480.74
+0.03
511.65
+0.46
7.48
-0.03
+6
Եղանակը Երևանում
Հայ
ԼՂՀ-ում իրականացվում է իշխանության քաղաքակիրթ փոխանցում. ռուս փորձագետ
13:37
20 Հուլիսի 2007

ԼՂՀ նախագահական ընտրությունների առաջին արդյունքն ակնհայտ է և կարևոր։ Դա այն է, որ Ղարաբաղում իրականացվում է իշխանության քաղաքակիրթ փոխանցում՝ մի առաջնորդից մյուսին։ Դա, անկեղծ ասած, ողջ հետխորհրդային տարածքի ամենացավոտ կետն է. եթե մեկը  իշխանությունն իր ձեռքն է վերցրել, պահում է այն, քանի դեռ նրան իր պաշտոնից չեն հանել հորիզոնական դիրքով։ Այստեղ՝ Ղարաբաղում, նման բան չկա, և դա առաջին արդյունքն է։

Երկրորդ արդյունքը, որ ես տեսա, և իմ գործընկերները կհաստատեն, ընտրողների մասնակցության բարձր տոկոսն էր։ Ռուսաստանում ես վաղուց չեմ տեսել, որ ընտրությունն սկսվելուց կես ժամ առաջ ընտրատեղամասի մոտ հերթ գոյանա։ Այսինքն, մարդկանց պետք են այդ ընտրությունները, և դա դատարկ ձևականություն չէ, ինչն, անշուշտ, դրական պահ է։

Երրորդ արդյունքն այն է, որ կա թեկնածուների իրական պայքար։ Ղարաբաղի շահերից չի բխում՝ ամեն գնով պահել ճնշումը կամ որևէ քաղաքական ուժի ներկայությունը։ Մենք եղանք Ղարաբաղի մի շարք շրջանների և բուն Ստեփանակերտի տարբեր ընտրատեղամասերում. ամեն ինչ բավականին քաղաքակիրթ էր։

Իմ կանխատեսումներով, նախագահական ընտրությունները չեն ազդի ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման ընթացքի վրա։ Ցավոք, հաճախ կարծում են, որ եթե իշխանության գա ժողովրդավարական թեկնածու, ապա նա անմիջապես Ղարաբաղը կհանձնի Ադրբեջանին, բայց դա այդպես չէ։

Ղարաբաղի ժողովրդի կամքը անկախության ճանապարհն է։ Չեմ կարծում, թե ժողովրդավարությունն ուղղակիորեն կապված է Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման ընթացքի հետ։

Հետխորհրդային տարածքի դե-ֆակտո չճանաչված պետությունների ընտրությունները, որոշ իմաստով, դոգմատիզմի և երեսպաշտության փորձություն են, որովհետև բազմաթիվ միջազգային կազմակերպությունների ներկայացուցիչներն  ասում են, որ խաղաղ կարգավորման համար կարևոր է ժողովրդավարացումը։

Ի՞նչ տեսանք այսօր Ղարաբաղում. վերադարձ բռնապետությա՞նը, ինչ-որ բռնատիրական միտումների հաստատու՞մ, թե՞ ժողովրդի կամքի արտահայտություն։ Հավանաբար, ժողովրդավարացումը պետք է ողջունել, եթե խոսում ենք հակամարտության կարգավորման մասին։ Հարցն այն է, թե ինչ ենք հասկանում կարգավորում ասելով՝ տարածքային ամբողջականության վերականգնու՞մ, թե՞, այնուամենայնիվ, հակամարտության կարգավորում։

Ռուսաստանի դիրքորոշումն, անշուշտ, չի կարող միանշանակ լինել։ Ամեն դեպքում, ինչպիսին էլ լինի ղեկավարը, նա շահագրգիռ է Հայաստանի և Ադրբեջանի հետ տարբերակված հարաբերությունների հաստատմամբ։   

Ռուսաստանի դիրքորոշման մեջ կարևորն է նախ՝ փորձել վարժեցնել միջազգային կազմակերպություններին, որ այս խնդրի արագ լուծումը հնարավոր չէ։ Հասկանու՞մ եք, եթե այն 20 տարի չի լուծվել, ինչու՞ պետք է կարողանանք լուծել մեկ տարում։ Չենք կարող։

Երկրորդ պահը՝ պետք է փոխել բանակցային ձևաչափը։ Բանակցային գործընթացի մեջ պետք է մտնեն Հայաստանի և Ադրբեջանի խորհրդարանների, հասարակական կազմակերպությունների ներկայացուցիչները։

Ղարաբաղյան կողմը ևս պետք է մասնակցի, առավել ևս, որ նման մասնակցության նախադեպ արդեն կա։ Բանակցային գործընթացը պետք է հասկանալ ոչ այնպես, ինչպես ուզում է ինչ-որ մեկը։ Այս իմաստով, Ռուսաստանը պետք է որևէ բան ձեռնարկի Մինսկի խմբի շրջանակներում կամ դրանից դուրս։

Ինչ վերաբերում է «Կոսովոյի նախադեպ» հասկացությանը, այն ունի երկու չափում. կա կոսովյան նախադեպ՝ ամերիկյան ղեկավարության կամ համաշխարհային հանրության հասկացողությամբ, և կա Կոսովո, որն արդեն ապրում է իր կյանքով։ Այ, Ղարաբաղում «Կոսովոն» կշարունակի ապրել իր կյանքով, ինչ էլ որոշեն տարբեր դիվանագետները։

Եկեք կիրառելիության մասին խոսենք այն ժամանակ, երբ կոսովյան նախադեպը կադառնա իրականություն։ Այն միաժամանակ կարող է և կիրառվել, և չկիրառվել։ Չի կարող՝ ինչ-որ ֆորմալ հիմնավորմամբ, բայց փաստացիորեն՝ կարող է։–0--

Սերգեյ Մարկեդոնով, Քաղաքական և ռազմական վերլուծության ինստիտուտի միջազգային հարաբերությունների խնդիրների բաժնի ղեկավար։

Loading...
Թեմատիկ նյութեր
Բաժնի այլ նյութեր
13:47
30 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ–ն կարդիականացվի
Հայաստանի խորհրդարանը չորեքշաբթի արտահերթ նիստի ընթացքում առաջին ընթերցմամբ ընդունել է «Ազգային ժողովի կանոնակարգ» օրենքի նախագիծը։
19:38
29 Նոյեմբերի 2016
ՀՀ կառավարությունը դեկտեմբերին կաշխատի արտակարգ ռեժիմով
ՀՀ վարչապետ Կարեն Կարապետյանի մոտ տեղի ունեցած խորհրդակցության ժամանակ նախարարությունների և գերատեսչությունների ղեկավարներն ու ներկայացուցիչները ներկայացրել են վերջին երկու ամիսների ընթացքում կատարված աշխատանքների հաշվետվությունները:
18:34
29 Նոյեմբերի 2016
Հակաբիոտիկներ միայն դեղատոմսով. կողմ և դեմ
Հայաստանում 2016 թ.-ի դեկտեմբերի 15-ից ուժի մեջ կմտնեն «Դեղերի մասին» օրենքի փոփոխությունները, որոնք նախատեսում են դեղատոմսով վաճառվող մի շարք դեղամիջոցների վաճառքի խստացում: Այս կապակցությամբ «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությունը փորձել է պարզել, ինչպիսի դրական և բացասական հետևանքներ դա կունենա բնակչության համար:
20:30
27 Նոյեմբերի 2016
«Երկրաշարժը» պառակտեց Հայաստանը. գլուխգործո՞ց, թե՞ խեղաթյուրում
«Երկրաշարժ» ռուսական ֆիլմը, որի համաշխարհային պրեմիերան տեղի ունեցավ օրերս Հայաստանում, բավականին բուռն արձագանքի արժանացավ ինչպես հանդիսատեսի, այնպես էլ կինեմատոգրաֆիստների շրջանում։
15:14
13 Նոյեմբերի 2016
Շուրջ 150 հազար ծառ է տնկվել Երևանում վերջին մի քանի տարվա ընթացքում. քաղաքապետ
Վերջին մի քանի տարվա ընթացքում թե՛ համաքաղաքային և թե՛, ընդհանրապես, սեզոնային ծառատունկերի շրջանակում շուրջ 150 հազար ծառ և թուփ է տնկվել մայրաքաղաքում:
17:58
02 Նոյեմբերի 2016
Մոսկովյան դպրոց հայկական շեշտադրումով. ո՞րն է խնդիրը
Վերջին օրերին Մոսկվայի հայկական համայնքի աղմկահարույց իրադարձություններից մեկը դարձավ տեղեկությունն այն մասին, որ «Միջմշակութային հաղորդակցությունների թիվ 1650 դպրոցում» խնդիրներ են ծագել։ Դպրոցի աշակերտների մեծամասնությունը հայեր են։ Եվ դպրոցը մտադիր են միաձուլել մեկ այլ դպրոցի հետ։
01:27
22 Հոկտեմբերի 2016
Շուտով ընտրություններ են. խորհրդարանի թարմացումն անխուսափելի է
Գարնանը Հայաստանում սպասվում են խորհրդարանական ընտրություններ:
16:52
21 Հոկտեմբերի 2016
ՀՀ ԱԺ-ն ընդունեց կառավարության ծրագիրը
ՀՀ ԱԺ–ն ուրբաթ արտահերթ նիստի ժամանակ հավանություն տվեց կառավարության նոր ծրագրին: Ծրագրին կողմ է քվեարկել 85 պատգամավոր, դեմ` 7, իսկ 6-ը ձեռնպահ են մնացել:
15:48
13 Հոկտեմբերի 2016
Երևանում բացվել է «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը (ԼՈՒՍԱՆԿԱՐՆԵՐ)
Հինգշաբթի Երևանում բացվել է Սպառազինությունների և պաշտպանական տեխնոլոգիաների «ArmHiTec-2016» առաջին միջազգային ցուցահանդեսը:
15:49
03 Հոկտեմբերի 2016
Պաշտպանության «քաղաքացիական» նախարար. անցում մեխանիկական կառավարման
Հայաստանի նոր կառավարությունն ամբողջովին ձևավորված է։ Սեպտեմբերի 13–ին մեկնարկած գործընթացը, երբ իր պաշտոնը ստանձնեց վարչապետ, Երևանի նախկին քաղաքապետ Կարեն Կարապետյանը, ավարտվեց հոկտեմբերի 3–ին` առանցքային գերատեսչությունների` Արտգործնախարարության և Պաշտպանության նախարարության ղեկավարների նշանակմամբ։  

17:41
22 Սեպտեմբերի 2016
Քառորդ դար անկախություն. Հայաստանի ձեռքբերումներն ու անհաջողությունները
Նախօրեին Հայաստանը նշեց երկրի անկախության հռչակման 25-ամյակը:
16:48
07 Սեպտեմբերի 2016
Բարեփոխումներ վերևից. Հայաստանում սպասում են կառավարության հրաժարականին
Հովիկ Աբրահամյանի կառավարության սպասվող հրաժարականի մասին խոսում են ինչպես անխուսափելի ինչ-որ բանի մասին: