգործո՞ց, թե՞ խեղաթյուրում
«Երկրաշարժ» ռուսական ֆիլմը, որի համաշխարհային պրեմիերան տեղի ունեցավ օրերս Հայաստանում, բավականին բուռն արձագանքի արժանացավ ինչպես հանդիսատեսի, այնպես էլ կինեմատոգրաֆիստների շրջանում։
15:14
13 Նոյեմբերի 2016
Շուրջ 150 հազար ծառ է տնկվել Երևանում վերջին մի քանի տարվա ընթացքում. քաղաքապետ
Վերջին մի քանի տարվա ընթացքում թե՛ համաքաղաքային և թե՛, ընդհանրապես, սեզոնային ծառատունկերի շրջանակում շուրջ 150 հազար ծառ և թուփ է տնկվել մայրաքաղաքում:
17:58
02 Նոյեմբերի 2016
Մոսկովյան դպրոց հայկական շեշտադրումով. ո՞րն է խնդիրը
Վերջին օրերին Մոսկվայի հայկական համայնքի աղմկահարույց իրադարձություններից մեկը դարձավ տեղեկությունն այն մասին, որ «Միջմշակութային հաղորդակցությունների թիվ 1650 դպրոցում» խնդիրներ են ծագել։ Դպրոցի աշակերտների մեծամասնությունը հայեր են։ Եվ դպրոցը մտադիր են միաձուլել մեկ այլ դպրոցի հետ։
01:27
22 Հոկտեմբերի 2016
Շուտով ընտրություններ են. խորհրդարանի թարմացումն անխուսափելի է
Գարնանը Հայաստանում սպասվում են խորհրդարանական ընտրություններ:
16:52
21 Հոկտեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ-ն ընդունեց կառավարության ծրագիրը
ՀՀ ԱԺ–ն ուրբաթ արտահերթ նիստի ժամանակ հավանություն տվեց կառավարության նոր ծրագրին: Ծրագրին կողմ է քվեարկել 85 պատգամավոր, դեմ` 7, իսկ 6-ը ձեռնպահ են մնացել:
15:48
13 Հոկտեմբերի 2016
Երևանում բացվել է «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը (ԼՈՒՍԱՆԿԱՐՆԵՐ)
Հինգշաբթի Երևանում բացվել է Սպառազինությունների և պաշտպանական տեխնոլոգիաների «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը:
15:49
03 Հոկտեմբերի 2016
Պաշտպանության «քաղաքացիական» նախարար. անցում մեխանիկական կառավարման
Հայաստանի նոր կառավարությունն ամբողջովին ձևավորված է։ Սեպտեմբերի 13–ին մեկնարկած գործընթացը, երբ իր պաշտոնը ստանձնեց վարչապետ, Երևանի նախկին քաղաքապետ Կարեն Կարապետյանը, ավարտվեց հոկտեմբերի 3–ին` առանցքային գերատեսչությունների` Արտգործնախարարության և Պաշտպանության նախարարության ղեկավարների նշանակմամբ։  

17:41
22 Սեպտեմբերի 2016
Քառորդ դար անկախություն. Հայաստանի ձեռքբերումներն ու անհաջողությունները
Նախօրեին Հայաստանը նշեց երկրի անկախության հռչակման 25-ամյակը:
16:48
07 Սեպտեմբերի 2016
Բարեփոխումներ վերևից. Հայաստանում սպասում են կառավարության հրաժարականին
Հովիկ Աբրահամյանի կառավարության սպասվող հրաժարականի մասին խոսում են ինչպես անխուսափելի ինչ-որ բանի մասին: