486.33
+0.12
521.78
+4.16
8.19
+0.04
-9
Եղանակը Երևանում
Հայ
Վեճեր՝ հայ-թուրքական արձանագրությունների շուրջ. Հայաստանը նախորդ շաբաթ
14:25
26 Հոկտեմբերի 2009

Հայաստանում նախորդ շաբաթն անցավ դեռևս հոկտեմբերի 10-ին Ցյուրխում ստորագրված հայ-թուրքական արձանագրությունների շուրջ վիճաբանություններով. քաղաքական ուժերը, փորձագետ-տնտեսագետները, քաղաքագետները, հասարակական գործիչները շարունակեցին կանխատեսել իրադարձությունների հետագա զարգացումը՝ կողմ կամ կտրականապես դեմ արտահայտվելով հայ-թուրքական սահմանի բացման հնարավորությանը:

Հայաստանում հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման գործընթացի նման ակտիվ քննարկումները, որը հնարավոր դարձավ ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի ֆուտբոլային դիվանագիտության շնորհիվ, զարմանալի չեն. Օսմանյան Թուրքիայում ցեղասպանություն տեսած հայերի համար դժվար է հաշտվել Թուրքիայի հետ հարաբերությունների կարգավորման մտքի հետ, իսկ Թուրքիայի հետ ունեցած սահմանը 1993թ.-ից փակ է պաշտոնական Անկարայի նախաձեռնությամբ:

Սահմանենրի բացման և Թուրքիայի հետ հարաբերությունների հաստատման հետ կապված հարցի կապակցությամբ հայկական հասարակությունում գոյություն ունեցող տարաձայնությունների մասին վկայում են նաև սոցհարցման արդյունքները: Այսպես, Սոցիոլոգների հայկական ասոցիացիայի համաձայն, որը հարցում է կատարել հազար հարցվողի շրջանում, հարցված քաղաքացիների 52,4 տոկոսը դեմ է հայ-թուրքական արձանագրություևնների ստորագրմանը, բայց կողմ է սահմանների բացմանը: Այսպիսով, հայկական բնակչության մեծամասնությունը ոչ թե դեմ է սահմանի բացմանը, այլ դեմ է ստորագրված արձանագրությունների հիման վրա հարաբերությունների հաստատմանը:

Հարկ է նշել, որ ստորագրված արձանագրությունները հայկական հասարակությունում բազմաթիվ վեճերի հանգեցրեցին, մասնավորապես արձանագրություններին կտրականապես դեմ հանդես եկող Հայ Յեղափոխական Դաշնակցությունն արդեն հայտարարել է ՀՀ Սահմանադրական դատարան դիմելու մտադրության մասին՝ հայ-թուրքական արձանագրությունները երկրի Մայր օրենքին հակասող ճանաչելու նպատակով: Միաժամանակ ՀՅԴ-ն հայտարարել է, որ կանգ չի առնի իր գործողություններում և կգնա ընդհուպ մինչև իշխանափոխության՝ արձանագրությունների վավերացումը թույլ չտալու նպատակով:

ՀՅԴ Գերագույն մարմնի ներկայացուցիչ, ՀՀ ԱԺ պատգամավոր Արմեն Ռուստամյանը հայտարարել է, որ «իշխանափոխություն» արտահայտությունն անհրաժեշտ է ավելի լայն հասկանալ, քան պարզապես ՀՀ նախագահի հրաժարականը: «Իշխանափոխություն նշանակում է պետության ողջ համակարգի փոփոխություն, որը պատասխանատու է արձանագրությունների ստորագրման համար, հակառակ դեպքում անհնար կլինի չեղյալ համարել այդ փաստաթղթերը», - ասել է Ռուստամյանը:

Միաժամանակ չարժե հաշվի չառնել նաև սահմանների բացման արդյունավետության մասին միջազգային հեղինակավոր կառույցների կարծիքը: Այսպես, Միջազգային ֆինանսական կորպորացիայի (International Finance Corporation - IFC) տարածաշրջանային կովկասյան գրասենյակի ղեկավար Թոմաս Լյուբեկը (Thomas Lubeck) կարծում է, որ հայ-թուրքական սահմանի բացումը դրական կազդի Հայաստանի տնտեսական դինամիկայի վրա, հնարավորությունների աճ կլինի նաև առևտրի բնագավառում, իսկ բանկերը հնարավորություն կստանան մասնակցել տարբեր նախագծերի:

Հայաստան կատարած իր այցի ժամանակ հայ-թուրքական սահմանի բացմանն աջակցել է նաև Համաշխարհային բանկի կառավարիչ- տնօրեն Նգոզի Օկոնջո-Իվիլան: Նրա կարծիքով, Թուրքիայի հետ սահմանների բացումը դրական գործոն է, որը Հայաստանին զարգացման նոր երկարատև հնարավորություններ կընձեռի:

Սակայն Հայաստանին դեռ մտահոգում է ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման հարցում Թուրքիայի դիրքորոշումն ու Ադրբեջանի կողմ թեքվող նրա մշտական ռևերանսները: Մասնավորապես, Թուրքիայի վարչապետ Էրդողանը վստահեցրել է Ադրբեջանին, որ Անկարան Հայաստանի հետ հարաբերությունները կարգավորելիս չի մոռանա Բաքվին տված խոստումները: Ելույթ ունենալով ադրբեջանական խորհրդարանում՝ նա հայտարարել է, որ Թուրքիան չի բացի Հայաստանի հետ սահմանը, մինչև չլուծվի Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունը:

Այս հայտարարությունների լույսի ներքո առանձնահատուկ կարևորություն է ձեռք բերում Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության պաշտպանության գծի առաջնային դիրքեր ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի կատարած երկօրյա այցը: ԼՂՀ նախագահ Բակո Սահակյանի, ՀՀ պաշտպանության նախարար Սեյրան Օհանյանի, բարձրաստիճան սպայակազմի ներկայացուցիչների ուղեկցությամբ Նախագահ Սերժ Սարգսյանն այցելել է պաշտպանական դիրքեր, տեղում ծանոթացել զինված ուժերի մարտական պատրաստությանը, բանակաշինության ընթացիկ:

ՀՀ նախագահն իր ացի շրջանակներում հայտարարել է, որ Հայաստանի Զինված ուժերն իսկապես մարտունակ են, կան պատրաստված զինվորներ, գրագետ սպայակազմ:

«Մենք իսկապես մարտունակ զինված ուժեր ունենք՝ ի տարբերություն տարածաշրջանի այլ երկրների, որոնք ունեն զինված մարդկանց բազմաթիվ խմբեր: Մեր զինված ուժերը կոնկրետ այս պահին պատրաստ են կատարել իրենց առջև դրված խնդիրները», - ասել է ՀՀ նախագահը:

Միաժամանակ ՀՀ նախագահն ընդգծել է, որ հայկական կողմը լրջորեն և պատասխանատվությամբ է մոտենում բանակցային գործընթացին, երկարատև լուծումներ փնտրելուն, այնպիսի լուծումներ, որոնք, իսկապես, կհանգեցնեն շարունակական խաղաղության:

Գոյություն ունեցող խնդիրները հայ և ադրբեջանցի պատգամավորները քննարկել են ՌԴ Պետական դումայում՝ Ռուսաստանում Հայաստանի և Ադրբեջանի դեսպաններ Արմեն Սմբատյանն ու Փոլադ Բյուլ-Բյուլ օղլու, ինչպես նաև ՌԴ նախագահի միջազգային մշակութային համագործակցության հարցերով հատուկ ներկայացուցիչ Միխայիլ Շվիդկոյի մասնակցությամբ: Հայաստանի Հանրապետական կուսակցությունից ԱԺ պատգամավոր Արա Բաբլոյանի խոսքերով, հանդիպման ընթացքում հաջողվել է կուտակված մանր խնդիրներից ավելի բարձր կանգնել՝ հարևանության գործընթացը որքան հնարավոր է շուտ սկսելու և երկու ժողովուրդների միջև թշնամու կերպարն արմատախիլ անելու համար:

Հատկանշական է, որ քննարկումների ընթացքում փոփոխություններ են նկատվել հոգեբանական և քաղաքական մոտեցումներում: Այսպես, ՀՀԿ-ից ԱԺ պատգամավոր՝ Հերմինե Նաղդալյանի խոսքերով, Ադրբեջանի խորհրդարանի գործընկերները փոքր-ինչ նահանջեցին կոշտ մոտեցումներից և փորձեցին ներկայացնել առաջարկներ, որոնք ենթադրում են խաղաղ գործընթացում շփման կետերի որոնում և որևէ փոխգործակցություն:

Անժելա Օսիպովա, «Նովոստի-Արմենիա» գործակալության մեկնաբան:-0-

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
15:30
19 Հունվարի 2017
10 տարի առանց Հրանտ Դինքի
2017 թ.–ի հունվարի 19–ին լրանոմ է «Ակոս» հայ–թուրքական թերթի խմբագիր Հրանտ Դինքի սպանության 10–րդ տարելիցը։ Դինքի սպանությունը ցնցեց ողջ քաղաքակիրթ աշխարհը։
16:53
18 Հունվարի 2017
Հանգստացնող միջոց Բաքվի համար
ախորդ օրն ադրբեջանական դիվանագիտության համար ձախողված էր: ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովին անկեղծության կոչելուն ուղղված ադրբեջանցի քարոզիչների փորձը հաջողվեց, սակայն արդյունքը լրիվ հակառակն էր և շոկի ենթարկեց Բաքվին։
20:08
17 Հունվարի 2017
Բաքուն փորձում է ռուսական դիվանագիտության համբերությունը
Արցախ այցելելու և, այսպես կոչված, «սև ցուցակը» շրջանցելով Բաքու մեկնելու համար ռուս–իսրայելցի բլոգեր Ալեքսանդր Լապշինին Ադրբեջան արտահանձնման հասնելու փորձն ադրբեջանական դիվանագիտության համար անհաջողության վերածվեց։
14:04
11 Հունվարի 2017
2016 թ.–ի ամենաընթերցված նյութերի թոփ տասնյակը «Նովոստի–Արմենիայից»
«Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունը ներկայացնում է նախորդ տարի ամենաընթերցված նյութերի թոփ տասնյակը։
14:31
27 Դեկտեմբերի 2016
2016 թ.–ի տասը գլխավոր մարզական իրադարձություններն ըստ «Նովոստի–Արմենիա» գործակալության
2016 թվականն ամենանշանակալից տարիներից էր անկախ Հայաստանի սպորտային պատմության ընթացքում։
15:13
23 Դեկտեմբերի 2016
Տոներն են մոտենում. հինգ վայր Հայաստանում` Նոր տարվա կատարյալ տոնախմբության համար
Արդեն դեկտեմբերի երկրորդ կեսն է, ինչը նշանակում է, որ Նոր 2017 տարին արդեն շատ մոտ է:
13:34
23 Դեկտեմբերի 2016
2016 թ.-ի քաղաքական կարևորագույն տասն իրադարձություններն ըստ «Նովոստի-Արմենիա» գործակալության
Ավարտվող 2016 տարին նահանջ տարի էր: Գոյություն ունի հավատալիք, որ նման տարին լի է լինում տարատեսակ կատակլիզմներով, բնական աղետներով և  բնության քմահաճույքներով:
18:59
22 Դեկտեմբերի 2016
Հրեղեն աքաղաղի տարի. ինչպե՞ս պետք է ճիշտ ձևավորել տոնական սեղանը
Ամանորյա տոները հիանալի առիթ են երևակայության թռիչքի և ինքնատիպ ու բացառիկ տոնական սեղան ձևավորելու համար։
18:37
22 Դեկտեմբերի 2016
Հայաստանի վարչապետի 100 օրը
Այսօր լրանում է Կարեն Կարապետյանի` ՀՀ վարչապետի պաշտոնում գործունեության 100 օրը:
13:29
19 Դեկտեմբերի 2016
Ամանորյա հանգստի 7 լավագույն ուղղությունները
Ամանորին հաշված օրեր են մնացել, և Հայաստանի շատ բնակիչներ մտածում են, թե որտեղ կարելի է առավել արդյունավետ անցկացնել տոները։ «Նովոստի–Արմենիա» գործակալությունը ներկայացնում է այդ խնդրի լուծման սեփական տեսլականը։
15:16
17 Դեկտեմբերի 2016
Ինչպե՞ս նորաձև լինել Ամանորին. նոր սեզոնի 5 գլխավոր թրենդեր
Նոր տարին առանձնահատուկ տոն է, այդ պատճառով ամանորի գիշերն ամեն ինչ իդեալական պետք է լինի:
18:32
16 Դեկտեմբերի 2016
Տոներն են մոտենում. ի՞նչ պետք է լինի տոնական սեղանին Հրեղեն աքաղաղի տարում
Ամանորի նախապատրաստական գործընթացի ամենապատասխանատու պահերից տոնական սեղանի ճաշատեսակների ընտրությունն է։ Շատ փորձագետներ այն կարծիքին են, որ Ամանորի սեղանը պետք է համապատասխանի տարվա խորհրդանիշին, իսկ 2017 թվականը Հրեղեն աքաղաղի տարի է։